Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/599 K.2026/648

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 07/11/2023 tarih ve 2022/94 E. - 2023/133 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin tanınmış “...” ibareli seri markaların sahibi olduğunu, davalının, müvekkilinin "..." ibareli markaları ile benzer nitelikteki 2020/166645 sayılı "..." ibareli marka başvurusuna itirazlarının dava konusu YİDK kararı ile reddedildiğini, oysa davacı şirketin “...” ibaresini esaslı unsur olarak barındıran markalarının kullanım sonucu yüksek bilinirliğe ulaştığını, “...” markasının ayırt ediciliği zayıf bir marka olarak yorumlanmasının yerleşik yüksek mahkeme kararlarına aykırı olduğunu, “...” markasının aynı zamanda tanınmış marka olduğunu, davalı yan markası ile davacı şirketin 29,

30. sınıflar ve 35. sınıfın ilgili alt grubunda yer alan 29 ve 30. sınıfın tamamına yönelik mal ve hizmetler yönünden ayniyet derecesinde benzer olduğunu, davacı şirketin “...” ibareli ürünlerini çok uzun sürelerden beri kullanan/gören ortalama gıda tüketicilerinin işbu dava konusu marka ile karşılaştıklarında yanılgıya düşeceklerini, özellikle çocukların işbu dava konusu marka ile davacı şirket markalarını ayırt edemeyeceklerini, ilgili markanın Türkçe karşılığının “...’E BAĞLAMAK” olduğu düşünüldüğünde işbu dava konusu markanın asli unsurunun “...” ibaresi olduğunu,

davacı şirketin seri markaları ile benzer şekilde “...” ibaresinin yanına tali unsurların eklenmesi ile oluşturulduğunu, dava konusu markanın müvekkilinin markalarının tanınmışlığından haksız yarar sağlayacağını ileri sürerek, TÜRKPATENT Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'nun 2021-M-11992 sayılı YİDK kararının 29 ve 30. sınıfın tamamı ile 35. sınıfın ilgili alt sınıfında yer alan 29 ve 30. sınıflar yönünden iptaline,

tescili halinde 2020/166645 nolu “...” ibareli marka başvurusunun 29 ve 30. sınıflar ile 35. sınıfın ilgili alt grubunda yer alan 29 ve 30. sınıfların tamamına ilişkin emtialar yönünden iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı Şirket vekili, davacının markası ile müvekkilinin markası arasında ayırt ediciliği ortadan kaldıran bir benzerlik bulunmadığını, ... ibaresinin davacı tarafından maruf hale getirilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafın ... ibaresini aktif şekilde kullanmadığını, YİDK kararının hukuka uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, dava konusu markanın kapsamındaki dava konusu “29. Sınıf: Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat. Hazır çorbalar, bulyonlar. Zeytin, zeytin ezmeleri. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil). Yenilebilir bitkisel yağlar.

Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri. 30. Sınıf: Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler.

Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar.

Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez. 35. Sınıf: Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat.

Hazır çorbalar, bulyonlar. Zeytin, zeytin ezmeleri. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil). Yenilebilir bitkisel yağlar. Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri. Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler.

Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar.

Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç.

Pekmez. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” malları/hizmetlerinin davacı markalarının kapsamında aynı/aynı tür/benzer olarak yer aldığı,

her ne kadar dava konusu marka ile davacı markalarında “...” ibaresi ortak unsur olarak yer alsa da, dava konusu markanın sonunda yer alan “tie” ibaresinin varlığı nedeniyle tüketicinin dava konusu ibareyi görsel, işitsel ve kavramsal olarak bütüncül algılayacağı, markalarda yer alan “...” ibaresinin dava konusu mallar/hizmetler bakımından ayırt edici niteliği düşük bir ibare olduğu,

zayıf ibarelerin küçük eklemelerle ortalama tüketici nezdinde farklılaşabileceği hususları birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu “...” ibareli marka ile davacının markaları arasında marka işaretleri bakımından işitsel, görsel ve anlamsal benzerlik ve karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı,

