Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2021/221 K.2022/980

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili. Davalı ... Temizlik Ltd.Şti ile davacı arasında düzenlenen satım sözleşmesi dolayısıyla davalının davacıya faturalarda belirtilen ürünleri teslim etmeyi, davacının ise bunun karşılığı olan bedeli ödemeyi taahhüt ettiğini, anlaşma uyarınca malların teslimi 10.09.2019 tarihinde yapılacağı için davacı tarafından ...

Bankası İvedik Organize Sanayi Şubesine ait ... seri numaralı 10.09.2019 vadeli çek düzenlenerek davacı işlemlerine yardımcı olan ...'e teslim edildiğini, ... ile davalı şirket yetkilisi ...'ün banka şubesine birlikte gittiklerinde davalı ...'ün çeki çalarak bankadan ayrıldığını, ürünlerin davacıya teslim edilmediğini, davacı tarafından keşide edilen ve davalı şirkete teslim edilen çekin ... ve ...'a ciro edildiğini, hamilin davaya konu çekin bedelsiz olduğunu bilerek zarar verme amacıyla çeki kötü niyetle iktisap ettiği, davalı ...

Ltd.Şti yetkilisi ve tek ortağı olan ...'ün kendisi ile işlem yapmasının yasak olduğunu, ...'ün daha önceki dönemde de ...'a ticari defter ve kayıtlarını çaldığını, ...'ın herhangi bir mal varlığı bulunmadığı gibi ticari faaliyetinin de bulunmadığı cirantaların birlik içinde hareket ettiklerini, çeke ilişkin Ankara 26. İcra Müdürlüğünün 2019/12828 esas sayılı takip başlatıldığını belirterek çekin bedelsizliğinin ve davacının çek ve icra takibi dolayısıyla borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... Temizlik Teks. Sos. Hizm. San ve Tic. Ltd. Şti ve davalı ... vekili.

Davalı şirketin davacıya faturalarda belirtilen malları satarak teslim ettiğini ve dava konusu edilen çeki davacıdan teslim aldığını, sunulan tahsilat makbuzunda da görüleceği üzere söz konusu ticari ilişki nedeniyle iki adet çek düzenlendiğini, çeklerden tarihi önce olan dava konusu olmayan çekin davalı tarafından tahsil edildiğini, taraflar arasındaki ticari ilişkinin iki tarafın ticari defter ve kayıtlarında bulunduğunu hiç bir tacirin teslim almadığı mallar dolayısıyla düzenlenen faturayı alıp defterlerine işlemeyeceğini, davacının davalının çeki çaldığı iddiasının iftira niteliğinde olduğunu,

çekin tahsili konusunda davalının düzenlediği tahsilat makbuzu aslı davacıya teslim edildikten sonra davalıya lazım olduğunda davacının muhasebe iç elemanı tarafından e posta ile kendilerine gönderildiğini, bundan başka ... isimli bir şahıs tarafından aynı çekle ilgili çalıntı iddiası ile suç duyurusunda bulunulduğunu ve 2019/455 esas sayılı dosyada ödeme yasağı kararı aldırıldığını, bu iki iddianın aynı anda ileri sürülmesinin davacının iyi niyetli olmadığını gösterdiğini belirterek davanın reddine ve davacı aleyhine kötü niyet tazminatı istemiştir.

Davalı ... vekili; kendisinin çek sebebiyle iyi niyetli hamil olduğunu, davacı ve diğer davalılar arasındaki ilişki hakkında bilgileri olmadığını, davacının günlerce kendisini oyaladığını icra takibine geçmesini ötelediğini, davacının delil yaratma gayreti ile kötü niyetli hareket ettiğini, davasında yazılı delilleri ispat etmesi gerektiğini belirterek iyi niyetli halim davalı hakkında açılan davanın reddine, davacı aleyhine %20 kötü niyet tazminatı istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, ... Bankası İvedik Organize Sanayi Şubesine ait keşidecisi ... Makine ... A.Ş olan 10.09.2019 keşide tarihli 393.518,00 TL bedelli çekin lehtar cirantasının ... Tem. Ltd. Şti olduğu, sırası ile ... ve ...'a ciro edildiği, süresinde bankaya ibraz edilerek ödeme yasağı kararı gereğince ödeme yapılmadığı, davacı tarafça davalı ... Tem. Ltd.

