Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2023/133 K.2023/117

Taraflar arasındaki muarazanın giderilmesi davasında mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine dair verilen ara karara karşı ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 28/02/2022 tarihinde akdedilen hisse devir protokolünün ödeme ve vadeleri düzenleyen üçüncü maddesine ilişkin olarak sözleşmede döviz kurunun taraflarca 13,8 TL olarak belirlediğinin tespiti ile taraflar arasındaki muarazanın bu şekilde giderilmesini ve telafisi güç ve imkansız zararların önüne geçmek adına 28/11/2022 vade tarihli 49.300 USD tutarlı ve 28/12/2022 tarihli 49.500 USD tutarlı senetler bakımından ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; taraflar arasında düzenlenen 28/02/2022 tarihli hisse devir protokolünün üçüncü maddesine göre davacı tarafından düzenlenip karşı tarafa verilen 28/11/2022 vade tarihli 49.300 USD tutarlı, 28/12/2022 vade tarihli 49.500 USD tutarlı senetler bakımından ihtiyati tedbir kararı verilmesi talebinde bulunulmuşsa da, talebin davanın esasını çözümler nitelikte olduğu, davanın esasını çözümler nitelikte tedbir kararı verilemeyeceği gerekçesiyle davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yaklaşık ispat koşullarının gerçekleştiğini, verilecek tedbir kararının uyuşmazlığın esasını çözecek nitelikte olmadığını, daha fazla ödeme yapılması halinde telafisi güç ve imkansız zararların doğacağını bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Talep; hisse devir sözleşmesinden kaynaklanan muarazanın giderilmesine ve sözleşme kapsamında verilen iki adet senedin ödenmemesini teminen ihtiyati tedbir verilmesi istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla mahkemenin kanunen teşkil edip etmediği yönünden yapılan incelemede;

Davacı yan, taraflar arasında 28/02/2022 tarihinde akdedilen hisse devir protokolünün ödeme ve vadeleri düzenleyen üçüncü maddesine ilişkin olarak sözleşmede döviz kurunun taraflarca 13,8 TL olarak belirlediğinin tespiti ile taraflar arasındaki muarazanın bu şekilde giderilmesini ve telafisi güç ve imkansız zararların önüne geçmek adına 28/11/2022 vade tarihli 49.300 USD tutarlı ve 28/12/2022 tarihli 49.500 USD tutarlı senetler bakımından ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

İşbu dava 0 TL harca esas değer gösterilmek suretiyle maktu harç yatırılarak açılmış ise de dava dilekçesindeki talep, taraflar arasındaki 28/02/2022 tarihli hisse devir protokolünden kaynaklanan muarazanın giderilmesi istemiyle açılmıştır.

5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 5. maddesinde, "Asliye ticaret mahkemesi kurulan yerlerde konusu parayla ölçülebilen uyuşmazlıklarda dava değeri beş yüz bin Türk Lirasının üzerinde olan dava ve işlere bir başkan ve iki üye ile toplanacak heyetçe yürütülüp sonuçlandırılacağı" şeklinde düzenleme mevcuttur.

Somut olayda, dava dilekçesindeki açıklamalar ve ihtiyati tedbir talebinin kapsamı gözetildiğinde dava değeri dava konusu olan hisse devir protokolünde belirtilen bakiye hisse devir bedeli olan 493.200 USD kadar olup somut uyuşmazlıkta dava değeri 500.000,00 TL'nin üzerindedir. Bu durumda heyet tarafından 492 sayılı Harçlar Kanunun 16, 30 ve 32 maddeleri ile HMK 150. maddesi gözetilmek suretiyle eksik harcın ikmali için davacıya uygun bir süre verilmesi ve akabindeki işlemlerin de heyetçe yürütülüp karara bağlanması gerekir.

Hal böyle olunca, dava değerinin 500.000,00 TL'nin üzerinde olduğu, davanın asliye ticaret mahkemesinde bir başkan ve iki üye ile toplanacak heyetçe yürütülüp sonuçlandırılacak işler kapsamında kaldığı, davanın heyetçe görülmesi gerektiği gözetilerek dosyanın heyete tevdi gerekirken tek hakim tarafından değerlendirilme yapılarak karar verilmesinde isabet görülmemiştir. Mahkemenin teşekkülüne ilişkin bu kural kamu düzenine ilişkin olduğundan resen gözetilmiştir.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesince verilen kararın mahkemenin teşekkülü yönünden kanuna aykırı olduğu gözetilerek davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, sair istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, heyetçe değerlendirilerek yeniden karar verilmek üzere dosyanın yerel mahkemesine geri çevrilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.