Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2022/178 K.2023/1493

Taraflar arasındaki menfi tespite ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçelerle davanın açılmamış sayılmasına yönelik olarak verilen hükme karşı taraf vekillerince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

01/01/2010 tarihinde davalı tarafından kendisine 150.000,00 TL kredi karşılığından satılan taşınmazı satın aldığını, konut kredisi için yapılan ekspertiz ile tarafına satışı yapılan konutun farklı olduğunu yıllar sonra öğrendiğini, ekspertiz raporunun gerçekte satın alınan işyeri özelliklerini yansıtmamasının bankanın ağır kusurunu doğurduğunu, müteakiben taşınmaz karşılığında bankaya kredi borcu için 113.901,20 TL ödediğini, 138.173,52 TL borcunun bulunduğunu, davalı banka tarafından hakkında 27/11/2015 tarihinde Eskişehir 7. İcra Müdürlüğünün 2015/19599 esas sayılı dosyası takip başlatıldığını,

takipten haberi olmadığını ve takibin kesinleştiğini, bütün mallarının üzerine ve maaşına haciz konulduğunu iddia ederek bakiye kredi borcu 138.173,52 TL yönünden başlatılan takip nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespiti ile davalı tarafa bugüne kadar ödemiş olduğu toplam 113.901,20 TL'nin iadesine karar verilmesine talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın derdestlik nedeni ile reddi gerektiğini, davacının borca ve ferilerine itiraz etmediğini, aynı nitelikteki Mahkemenin 2018/479 esas sayılı dosyasının reddine karar verildiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece. 05/02/2019 tarihli oturumunda davacının zorunlu olarak yatırması gereken başvuru ve peşin karar harcının dava değeri olan toplam 252.074,72 TL üzerinden ikmal edilmesi hususunda bir sonraki oturuma kadar süre verildiği, bir sonraki 30/04/2019 tarihli oturumda davacının ıslah dilekçesi vererek toplam talebini 146.555,36 TL'ye düşürdüğü, ıslah ettiği dava konusu miktara ilişkin harç eksikliğini de gidermediği ve adli yardım talebinde bulunduğu,

adli yardım talebini haklı kılan bir belge sunmaması nedeniyle adli yardım talebinin reddine, harç eksikliğinin giderilmemesi nedeniyle harç eksikliği giderilinceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, sonrasında davacı tarafından 29/05/2019 tarihli yenileme dilekçesi üzerine dosyanın ele alındığı, ancak harç eksikliğinin devam eden müteakip duruşmalar içerisinde de halen giderilmediği dosyanın 30/04/2019 tarihinde işlemden kaldırıldığı gerekçesiyle Harçlar Kanunu 30 ve 32. Madde yollamasıyla HMK'nın 150. maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı bankanın aynı alacak için Eskişehir Ticaret Mahkemesinin 2019/413 Esas ve 2019/916 Karar sayılı kararı ile Eskişehir 4. İcra Müdürlüğünün 2015/2663 sayılı icra takibinin devamına karar verdiğini ve alacağın mükerrer hale geldiğini bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan borcun tahsili amacıyla başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ve istirdat davasıdır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 344. maddesinde, istinaf dilekçesi verilirken istinaf kanun yoluna başvuru harcı ve tebliğ giderleri de dahil olmak üzere tüm giderlerin ödeneceği, bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi halde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususunun başvurana yazılı olarak bildirileceği, verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkemece başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verileceği düzenlemesi yer almaktadır.

Davacı tarafından istinaf başvuru dilekçesinde adli yardım talep edilerek istinaf başvuru dilekçesi ile birlikte nispi istinaf karar harcı ile istinaf kanun yoluna başvurma harcı yatırılmamıştır. Adli yardım talebi Dairemizin 09/02/2023 tarih ve 2022/178 Esas sayılı ara kararı ile HMK'nın 334. maddesi gereği reddedilmiştir. Davacı tarafından Dairemiz ret kararına itiraz edilmemesi nedeniyle adli yardım talebinin reddi kararı kesinleşmiştir.

Bunun üzerine Dairemizce 6100 sayılı HMK'nun 344. maddesi gereğince istinaf kanun yoluna başvuru esnasında alınması gerekli olan 269,80 TL nispi karar harcı ile 738,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının ikmali için gereği yapılmak üzere ilk derece mahkemesine müzekkere yazılmış, anılan müzekkere üzerine işlem muhtırası davacıya 10/10/2023 tarihinde tebliğ edilmiş, ancak verilen bir haftalık kesin sürede muhtıra ile bildirilen istinaf nispi karar harcı ile istinaf kanun yoluna başvurma harcı yatırılmamıştır.

Tüm bu nedenlerle davacının adli yardım talebinin reddedilmiş olması ve süresi içerisinde harç yatırılmadığından Dairemizce HMK'nun 352. maddesi gereğince HMK'nun 346/1 madde kapsamında istinaf başvurusunun yapılmamasına karar verme yetkisi bulunduğu görüşünde ise de, emsal Yargıtay kararı doğrultusunda 6100 Sayılı HMK'nın 346/1. maddesi gereğince gerekli kararın verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine geri çevrilmesine karar vermek gerekmiştir (Emsal mahiyette Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 26/01/2021 tarih ve 2021/85 Esas 2021/463 Karar sayılı ilamı).