Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2021/960 K.2021/801

T.C.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi T.C.

ANKARA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

21.HUKUK DAİRESİ

....

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ : ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

13/04/2021 (Ara Karar) NUMARASI ...

TALEP

İhtiyati Tedbir

TALEP TARİHİ : 13/04/2021

KARAR TARİHİ : 16/06/2021

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 17/06/2021

Taraflar arasındaki ihtiyati tedbire ilişkin talebin dosya üzerinden yapılan incelemesi sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı ihtiyati tedbir talebinin reddine yönelik olarak verilen hükme karşı ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TALEP

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkillerinin karşı taraf davalı şirket müdürü ve oğlu tarafından yurt dışında çalışma vaadiyle aldatılarak para alındığını, müvekkillerinin yurt dışına gönderilmeyip sürekli oyalandığını, müvekkillerinin şirkete ortak yapılmış ise de gerçek bir ortaklık durumunun söz konusu olmadığını, ortaklar arasında güven ilişkisinin sona erdiğini, şirketin sürekli olarak zarar ettiğini, şirket ortaklığından çıkmaya ilişkin haklı sebeplerin oluştuğunu, kar payı ödenmediğini belirterek müvekkillerinin haklı sebeple şirket ortaklığından çıkmasına,

sermaye payının ve ayrılma akçelerinin ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, dava dilekçesinde ayrıca karşı taraf davalı şirketin mal varlığının üçüncü kişilere devrini, satışın önlemek amacıyla şirketin mal varlığına ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, ihtiyati tedbir talep eden davacıların davadaki talebinin limited şirket ortaklığından çıkarılması ile sermaye payı ve ayrılma akçelerinin ödenmesine ilişkin olduğu, yapılacak yargılama sonucunda şirketin menkul ve gayrımenkul mal varlığı ile hak ve alacakları hakkında hüküm kurulmayacağı, uyuşmazlık konusu hakkında tedbir kararı verilebileceği gerekçesiyle davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; doğrudan uyuşmazlık konusuna girmese de dolaylı olarak şirketin mal varlıkları, banka hesapları, şirket hisselerinin müvekkillerinin hak ve alacaklarını etkilediğini, ihtiyati tedbirin hukuki mağduriyetin önüne geçeceğini belirterek ilk derece mahkemesi ara kararının kaldırılmasına, ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Talep; ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince istinafa gelen tarafın sıfatı ve istinaf sebepleri ile bağlı kalınarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

HMK'nun 389/1. maddesi uyarınca, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle bir hakkın elde edilmesi önemli ölçüde zorlaşacak ya da tamamen imkansız hale gelecek ise veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

HMK'nun 390/1 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir dava açılmadan önce esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden, dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilebilecektir.

İhtiyati tedbir kesin hükme kadar devam eden yargılama boyunca tarafların dava konusu ile ilgili olarak hukuki durumunda meydana gelebilecek zararlara karşı öngörülmüş geçici nitelikte geniş veya sınırlı hukuki korumadır.

İstinaf incelemesinin yapılabilmesi için usulüne uygun olarak görevli ve yetkili mahkemece verilen bir ihtiyati tedbir kararı bulunması gerekir.

HMK'nun 390. madde hükmü kesin ve emredici niteliktedir. Bu nedenle mahkeme tarafından re'sen dikkate alınmalıdır. İhtiyati tedbir talep edildiğinde öncelikle uyuşmazlıkta mahkemenin görevli ve yetkili olup olmadığı hususu (yargı yolu yönünden de) incelenmelidir. Görevli olmayan ya da kesin yetkinin söz konusu olduğu hallerde yetkisiz mahkemeden ihtiyati tedbir talep edilmiş olması halinde mahkemece bu talep re'sen usulden reddedilecektir (, 6100 Sayılı HMK'ya göre Hazırlanmış Açıklamalı, Örnekli, İçtihatlı, Uygulamaya Yönelik İhtiyati Tedbir, Ankara 2017, s.16).

Yargılamanın herhangi bir safhasında ihtiyati tedbir kararı veren mahkemenin daha sonra görevsiz ya da yetkisiz olduğunun anlaşılması üzerine görevsizlik ya da yetkisizlik nedeniyle usulden ret kararı verilmesi halinde mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına da karar verilmesi gerekir.

Görevsiz veya yetkisiz mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararı kaldırıldıktan sonra görevli ve yetkili mahkemece bu konudaki talebin yeniden değerlendirilmesi gerektiği kuşkusuzdur. Nitekim Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 22/01/2013 tarih ve ...Karar sayılı ilamında "...

HMK 390. maddesine göre ihtiyati tedbirin, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edileceği gözetildiğinde tedbir kararının görevsiz mahkemeden talep edildiği ve verildiği anlaşılmaktadır. Mahkemenin bu yoldaki belirlemesi doğrudur.

Ancak ihtiyati tedbir görevsiz mahkemeden istenmiş ve verilmiş bulunduğuna göre yine itiraz üzerine mahkemece görevsiz olduğu anlaşıldığına göre görevsizlik kararı verilmekle birlikte, görevsiz olarak verdiği ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına da karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir." ifadelerine yer verilerek bu hususa işaret edilmiştir (Mehmet Özdemir, Yargıtay ve İstinaf Uygulamasında Geçici Hukuki Korumalar, İhtiyati Tedbir, İhtiyati Haciz, Delil Tespiti, Ankara 2018, s.71 vd.).

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, ihtiyati tedbir talep eden davacılar vekilinin istinaf itirazlarının incelenmesine gelindiğinde; somut uyuşmazlıkta davacılar ..../Ankara merkezli davalı şirket ortaklığından çıkma, sermaye payları ve çıkma payı alacağının ödenmesi talebi ile dava açmıştır. Bu durumda istinaf incelemesinin yapılabilmesi için usulüne uygun olarak kesin yetkili mahkemece verilen bir ihtiyati tedbir kararı bulunmadığından ihtiyati tedbir talep eden davacılar vekilinin istinaf talebinin usulden reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen karar, anılan iddia karşısında, usulüne uygun olarak kesin yetkili mahkemece verilen bir ara karar niteliği taşımadığından ihtiyati tedbir talep eden davacılar vekilinin istinaf talebininin usulden reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.