Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2025/618 K.2025/1571

Taraflar arasındaki şirketin ihyası istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın usulden reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kuruluş tarafından Isparta 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2024/159 Esas sayılı dosyası ile açılan alacak davasında yargılama sürecinde Ankara Ticaret Sicili Müdürlüğünün 07.10.2024 tarih ve E-62752911-101.05.244232 sayılı yazılarından davalı Şirketlerden edilen ... - ... Ticaretin, müdürlüklerine ibraz edilen belgelere istinaden Türk Ticaret Kanununa uygun olarak 27/09/1994 tescil tarihinde terkin edilmiş olduğunu, Isparta 4. Asliye Hukuk Mahkemesince 23.01.2025 tarihli celse 3 no.lu ara karar ile ihya davası açmak üzere taraflarına 1 ay süre verildiğini iddia ederek ... - ... Ticaretin ihyası ile tasfiye memuru atanmasına karar verilmesini talep dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;dava konusu şahıs işletmesinin müdürlüklerine ibraz edilen belgelere istinaden Türk Ticaret Kanununa uygun olarak 27/09/1994 tescil tarihinde terkin edildiğini, ihyası talep edilen firma gerçek kişiye ait bir ticari işletme olduğunu, Ticaret sicilinden terkin edilen gerçek kişiye ait ticari işletmenin yeniden ihyasını talep etmekte davacı tarafın hukuki yararı bulunmadığını, zira gerçek kişi, hak ve fiil ehliyetine sahip olup kendisi yönünden yargılamanın sürdürülebileceğini ve bu bağlamda ihyası istenen firma açısından herhangi bir temsil sorunu bulunmadığından davacı tarafından açılan davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda, davacı tarafça ihyası talep edilen 33246 sicil numaralı işletmenin Türk Ticaret Kanununa uygun olarak 27/09/1994 tescil tarihinde terkin edildiği, ihyası talep edilen firma gerçek kişiye ait bir ticari işletme olduğu, ihya kararının yalnızca tüzel kişiliğe haiz şirket veya kooperatiflere ilişkin verilebileceği, gerçek kişi tacirler yönünden ihyanın mümkün olmadığı, ticaret sicilinden terkin edilen gerçek kişiye ait ticari işletmenin yeniden ihyasını talep etmekte davacı tarafın hukuki yararı bulunmadığı,

zira gerçek kişinin hak ve fiil ehliyetine sahip olduğundan kendisi yönünden yargılamanın sürdürülebileceği ve bu bağlamda ihyası istenen firma açısından herhangi bir temsil sorunu bulunmadığı, davada hukuki yararın bulunmasının HMK 114/1-h maddesi gereğince dava şartı olduğu, davacının iş bu davayı açmasında hukuki yararının bulunmadığı gerekçeleriyle HMK 114/1-h ve 115/2 maddeleri gereğince hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine dair karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; gerekçeli kararda dava kısmında şirket adının hatalı yazıldığını, gerekçede ihyanın neden mümkün olmadığı hususunda ayrıntılı gerekçe yazılmadığını bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Dava, ticaret sicilinden terkin edilen gerçek kişi tacirin ihyası istemine ilişkindir.

6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede;

Isparta 4. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2024/159 Esas sayılı dosyası, ticaret sicil kayıtları, terkin işlemlerine ilişkin belgeler vs deliller dosya arasında mevcuttur.

Ankara Ticaret Sicili Müdürlüğünden gelen 07/10/2024 tarihli cevabi yazının incelenmesinde; ihyası talep edilen gerçek kişi tacirin 27/09/1994 tarihinde terkin edildiğinin bildirildiği görülmüştür.

Dava, ticaret sicilinden terkin edilen gerçek kişiye ait ticari işletmenin yeniden ihyası talebine ilişkin olup, mahkemece yazılı gerekçeyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

6102 sayılı TTK'nın 12/1. maddesine göre bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir. Bu tanıma göre, bir gerçek kişinin ticaret sicilinden işletmesini terkin ettirmiş olması, koşulları varsa kendisinin tacir sıfatına etkili değildir. Bu durumda, sağ olmakla hak ehliyetine sahip bulunan davalının tekrar ticaret siciline kaydı için işbu ihya davasının açılmasında hukuksal yararın bulunduğundan söz edilemeyeceğinden (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 09.01.2014 tarih 2013/10054 Esas ve 2014/361 Karar sayılı ve 10/09/2018 tarih 2018/2927 Esas 2018/5083 Karar sayılı emsal ilamları) mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın usulden reddine yönelik kararında herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.