Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2018/2765 K.2021/1868

....

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE :...... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 03/07/2018

ESAS-KARAR NO ....

DAVA

Menfi Tespit ve Çek İadesi

KARAR TARİHİ : 16/11/2021

YAZILDIĞI TARİH : 17/11/2021

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi asıl davada davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Asıl davada;

Davacı vekili, müvekkili ile Davalı ... arasında 14/06/2011 tarihinde..... imzalandığını; müvekkilinin ödemeler yapmasına karşın davalının mal teslim etmediğini; toplamda, 328.500,00 USD nakit ödeme ile ..... nolu 37.500,00TL, 6649112 nolu 37.500,00 TL, 6649113 nolu 37.500,00TL ve ... nolu 37.500,00TL çeklerin verildiğini; malların teslim edilmemesi nedeniyle Ankara 59.Noterliğinin 30/03/2012 tarih ve .... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiğini ve bedelsiz kalan çeklerin iadesinin istendiğini; bu sebeple, Ankara 25.İcra Müdürlüğü'nün....... sayılı takip dosyasında icra takibine konu edilen 14/03/2012 tarihli 6649113 nolu 37.500,00TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.

Birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... sayılı dosyasında:

Davacı vekili, taraflar arasında akdedilmiş olan sözleşmenin davalıların edimlerini yerine getirmemiş olması sebebiyle feshedildiğinin tespiti ile davalılara borçlu olmadığının tespitini, davalı ... yedinde bulunan 24/03/2012 tarihli ... AŞ’ye ait .... nolu 37.500,00 TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, davacının, Davalı “...”ne 24/02/2012 tarihli çek bedeli olarak ödemiş olduğu 37.500,00 TL’nin çek bedelsiz kaldığından ödeme tarihi olan 24/02/2012 tarihinden itibaren avans faizi ile “...”nden tahsiline, banka yoluyla ... ...’ye nakit ödenen 328.500,00 USD’nin ödeme tarihlerinden itibaren ..... alınarak davacıya ödenmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyasında:

Davacı vekili, davalının, müvekkili hakkında Ankara 25.İcra Müdürlüğü’nün.... sayılı takip dosyasından icra takibi yaptığını, takip dayanağı olan 14/03/2012 keşide tarihli 37.500,00 TL bedelli çekin bedelsizliği dolayısıyla müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile çekin iadesine ve ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Asıl davada; davalı ... Ltd Şti vekili, 14/06/2011 tarihli sözleşmenin üç taraflı olmayıp, davacı ile ... ... firması arasında düzenlendiğini, müvekkili şirketin, kendisine verilen yetkiye istinaden sözleşmeyi ... ... adına imzaladığını, müvekkilinin ürün teslimi taahhüdü altına girmediğini ve davacıya sözleşmeye konu ürünlerin eğitimi konusunda taahhütte bulunduğunu,

yapıldığı iddia olunan 328.500,00 USD nakit ödemenin ... ... firması hesabına doğrudan yatırıldığını ve müvekkili namına tanzim edilen ve teslim edilen 4 adet 37.500,00 TL tutarlı çeklerin ise ... ... adına düzenlenmesi gerekirken davacı tarafından müvekkili şirket adına ödemenin nakit olarak yapılamamasından dolayı yanlışlıkla düzenlendiğini, davacı ile davalının bu çeklerin iadesi ve ... ... adına yeniden düzenlenmesi konusunda anlaştıklarını, ancak çeklerden üçünün kaybolduğunu ve çek iptali davası açıldığını;

bir çekin ise 04/03/2012 tarihli davacıya iade edildiğini, müvekkilinin kötü niyetli olmadığını ve bu sebeple davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Ltd Şti vekili, çekin davalılardan ... tarafından ciro edildiğini, çekin illetten mücerret olduğunu; çekin, kötüniyetli ciro edilmediğini ve bu sebeple davanın reddi ile kötü niyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

Birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....K. sayılı dosyasında:

Davalı ... Ltd Şti vekili, ... ... hesabına yapılan 328.500,00 USD yönünden bu şirketten sorulması gerektiğini; keşide edilen çekler yönünden asıl dosyadaki beyanlarını tekrarla; 24/02/2012 tarihli 37.500,00 TL çekin, Ankara 9 SHM’nin ...., dosyasından iptal edildiğini ve çekin ödenmediğini; 04/03/2012 tarih 37.500,00 TL çekin iade edildiğini; 14/03/2012 tarih 37.500,00 TL çekin, Ankara 10 Asliye Ticaret Mahkemesinin..... sayılı dosyasında olduğunu ve 24/03/2012 tarih 37.500,00 TL çekin, Ankara 9.SHM’nin 2012/230 ile iptal edildiği ve bu sebeple, davanın reddini istemiştir.