davalıya ait markanın tescilinin 6769 s. SMK'nın 6/5 hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açmayacağı ve dava konusu başvuru bakımından 6769 s. SMK'nın 6/5 maddesinin uygulanamayacağı gerekçesiyle, davalı TÜRKPATENT'in 17.01.2022 tarih ve 2021-M-11992 sayılı YİDK kararının 29 ve 30. sınıfın tamamı ile 35. sınıfın ilgili alt sınıfında yer alan 29 ve 30. sınıflar yönünden iptali talebinin reddine, diğer davalı adına TÜRKPATENT nezdinde 05.10.2020 tarih ve 2020/166645 başvuru nolu "...” ibareli markanın hükümsüz sayılması ve markalar sicilinden terkini talebinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, müvekkilinin "..." ibareli markaları ile dava konusu markanın ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğunu, dava konusu başvurunun müvekkilinin markalarını doğrudan içerdiğini, markaların başlangıcında bulunan ve tüketicilerin daha fazla odaklanacağı ilk hecelerin tamamen aynı olduğunu, "..." markalarının ilgili tüketici kesimi nezdinde müvekkili ile özdeşleştiğini, aktif kullanım, reklam ve tanıtım faaliyetleri sonucunda ayırt edicilik kazandığını, benzerlik değerlendirmesinin gıda emtiasının düşük dikkat düzeyine sahip tüketicileri dikkate alınarak yapılmasının gerektiğini, dava konusu markanın,

müvekkilinin tanınmış markalarının ayırt edici karakterini zedeleyeceğini, markalarının olumlu imajının zarar görmesine neden olacağını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE

Dava, marka ile ilgili kurum kararlarının iptali, hükümsüzlük istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davalı Şirket'in 01/12/2025 tarihli genel kurul kararına istinaden 15/12/2025 tarihli ticaret sicil gazetesi ile tasfiye sonucu terkin edildiği anlaşılmıştır.

Bilindiği üzere taraf ehliyeti, 6100 sayılı HMK'nın 50. maddesinde açıkça düzenlenmiş olup, bir davada taraf olabilme yeteneğini ifade eder. Taraf ehliyeti, medeni (maddi) hukuktaki TMK'nın 8. maddesinde düzenlenen medeni haklardan yararlanma (hâk) ehliyetinin usul hukukunda büründüğü şekil olarak anlaşılmalıdır.

Davacının gerçek kişi ise sağ olması, tüzel kişi ise tüzel kişiliğinin bulunması taraf ehliyetiyle ilgili olup 6100 sayılı HMK'nın 114/1-d maddesi gereğince dava şartlarındandır. Dava şartlarının varlığının yargılamanın her aşamasında aranması gerekir.

HMK'nın 115/2. maddesi gereğince dava şartı noksanlığı halinde davanın usulden reddine karar verilmesi gerekir ise de; aynı maddenin ikinci cümlesinde dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verileceği, bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davanın, dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddedilebileceği hükmü getirilmiştir.

Bilindiği üzere ticaret ortaklıklarının tüzel kişiliği, ticaret sicilinden silinmesi (terkini) ile sona erer. Tüzel kişinin, tüzel kişiliğinin sona ermesi durumunda taraf ehliyeti de son bulur.

Somut olayda davalı şirketin ticaret sicilinden terkini nedeniyle tüzel kişiliği bulunmamakta ise de ticari şirketlerin ve kooperatiflerin mahkemeden ihya kararı alarak tekrar tüzel kişiliklerini kazanmaları ve bu haliyle dava şartlarından olan taraf ve dava ehliyeti noksanlığının HMK'nın 115/2. maddesinin ikinci cümlesi uyarınca giderilmesi mümkündür.

Bu durumda mahkemece, anılan eksikliğin giderilmesi için davacıya makul ve kesin süre verilmesi, verilen kesin süre içerisinde ihya davası açılmaması ya da açılan davanın reddedilmesi halinde eldeki davanın usulden reddedilmesi gerektiğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu nedenle kabulü ile HMK'nın 353/1/a/6.maddesi uyarınca ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, kararın niteliğine göre davacı vekilinin diğer istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/04/2026

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.