Şti ile dava konusu çekin davalıya verildiğini ancak davalı tarafından malların teslim edilmediğini iddia ederek çekin bedelsiz kaldığını ileri sürüldüğü, davalı ... Ltd.Şti tarafından davacı adına düzenlenen toplam 643.518,90TL bedelli 6 faturanın davacı ve davalının ticari defterlerine kaydedildiği, faturalara karşılık dava konusu edilen 395.518,00TL bedelli çek ile 250.000,00TL bedelli çekin davacı tarafından keşide edilerek davalı ... Tem.

Ltd.Şti'ye teslim edildiği, çekin davacı defterlerinde verilen çekler hesabına, davalı ... Tem. Ltd.Şti'nin defterlerinde ise alınan çekler hesabına kayıt edildiği, davalı ... Ltd.Şti tarafından davalı adına düzenlenen tüm faturaların ve bu faturalara karşılık aynı miktarda davacı tarafından davalı ...

Ltd.Şti lehine düzenlenen iki çekin her iki şirketin ticari defterlerine kaydedilmesi ve vergi dairelerinden temin edilen BA-BS form bildirimlerinde beyan edilmesiyle birbirini doğruladığı, davacının ticari defterlerinde 23.09.2019 takip tarihinden sonra olmak üzere 28.09.2019 tarihinde kendi defterlerinde "düzeltme beyanı ile kayıtlarından çıkarılan KDV" açıklaması ile ters kayıt yapılarak davalıdan alacaklı gösterilmiş ise de bilirkişi tarafından ilgili dönemlerde kayıtlardan çıkarılan faturalara ilişkin KDV beyannamelerinde faturalarla ilgili iptal/iade/düzeltme vb işlem yapılmadığının tespit edildiği,

dava konusu çeke ilişkin aleyhine takip başlatıldıktan sonraki bir tarihte davacı tarafından kendi defterlerinde ters kayıt yapılması işlemine itibar edilemeyeceği, davacının ...

Ltd.Şti yönünden bedelsizlik iddiasını kanıtlayamadığı, ödenmediği sabit olan dava konusu çekin usulüne uygun ciro yoluyla diğer davalılara verildiği ve çek hamili tarafından kambiyo senetlerine özgü takip başlatılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine, davacı aleyhine %20 tazminata hükmedilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, mahkemece alınan bilirkişi raporunun davalılar arasındaki ilişkiyi net olarak ortaya koyabilir nitelikte olmadığını, davalı ...'a ait BA BS formlarında ... ile arasında ticari ilişki olduğuna dair herhangi bir beyan olmadığını, davalı ...

Temizlik Ltd Şti.nin defter ve kayıtlarının sunulduğunu, diğer davalılar tarafından hiçbir belge ve delil sunulmadığını, BA BS formlarında davalılardan her ikisinin kayıtlarında da birbirlerine kesilmiş bir faturaya rastlanılmadığını, davalı ...

Temizlik Ltd Şti.nin faturaya konu malları envanterinde bulundurup bulundurmadığının tespitinin mahkemece yapılmadığını, davalı şirketin herhangi bir ürün almadığını, 10.000.000TL değerinde ürün sattığını, bilirkişilerce şirkete ait hesaplara para girişinin bulunmadığının tespit edildiğini, davalı şirketin 10.000.000TL değerinde ürün satılmasına karşılık banka hesaplarına giriş olmamasının davalının gerçeğe aykırı fatura düzenlediğini gösterdiğini, teslim konusunda ispat külfetinin davalıda olduğunu ancak davalı tarafından teslime ilişkin herhangi bir belge sunulmadığını, davalının gerçeğe aykırı olarak fatura kestiğini,

bildirdikleri tanıkların dinlenmediğini, istinaf başvurusunun kabulü ile yerel mahkeme kararının bozularak davanın kabulüne karar verilmesini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; davacının dava konusu edilen çekten ötürü borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; ticari ilişki kapsamında davalı şirkete verilen ve diğer davalılara ciro edilen çekin bedelsiz kaldığı iddiasına dayalı menfi tespit talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmamasına ve özellikle davacının ileri sürdüğü iddiaları ispat edememiş olmasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."