Birleşen Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyasında:

Davalı, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Asıl davada; Ankara 25. İcra Müdürlüğü'nün...sayılı takip dosyasından; davalı ... Ltd Şti tarafından, borçlular ... Ltd Şti ile davalı .... Ltd Şti hakkın

da, 14/03/2012 keşide tarihli ve 37.500,00 TL tutarlı çekten dolayı kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yaptığı, İİK m.72/(3) uyarınca icra veznesindeki paranın ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiği ve infaz edildiği, asıl davada dava konusu çekin bedelsiz kaldığını ispatlama yükünün davacıda olduğu, lehtara karşı açılan davanın borçlu lehine sonuçlandığını, takibin lehtara karşı da yapıldığı, davalının kötüniyetli olduğunun saptanamadığı, çek hamili ...

Ltd Şti yönünden kötüniyete dayanıldığı ancak davacının çek hamilinin kötüniyetini yasal delillerle ispatlayamadığı, hamile karşı açılan davanın lehine sonuçlandığı, tedbir kararı ile çek bedelinin tahsili engellendiği dava değeri olan 37.500,00TL'nin %20'sine karşılık gelen 7.500,00TL tazminatın davacıdan alınıp davalı çek hamili ... ... Ltd Ştine ödenmesine karar verilmiştir.

Birleşen Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... sayılı dosyasında;dava konusu çekin bedelsiz kaldığını kanıtlama yükünün davacıda olduğu, davacı HMK m.200 ve 201 uyarınca yazılı delil ile hamile karşı bedelsizliği kanıtlaması gerektiği, davacı, yazılı delillerle bedelsizlik iddiasını kanıtlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine, alacağın %20 'si olan 7.500,00TL tazminatın davalı ... Ltd Ştine ödenmesine karar verilmiştir.

Birleşen Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... sayılı dosyasında; dava konusu 37.500,00TL çek ve 328.500,00 USD alacak yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, diğer 37.500,00TL çek yönünden ise dava konusu kaldığından, karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf kanun yoluna başvuran asıl davada davacı .... vekili, davalılardan ... tarafından müvekkil aleyhine başlatılan Ankara 25. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasına dayanak gösterilen çek, müvekkilin davalı ... ... İlaç Ltd.

Şti’ne teslim etmiş olduğu ve bedelsiz kalan, iade edilmesi gereken 14.03.2012 tarihli, 37.500,00TL bedelli çek olduğunu, müvekkilin davalılardan Zerbeg’e borçlu olmadığının ortaya çıktığını, ... şirketi diğer davalı ... ile birlikte hareket ederek iyiniyetli 3.kişi yaratma çabasına düştüğünü, sözkonusu çekin davalılarca iyiniyetli 3.kişi yaratma çabası içerisinde ciro edilerek diğer davalı tarafından icra takibine konu edildiğini, davalılardan ... ...’nın, diğer davalının icra takibine konu ettiği 14.03.2012 tarihli 37.500,00TL bedelli çek ile birlikte 24.02.2012 tarihli 37.500TL bedelli,

04.03.2012 tarihli 37.500TL bedelli ve 24.03.2012 tarihli 37.500TL bedelli çeklerle ilgili olarak 21.02.2012 tarihinde Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesi’ne başvurarak çeklerin kaybedildiği gerekçesi ile ödeme yasağı talep ettiğini, bilirkişi raporunda davalıların ticari kayıt ve defterlerinde ne 2011 ne de 2012 yılında birbirleriyle ilgili hiçbir ticari kayıt yer almadığını, davalı ... iyi niyetli hamil olmadığını, mahkemece müvekkil aleyhine tazminata hükedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, asıl davada talep edilen tazminat talebinin hangi gerekçeyle reddedildiğinin belirtilmediğini,

müvekkilinin davalılardan ..... borçlu olmadığının mahkemece de kabul edildiğini, her iki davalının da kötüniyetli olduğunu, müvekkilin davalılardan ...’a da borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini gerekirken reddi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına ve tazminat talebinin kabulü ile menfi tespit davasının davalılardan .... Ltd. Şti. açısından da kabulüne karar verilmesini istinaf etmiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, kötüniyet tazminatı tazminatı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava, avans olarak verilen çek nedeni ile borçlu olmadığının tespiti; birleşen davalar ise yine avans olarak verilen çekten ötürü borçlu olmadığının tespiti ile yapılan ödemenin iadesi istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmamasına ve özellikle ciro yolu ile hamil aleyhine açılan davanın reddi sonucu İİK 72/3.maddesi uyarınca icra veznesine giren paranın ödenmemesine karar verilmiş olması ve bu kararın icra edilmiş olmasına,

yine asıl davada davalıların kötüniyetli olduklarının ispat edilememiş olması nedeni ile aleyhlerine kötüniyet tazminatına hükmedilmemiş olmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmamasına göre asıl davada davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."