Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2021/1109 K.2023/1521

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin 2014 yılında...

İlçesinde faaliyet gösteren ... ... isimli iş yerinde çalışmaya başladığını, çalışmasının 2 yıl sürdüğünü, iş veren tarafından temin edilecek olan ... model bir araç ile iş yerinde çalışan işçileri işe getirip-götüreceği için kendisinden kaynaklı bir kaza hasar vs işleri karşı teminat olması için kendisinden senet alınacağını söylemesi üzerine tarafına tevdii edilen bonoyu işe de ihtiyacı olması nedeni ile, diğer arkadaşları tarafından da aynı şekilde senet imzalandığının ifade edilmesi üzerine,

imzalayıp iş veren ...'ya verdiğini, işten ayrıldığında istemesine karşın senedin tarafına verilmediğini, 04/07/2018 tarihinde Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2018/7685 Esas sayılı dosyası ile 150.000,00 TL bedelli bir adet senede dayalı olarak icra takibi başlatan davalı ...'ın ...'nın arkadaşı olduğunu, bu şahıs ile arasında her hangi bir arkadaşlık, iş ya da ticari ilişkinin bulunmadığını, ... tarafından teminat olarak alınan senedin eski işçi işveren arasındaki ispat külfetinden kurtulmak amacıyla hasız olarak ... adına takibe koydurulduğunu, ... ve davalı hakkında şikayetçi olduğunu,

aynı iş yerinde çalışan ...'un da benzer şekilde mağdur edildiğini belirterek, davacı müvekkilinin davalıya Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2018/7685 Esas sayılı dosyası nedeni ile borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, takip konusu senedin teminat senedi olduğunun ispat yükünün davacıda bulunduğunu, ispatın da ancak yazılı delil ile mümkün olduğunu, taraflar arasında alacak-borç ilişkisi mevcut olup, müvekkilinin alacağı kapsamında takip konusu senedi aldığını, borcun ödenmemesi nedeni ile icra takibinin başlatıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece, dava ile ilgili görevli mahkemenin İş Mahkemesi olduğu gerekçesi ile verilen görevsizlik kararı, Ankara BAM 22. Hukuk Dairesince " Dava; bonodan kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümünde senet metninde yazan alacaklı ve borçlu sıfatına göre değerlendirme yapılır. Lehtar davalı, keşideci davacının işvereni olmadığı gibi aralarında işçi ve işveren ilişkisi de bulunmamaktadır.

Ayrıca lehtar ile keşideci arasında iş veren vekilliği ilişkisi bulunduğu da iddia ve ispat edilmemiştir. Bu nedenle somut olayın iş hukuku hükümlerine tabi olduğunun kabulü doğru olmamıştır.

Senet lehtarı ile keşideci arasında hizmet akdi ve işçi işveren ilişkisi bulunmadığından kambiyo hukuku genel ilkelerine göre bu davaların ise 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-c maddesi gereğince mutlak ticari dava niteliği taşıdığı ve açık biçimde asliye ticaret mahkemelerinin görev alanında bulunmasına rağmen, mahkemece iş mahkemesinin davaya bakmakla görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiştir. " Gerekçesi ile verilen karar kaldırılmıştır.

İstinaf kararı üzerine Mahkemece davalı tarafça tanık dinletilmesine onay verilmediği, dava konusu senette ihdas nedeni bulunmamakla dava konusu senedin teminat senedi olduğu iddiası yönünüden davacı vekilince yemin deliline dayanılmadığı davacının keşideci sıfatı ile imzasını içeren ve lehtarı davalı olan bononun teminat senedi olarak düzenlendiği kesin deliller ile kanıtlanamamış olmakla DAVANIN REDDİ' ne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf kanun yoluna başvuran davacı tarafından; Müvekkilinin davalı ile hiçbir hukuki ilişkisi olmamakla birlikte davalı yan ile müvekkilinin işvereni ...'nın muvazaalı işlemleri nedeniyle söz konusu senedin davalı adına düzenlendiği, bildirilen ve müvekkili ile aynı muvazaalı işleme maruz kalan tanıklarının dinlenilmesi, icra müdürlüğü dosyaları ve savcılık soruşturma dosyalarının celp edilmesi halinde maddi gerçek ortaya çıkacak olmasına rağmen yerel mahkeme tarafından eksik inceleme ile davanın reddine karar verildiği bildirilmiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Davaya konu senetten davacının sorumluluğunun değerlendirilmesi uyuşmazlık konusudur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2018/7685 Esas sayılı dosyasında;... tarafından ... aleyhine 200.000,00TL asıl alacak 4.754,79TL işlemiş faiz 600 TL komisyon ücreti olmak üzere toplam 205 354,79 TL alacak için 15.11.2017 tanzim ve 15.12.2017 vade tarihli 200.000,00 TL tutarlı bonoya dayalı olarak 14.03.2018 tarihinde kambiyo takibi yapıldığı, takibin derdest olduğu görülmüştür.

Takibe dayanak bononun incelenmesinde 15.11.2017 keşide tarihli 15.12.2017 vade tarihli 200.000,00 TL bedelli keşideci ..., lehtar ... olan ihdas nedeni boş bırakılan ve ... tarafından arkasında ciro edildiği anlaşılan senet olduğu görülmüştür.

... tarafından ... ve ... aleyhine bedelsiz senedi kullanmadan 10.09.2018 tarihinde Savcılık tarafından kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği görülmüştür.

Davacı vekili 11.02.2021 tarihli celsede yemin deliline dayanmayacağını bildirmiştir.

Buna göre Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına ve özellikle davacı yanın senedin teminat senedi olduğunu kesin delillerle kanıtlayamamasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."