Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2024/174 K.2024/601

Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın usulden reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağının tahsili için başlatılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline, %20 oranında icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalıya dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen davalı davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davalı şirketin 01/02/2021 tarihli dilekçe ile konkordato talebi üzerine Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/77 Esas 2021/489 Karar sayılı dosyasında 03/02/2021 tarihinde geçici mühlet ve bu kapsamda İİK'nun 294. maddesi uyarınca şirket hakkında açılmış olan icra takiplerinin durdurulmasına ve yeni takip başlatılmamasına dair tedbir kararı verildiği,

davacının ilamsız icra takibini tedbirin devam ettiği süreçte 19/01/2023 tarihinde başlattığı, Ankara BAM 23. Hukuk Dairesinin 28/12/2022 tarih ve 2022/2289 Esas 2022/2122 Karar sayılı ilamı ile mahkemece verilen davalı şirketin konkordato tasdik kararının kaldırılarak konkordato isteminin reddine karar verilmiş ise de, bu karar ile mahkemece verilen tedbirlerin kaldırılması yönünde bir karar verilmediği, İİK'nun 285 ve devamı maddelerinde de bu yönde bir düzenleme bulunmadığı,

bu nedenle HMK'nun 397/2 maddesinin "ihtiyati tedbir kararının etkisi, aksi belirtilmediği takdirde, nihai kararın kesinleşmesine kadar devam eder." hükmü uyarınca mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının etkisinin kararın kesinleşmesine kadar devam ettiği, bu haliyle davacı alacaklının davalı borçlu şirket hakkında mahkemece verilen icra takibi başlatılamayacağına dair tedbir kararının geçerli olduğu dönemde icra takibi başlatması nedeniyle geçerli bir icra takibinden bahsedilemeyeceği gerekçesiyle HMK'nun 114/2 ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı noksanlığı uyarınca davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme tarafından verilen 17/10/2022 tarihli tasdik kararının 7. maddesinde "Tasdik kararı ile birlikte kesin mühletin sonuçları ortadan kalktığından tedbirlerin kaldırılması ile ilgili ayrıca hüküm kurulmasına yer olmadığına..." şeklinde karar verilerek tedbirlerin kaldırılmış olması nedeniyle tedbirlerin kararın kesinleşmesine kadar devam edeceğinin kabul edilmesinin mümkün olmadığını, taraflarınca konkordato tasdik kararının istinaf edildiğini,

istinaf mahkemesi tarafından da istinaf başvurularının kabulü ile mahkeme kararı kaldırılarak şirketin konkordato tasdik kararı kaldırılarak konkordato başvurusunun reddedildiğini, bu tarihten sonra 17/01/2023 tarihinde taraflarınca ihtiyati haciz başvurusunda bulunulduğunu, 19/01/2023 tarihinde ihtiyati haczin uygulanması ile birlikte dava konusu takibe geçildiğini, Yargıtay tarafından da konkordatonun reddi kararının onandığını ve kararın kesinleştiğini, konkordatonun reddi ile birlikte konkordatoya ilişkin tüm kısıtlamalar ortadan kalkacağından tüm kısıtlamalardan bağımsız olarak icra takibi yapılabileceğini,

mühlet hukuki niteliği bakımından zamanaşımı ya da hak düşürücü sürelerden olmadığını, bu nedenle mühlet içinde yapılan ya da yapılamayan işlemlerin maddi hukuk anlamında bir hak kazandırması ya da kaybettirmesinin söz konusu olmadığını, söz konusu davalı şirket hakkında verilmiş olan konkordato tasdik kararının kaldırıldığını, karar kesinleşmiş olduğundan mühletin etkilerinin de ortadan kalkacağını, mahkemenin karar tarihi itibariyle artık konkordatonun hükümlerinden ve tedbirlerinden bahsedilemeyeceğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nun 355. maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Eskişehir 4. İcra Müdürlüğünün 2023/407 sayılı icra takip dosyası sureti, genel kredi sözleşmeleri, hesap kat ihtarları, Eskişehir 1. İcra Müdürlüğünün 2021/5656 sayılı ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip dosyasının Uyap'tan gelen sureti, Business Card üyelik sözleşmesi, Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/77 Esas 2021/489 Karar sayılı karar sureti, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesinin 2022/2289 Esas 2022/2122 Karar sayılı ilamı dosya içerisinde yer almaktadır.

Dava konusu Eskişehir 4. İcra Müdürlüğünün 2023/407 sayılı icra takip dosyası ile, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine toplam 6.704.650,23 TL nakit alacağın tahsili, 194.260,00 TL gayri nakit alacağın depo edilmesi istemi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya 02/02/2023 tarihinde tebliğ edildiği, davalının 7 günlük hak düşürücü süre içerisinde 06/02/2023 tarihinde takibe konu borca itiraz ettiği, işbu itirazın iptali davasının itiraz dilekçesinin alacaklı yana tebliğ tarihinden itibaren başlayacak olan 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde 18/04/2023 tarihinde açıldığı dosya içeriği ile sabittir.

Dava konusu icra takip dayanağı olan genel kredi sözleşmelerinin davacı banka ile davalı şirket arasında akdedildiği, 17/04/2020 tarihli sözleşmenin 4.000.000,00 TL limitli, 12/09/2017 tarihli sözleşmenin 2.500.000,00 TL limitli, 27/04/2017 tarihli sözleşmenin 2.000.000,00 TL limitli olduğu görülmüştür.

