Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2024/687 K.2024/683

Taraflar arasındaki şirket genel kurulu toplantısına çağrı istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı davalı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirketin ortağı olduğunu, şirketin diğer ortağı ve aynı zamanda şirket müdürü olan ...'a şirketin birikmiş kira, vergi ve SSK borçlarının bulunduğunu, ortaklara kar dağıtımının yapılmadığını, ileri vadeli çeklerle gerçek alım satıma konu olmayacak şekilde şirketin borçlandırıldığını ve yeni şirket müdürünün seçilmesi için ortakların genel kurula çağrılması için ihtar edildiğini, hisse devrinin usule aykırı olduğundan bahisle ortaklar kurulunun toplantıya çağrılmayacağının bildirildiğini, hakim hisse sahibi müvekkilinin ortaklığının da tanınmadığının açıkça beyan edildiğini,

müvekkilinin ortağı bulunduğu davalı şirketin müdürü olan ...'un görevini kötüye kullandığını, şirket müdürünün bilinçli olarak şirketi borçlandırdığını belirterek davalı şirketin genel kurulunun yapılması için mahkeme tarafından belirtilen gün ve saatte genel kurul yapılmasına, aksi kanaat hasıl olması durumunda temsil kayyımı atanması suretiyle genel kurul yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin tek pay sahibinin ... olduğunu, davacının devir hususunda ...'a sürekli olarak baskı yaptığını, hukuka ve hakkaniyete aykırı biçimde şirket hisselerinin ele geçirildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacının hisse devri ile davalının ortağı olduğu, davacı tarafından davalı şirket müdürü ... hakkında görevi kötüye kullanma suçundan suç duyurusunda bulunulduğu, şirket müdürü hakkında işletmedeki demirbaşları, gıda ve alkollü içecekleri el altından satarak haksız kazanç elde ettiği, işletmenin kar etmesine rağmen şirket müdürünün bilinçli olarak şirketi borçlandırdığı iddialarının bulunduğu, davacının genel kurul yapılması talepli ihtarnamesine de olumsuz cevap verildiği,

böylece mevcut yönetimle ilgili şirketin işleyişinde sıkıntılar olduğu ve ortakların bir araya gelerek bu hususlarla ilgili karar almaları gerektiği, bu durumda mahkemeye başvuru için gerekli koşulların oluştuğu ve davacının davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu, şirketin genel kurul yapmasında tüm ortakların menfaati olduğu, kayyım tayinine gerek bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, davalı şirketin genel kurulunun toplantıya çağrılması hususunda davacıya izin verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesinin sonuç ve istem kısmında genel kurul gündeminin bildirilmediğini, hangi gündemle bu toplantının yapılacağı hakkında dava dilekçesinde bir açıklama bulunmadığını, TTK'nun 413. maddesinde gündemin toplantıya çağıran tarafından belirleneceği ve bu gündem maddelerinin bağlayıcı olduğunun düzenlendiğini, dava dilekçesinin açıklattırılması gerektiğini, davanın süresinde açılıp açılmadığının incelenmediğini, şirket defterlerinin incelenerek şirket pay defterine kayıt yapılmaması halinde aktif husumet yokluğundan davanın reddinin gerektiğini,

hisse devrinin iptali istemli dava sonucunun bekletici mesele yapılması gerekirken mahkemece bu hususun değerlendirilmediğini, hisse devir hakkındaki soruşturma dosyalarının incelenmediğini, yasada kayyım atanması düzenlediği halde mahkemece kayyım atanmaksızın davacıya izin verilmekle yetinildiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava; TTK'nun 412. maddesi uyarınca davalı şirket genel kurulunun toplantıya çağrılması için izin istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nun anonim şirketlerde genel kurulun toplanmasına ilişkin çağrı usulünü düzenleyen 410. maddesinde, genel kurulun, süresi dolmuş olsa bile, yönetim kurulu tarafından toplantıya çağrılabileceği, tasfiye memurlarının da görevleri ile ilgili konular için genel kurulu toplantıya çağırabilecekleri, yönetim kurulunun devamlı olarak toplanamaması, toplantı nisabının oluşmasına imkan bulunmaması veya mevcut olmaması durumlarında mahkemenin izni ile,

tek bir pay sahibinin genel kurulu toplantıya çağırabileceği ve mahkemenin vereceği kararın kesin olacağı, TTK'nun 411. maddesinde, sermayenin en az onda birini, halka açık şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahiplerinin, yönetim kurulundan, yazılı olarak gerektirici sebepleri ve gündemi belirterek,

genel kurulu toplantıya çağırmasını veya genel kurul zaten toplanacak ise, karara bağlanmasını istedikleri konuları gündeme koymasını isteyebilecekleri, esas sözleşmeyle, çağrı hakkının daha az sayıda paya sahip pay sahiplerine tanınabileceği, yönetim kurulu çağrıyı kabul ettiği takdirde, genel kurulun en geç kırkbeş gün içinde yapılacak şekilde toplantıya çağrılacağı, aksi hâlde çağrının istem sahiplerince yapılacağı düzenlenmiş olup, TTK'nun 412. maddesinde ise, pay sahiplerinin çağrı veya gündeme madde konulmasına ilişkin istemlerinin yönetim kurulu tarafından reddedildiği veya isteme yedi iş günü içinde olumlu cevap verilmediği takdirde,

aynı pay sahiplerinin başvurusu üzerine, genel kurulun toplantıya çağrılmasına şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinin karar verebileceği düzenlemeleri yer almaktadır.

6102 sayılı TTK'nun 412. maddesi uyarınca genel kurulun toplantıya çağrılmasına yönelik izin istemine ilişkin mahkemece verilecek kabul veya red kararları kesin niteliktedir (Emsal mahiyette Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 16/10/2017 tarih ve 2016/3287 Esas 2017/5383 Karar sayılı içtihatı).

Kesin olan kararlara karşı HMK'nun 346/1. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince istinaf dilekçesinin reddine karar verilebileceği gibi, HMK'nun 352. maddesi gereğince yapılan ön inceleme neticesinde Bölge Adliye Mahkemesince de bu yönde karar verilebilir. Bu karar usule ilişkin nihai bir karar olduğundan (Tolga Akkaya, Medeni Usul Hukukunda İstinaf sayfa 247) davalı vekilinin kararın kaldırılması yönündeki istinaf başvurusunun ilk derece mahkemesinin 16/11/2023 tarihli kararı kesin olmakla usulden reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.