Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2019/527 K.2021/1844

.

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE :... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 29/01/2019

ESAS-KARAR NO ....

DAVANIN KONUSU

Menfi Tespit

KARAR TARİHİ : 15/11/2021

YAZILDIĞI TARİH : 23/11/2021

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı asil; lehdarı olduğu 20.02.2017 tanzim 31.04.2018 vade tarihli 10.000,00 TL bedelli ve 20.02.2017 tanzim ve 31.05.2018 vade tarihli 10.000,00 TL bedelli iki adet bonoyu mobilya takımı almak amacı ile ciro ederek davalıya verdiğini, davalının mobilyayı kendisine teslim etmediğini, senetleri de iade etmediğini, bonoların icra takibine konu edilmesi tehdidi altında olduğunu belirterek bedelsiz kalan bonolardan dolayı borçlu olmadığının tespiti ile davalının asıl alacağın % 20'sinden az olmamak kaydı ile tazminata mahkum edilmesini, talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; davacının soyut iddialarını kabul etmediğini, bononun sebepten mücerret bir borç ikrarı olduğunu, senede karşı iddiaların senetle ispatının zorunlu olduğunu, ticari defterlerin, irsaliye ve teslim fişinin incelenmesi yönündeki davacı taleplerinin incelenmesine muvafakatinin olmadığını bildirerek davanın reddine karar verilmesini, davacının asıl alacağın % 20' sinden az olmamak kaydıyla tazminata mahkum edilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; bononun, bağımsız borç ikrarını içeren ödeme vaadi niteliğinde bir kambiyo senedi olduğu, bir davada ileri sürülen vakıadan kendi lehine haklar çıkaran taraf o vakıayı ispat etmesi gerektiği, bu nedenle bononun mobilya alım satımı için verildiği ve bedelsiz olduğu iddialarının davacı tarafça yazılı delille ispatı zorunlu olduğu,

HMK.nın m.189/3 maddesindeki amir hükmüne göre “Kanunun muayyen bir delil ile ispatını emreylediği hususlar başka suretle ispat olunamaz. ” HMK 201.maddesinde göre “Senede bağlı her çeşit iddiaya karşı ileri sürülen ve senedin hüküm ve kuvvetini ortadan kaldıracak veya azaltacak nitelikte bulunan hukuki işlemler ikibinbeşyüz Türk Lirasından az bir miktara ait olsa bile tanıkla ispat olunamaz" hükmüne yer verilmiş dolayısıyla usul hukukunda senede karşı senetle ispat zorunluluğu ilkesi kabul edildiği, davacı tarafın takip dayanağı bononun mobilya almak için verildiği ve bedelsiz olduğu iddialarını yazılı delille ispatlayamadığı,

HMK 201.maddesine göre senede karşı tanık dinlenmesinin mümkün olmadığı, davacı vekilinin tanık dinletme talebinin kabul edilmediği, izah edilen nedenlerle davacının sübut bulmayan davasının reddine karar verilmiş, her ne kadar davalı vekili davacının asıl alacağın % 20'sinden az olmamak kaydı ile tazminata mahkum edilmesini talep etmiş ise de verilen bir ihtiyati tedbir kararı olmaması, dava konusu senetlerin icra takibine konu edilmesinin önünde bir engel olmaması,

nitekim davalının davacı aleyhinde Aksaray 1. İcra Müdürlüğü'nün.....Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığı, davalının tazminat talebinin şartlarının oluşmadığı gerekçeleriyle davanın ve tazminat isteminin reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; öncelikli olarak menfi tespit davalarında kural olarak, hukuki ilişkinin varlığını ispat yükü davalı alacaklı tarafta olduğunu, söz konusu olayda dava dilekçesinde belirtildiği üzere müvekkili tarafından davalı firmadan mobilya alımına istinaden söz konusu senetler verilmesine rağmen yargılama aşamasında alınan bilirkişi raporuyla da sabit olduğu üzere davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarında yapılan incelemeler neticesinde söz konusu teslim edilen bonolara karşı herhangi bir malın teslim edilmediği ve teslim edileceğine yönelikte bir kayda rastlanılmadığı tespiti yapıldığını,

yine bilirkişi raporunda söz konusu senetlerin dava dışı .... isimli cari hesaba giriş yapıldığını ve bu cari hesabın borcundan düşüldüğünün tespiti de yapıldığını, yani müvekkilin vermiş olduğu senetler karşılığında herhangi bir mal teslimin yapılmadığı, üçüncü kişi borcuna sayıldığı,

müvekkilin kardeşinin borcundan sorumlu tutulamayacağını, bu işlemin hukuksuz ve hakkaniyete aykırı olduğunu, davalı şirketin iştigal konusunun mobilya ticareti dışında bir sebeple bu senetleri alınmış olduğu yönünde de bir iddiasının ve savunmasının mevcut olmadığını, takip konusu kambiyo senedinin müvekkili tarafından mal alımına ilişkin olarak davalı firmaya verildiğini, bu durumda bononun taraflar arasındaki hukuki ilişkiye istinaden teminat olarak verilmesi,

tarafların sözleşme doğrultusunda edimlerini yerine getirip getirmediğinin ve dolayısı ile alacağın tahsil edilip edilmeyeceğinin yargılamayı gerektirmesi nedeniyle, mahkemenin itirazlar ve bu hususta dosyaya sunulan delilleri göz ardı ederek aleyhe hüküm kurmasının hukuka aykırılık teşkil edeceğini belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; davaya konu edilen kambiyo senedinin/iki adet bononun teminat senedi olarak ciro edilip edilmediği ve buradan varılacak sonuca göre davalının ciro yoluyla hamili olduğu bonolardan ötürü davacının davalıya borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davaya konu edilen kambiyo senedi/iki adet bono nedeni ile borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmamasına ve özellikle ispat yükü kendi üzerinde olan davacının davaya konu bononun davalıya teminat olarak ciro edildiği ve mal tesliminin yapılmadığı senedin bedelsiz olduğu ve borçlu olmadığını usulüne uygun delillerle ispat edememiş olmasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden davacı vekilin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

....