Eskişehir 1. İcra Müdürlüğünün 2021/5656 sayılı icra takip dosyası ile, davacı tarafından davalı şirket aleyhine 2.220.000,00 TL alacağın tahsili talebi ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlatıldığı, takip dayanağı ipoteklerin davalının iki adet taşınmazı üzerinde toplam 2.220.000,00 TL limitli olarak davacı banka lehine tesis edildiği anlaşılmıştır.

Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/77 Esas sayılı dosyası ile, davalı şirket tarafından konkordato talebiyle dava açıldığı, 03/02/2021 tarihli tensip tutanağının 5/A bendi ile tensip tarihinden itibaren davalı hakkında 3 ay süreyle geçici mühlet kararı verilmesine, 5/B bendi ile tüm takip işlemlerinin mühlet içinde durdurulmasına karar verildiği, yapılan yargılama sonunda 28/04/2021 tarihli 2021/489 Karar sayılı karar ile konkordatonun tasdikine karar verildiği,

karara karşı alacaklı vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesinin 2022/2289 Esas 2022/2122 Karar sayılı ilamı ile bir kısım alacaklılar vekilinin istinaf dilekçelerinin reddine, alacaklı SGK vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine, bir kısım alacaklılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalının konkordato isteminin reddine karar verilmiştir.

Anılan karara karşı davacı vekili ve alacaklı Şekerbank, SGK vekillerinin temyiz kanun yoluna başvurması üzerine Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 26/04/2023 tarih 2023/788 Esas 2023/1506 Karar sayılı kararıyla Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi kararının onanmasına karar verildiği görülmüştür.

Davacı yan genel kredi sözleşmelerinden kaynaklı alacağı bulunduğunu, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine davalının itirazının haksız olduğunu iddia etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda usulüne uygun takip yapılmasına ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasında genel kredi sözleşmeleri imzalandığı, kredi borcunun ödenmediği iddiası ile davacı banka tarafından davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır.

Uyuşmazlık, usulüne uygun takip yapılmasına ilişkin itirazın iptali dava şartının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise takip tarihi itibarıyla davacı bankanın davalıdan genel kredi sözleşmelerinden kaynaklanan alacağının bulunup bulunmadığı, alacak var ise miktarı, davalının icra takibine itirazının haksız olup olmadığı hususlarından kaynaklanmaktadır.

Davacı vekilinin istinaf itirazları incelendiğinde, davacı tarafından davalı aleyhine genel kredi sözleşmelerinden kaynaklanan kredi borcundan kaynaklanan alacağın tahsili talebi ile işbu dava konusu icra takibi 19/01/2023 tarihinde başlatılmıştır.

Yukarıda açıklandığı üzere, davalı asıl borçlu hakkında konkordatonun tasdiki talebi ile Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan 2021/77 Esas sayılı dosyada, 19/01/2023 icra takip tarihinden önce, 03/02/2021 tarihinde davalı hakkında 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verilerek davalı borçlu hakkındaki tüm takip işlemlerinin mühlet içinde durdurulmasına karar verilmiş, yapılan yargılama sonunda 28/04/2021 tarihinde 2021/489 Karar sayılı karar ile davalı şirketin konkordato tasdik talebinin kabulüne hükmedilmiştir.

Anılan karara karşı alacaklı vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesince 28/12/2022 tarihinde ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalı borçlu şirketin konkordato isteminin reddine karar verilmiş, karara karşı temyiz kanun yoluna başvurulması üzerine Yargıtay 6. Hukuk Dairesince 26/04/2023 tarihli karar ile anılan bölge adliye mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.

Yapılan açıklamadan anlaşılacağı üzere Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/77 Esas sayılı dosyasında davalı borçlu hakkında mühlet içinde tüm takip işlemlerinin durdurulmasına, yapılan yargılama sonunda da davalı şirketin konkordato tasdik talebinin kabulüne karar verilmiş ise de, istinaf talebi üzerine inceleme yapan Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesince 28/12/2022 tarihinde ilk derece mahkemesi kararını kaldırmakla ilk derece mahkemesince verilen konkordato tasdik kararı tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkmıştır. Bir başka anlatımla, anılan bölge adliye mahkemesi kararıyla birlikte davalı borçlu hakkında konkordatoya ilişkin kısıtlamalardan bağımsız olarak davacı alacaklı tarafından icra takibi yapılması mümkün hale gelmiştir.

İşbu dava konusu icra takip tarihi 19/01/2023 olup, 28/12/2022 tarihli bölge adliye mahkemesi kararı ile davalı borçlu hakkında konkordatoya ilişkin kısıtlamalardan bağımsız olarak davacı alacaklı tarafından icra takibi yapılmasının mümkün hale geldiği tarihten sonraki bir tarihtir.

7251 Sayılı Hukuk Muhakameleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 35.maddesi ile yapılan değişik HMK'nun 353/1.a-6 maddesi "Mahkemece uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması" hükmünü içermektedir.

Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş, takip tarihinden önce davalı borçlu hakkında konkordatoya ilişkin kısıtlamaların sona erdiği, icra takibinin itirazın iptali davası yönünden usulüne uygun olarak başlatılan icra takibi niteliğinde bulunduğu gözetilerek işin esasına girilerek taraf delilleri toplanıp, bankacı bilirkişiden takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan genel kredi sözleşmelerinden kaynaklanan bir alacağı bulunup bulunmadığı, var ise miktarı hususunda banka kayıtları üzerinde inceleme yaptırılmak suretiyle rapor alınarak tüm deliller değerlendirilip sonucuna uygun bir karar verilmesinden ibarettir.

Tüm bu nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve taktiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.