Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2022/422 K.2023/469

Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davaların yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine yönelik olarak verilen hükme karşı asıl ve birleşen davada davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

ASIL DAVADA DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ekspertiz ücretlerine dair temliknameler ile edindiği alacakların tahsili bakımından Ankara 11.İcra Müdürlüğünün 2014/19824 , 2014/23537, 2014/20737 sayılı dosyaları ile davalı hakkında yapılan takibe davalının temlik edilen ekspertiz ücretine dair temliknamelerin geçersiz olduğu ve imzalarının eksik olduğu iddiası ile itiraz edildiğini, davalı şirketin dava dışı sigortalılar ile aralarında bulunan sözleşme hükümleri ve ticaret kanun hükümleri çerçevesinde ekspertiz incelemesi yapılmış olması halinde ekspertiz ücretini ödemek zorunda olduğunu, davalının icra takiplerine haksız ve dayanaksız olarak itiraz ettiğini belirterek icra takibine yapılan itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, alacağın temlikine ilişkin sözleşmenin yazılı olarak düzenlenmesinin geçerlilik koşulu olduğunu, temliknamelerdeki imzaların da araç maliklerinin eli ürünü olması gerektiğini, temlikname asıllarının mahkeme dosyasına sunulması gerektiğini, temliknamelerdeki imzaların araç maliklerinin eli ürünü olup olmadığının incelenmesini talep ettiklerini, davalı şirkete düşen herhangi bir sorumluluğun söz konusu olmadığını, asıl olan iyiniyet olduğundan karşılanacak olanın her türlü masraf değil ancak yapılması makul görülen masraflar olduğunu,

matbu temlik sözleşmelerin varlığından sigortalıların haberi bile olmamakla birlikte, söz konusu sözleşmelerin geçersiz olduğunu, araç malikleri tarafından sigorta tahkim komisyonuna başvurulmak suretiyle davalı şirketten ekspertiz ücreti talebinde bulunduklarını, davacının talebinin makul gider kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, bu nedenlerle davanın reddini istemiştir.

BİRLEŞEN DAVADA DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından Ankara 6.İcra Müdürlüğünün 2014/2783, 2015/4504, 2015/5713, 2015/7146, 2015/9071, Ankara 14.İcra Müdürlüğünün 2015/10962, 2015/12702, 2015/13685, 2015/17084, Ankara 23.İcra Müdürlüğünün 2015/20814, 2015/20815, 2015/20816, 2015/20817, 2015/22181, 2015/22182, 2015/22669, 2015/22670 sayılı dosyaları ile davalı aleyhine alacaklara istinaden takip başlatıldığını, davalının borca itirazı üzerine takibin durduğu, Ankara 1.Asliye Ticaret Mahkemesinde itirazın iptali davası açtıklarını belirterek açılan bu davanın da Ankara 1.Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan 2015/23 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; araçların gerçek kişiler üzerine kayıtlı ve hususi olduğu, ticari olmadığı, temlik alan şirketin temlik edenin halefi olarak işbu davaları temlik sözleşmesine dayanarak açtığı, temlik alanın, temlik edenin koşullarına tabi olduğu, bu durumda temlik eden ve alanın tüketici vasfına haiz olduğu, yapılan işlemin tüketici işlemi olduğu kanaatiyle, HMK 114/1-c maddesi gereğince, mahkemenin görevli olup olmadığına ilişkin dava şartının HMK'nun 115 maddesi gereğince mahkemece davanın her aşamasında re'sen dikkate alınması gerektiği gözetilerek, görevsizlik nedeni ile HMK nun 114/1-c ve 115/2 maddesi uyarınca davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Asıl ve birleşen davada davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Tefrik edilen davada kasko sigortalısı gerçek kişilerin ekspertiz ücret alacağını temlik ettiklerini, temlik alan müvekkili şirketin ticari faaliyet yapan bir şirket olduğunu, temlikin de ticari faaliyet olması nedeniyle görevli mahkemenin ticaret mahkemesi olduğunu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Asıl ve Birleşen Dava; temlik alınan ekspertiz ücretlerinin tahsiline yönelik olarak başlatılan icra takibine vaki istemlerine ilişkindir. Görev kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden nazara alınması gerekir.

28/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanunun 3/k.maddesine göre. "Tüketici: ticari ve mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek ve tüzel kişiyi" ifade eder. Tüketici işlemi ise Kanunun m. 3/l.bendinde tanımlanmıştır.

Buna göre;" Tüketici işlemi: Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere ticari ve mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekalet, bankacılık, vb. sözleşmeler de dahil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi" kapsar.

Tüketici işleminden kaynaklanan uyuşmazlığın veya sözleşmenin TTK'nun 4 ve 5.madde hükümleri kapsamında kalan kanunda özel olarak düzenlenen ve ticari dava sayılan bir sözleşmeden kaynaklanmasının herhangi bir önemi yoktur.

Aynı Kanunun 83/2.maddesinde; taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer konularda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği, aynı Kanunun 73/1.maddesinde ise; tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda Tüketici Mahkemelerinin görevli olduğu, düzenlemesi yer almaktadır.

Somut olaya gelince, ilk derece mahkemesinin gerekçesinde de belirtildiği üzere araçların gerçek kişiler üzerine kayıtlı ve hususi araçlar olduğu, temlik alan şirketin temlik edenin halefi olarak işbu davaları temlik sözleşmesine dayanarak açtığı, temlik alanın, temlik edenin koşullarına tabi olduğu, bu durumda temlik eden ve alanın tüketici vasfına haiz olduğu, yapılan işlemlerinde tüketici işlemi olduğu anlaşıldığından davaya da tüketici mahkemesi bakmakla görevli olduğundan Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesince açılan davada tüketici mahkemesinin görevli olduğundan bahisle verilen karar usul ve yasaya uygundur.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin asıl ve birleşen davanın usulden reddi yönündeki kararında herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden asıl ve birleşen davada davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.