Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/1013 K.2024/790

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, davalılardan ... Bankası'nın 25/10/2016 vade tarihli 19.800,00 TL bedelli bono bedelini ödenmesi için protesto ihtarnamesi gönderdiğini, oysa bono üzerindeki bono ve imzaların müvekkiline ait olmadığını belirterek müvekkilinin protesto edilen bono nedeni ile davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalılardan ... Bankası vekili, davalı bankaya husumet yöneltilemeyeceğini ve açılan davanın haksız olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir. Diğer davalı vekili, taraflar arasında ticari ilişki olduğunu, daha önce ödenen bonolara herhangi bir itirazda bulunmadığını, bonolardaki imzanın davacılara ait olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre davacı tarafın dava konusu senetteki imzanın kendisine ait olmadığını iddia ettiği, senet aslının davalı ... tarafından ...

Bankası ... şubesinden protesto çekildikten sonra alındığı, davalı ... vekili tarafından dava konusu senedin müvekkili tarafından yırtılmış olduğunun beyan edilmesi nedeniyle senetteki imzanın davacı eli ürünü olup olmadığının tespitinin mümkün olmadığı, bu durumda senetteki imzanın davacıya ait olduğunu ispat etme yükünün davalı ...'e geçtiği ve senetteki imzanın davacıya ait olduğunun sunulan delillerle ispatlanamadığı, dava konusu senedin davalı ...

Bankası’na protesto için verildiği ve protesto sonrası davalı ... tarafından alındığı, tahsil cirosu söz konusu olmadığı ve protesto için bankaya verilen senetler nedeni ile bankanın araştırma yükümlülüğü bulunmadığı, sadece protesto işlemini yapması gerektiği belirtilerek davalı ...’e karşı açılan davanın kabulüne, diğer davalı bankaya karşı açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden-davalı ... vekili tarafından;

Mahkemece eksik inceleme ve araştırma ile hüküm tesis edildiği, daha önce davacı tarafından aynı mahiyette verilen senetlerin ödendiği, çıplak gözle dahi dava konusu fotokopisi bulunan bono üzerindeki imzanın aynı olduğunun anlaşılabileceği, taraflar arasındaki hukuki ilişki bulunduğu, müvekkili tarafından farklı tarihlerde ve bedellerde para gönderildiği hususunun dosya kapsamı ile ispat edildiği, bono üzerinde malen kaydı yer aldığından mal teslim edilmediğinin ispat yükünün davacı üzerinde olduğu, müvekkili ile davacının ortağı olduğu şirket arasında 4 yıl boyunca devam eden mal alışverişi olduğu,

İstinaf eden-davacı vekili tarafından;

Müvekkili tarafından davalı bankaya karşı açılan davanın reddi kararının doğru olmadığı, müvekkili tarafından protesto sonrasında bankaya karşı dava açılmasında hukuki yararının bulunduğu, müvekkilinin banka ile diğer davalı arasındaki alışverişi bilmesinin mümkün olmadığı bildirilerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, davacının davaya konu bono nedeniyle davalılara borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kambiyo senedindeki imza inkarına dayalı olarak açılan menfi tespit davasıdır.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle dava konusu bono altındaki imzanın davacıya ait olduğunun davalı ... tarafından ispat edilememiş olmasına göre davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Davacı yanın istinaf itirazlarının incelenmesine gelince, dava bonodan dolayı borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkin olup, mahkemece davaya konu bononun davalı ...

Bankası tarafından dava tarihi 14/11/2016 tarihinden önce 11/11/2016 tarihinde protesto evrakı ile birlikte davalı ...’e iade edildiği, menfi tespit davalarında dava tarihinden itibaren davalıların hukuki durumlarının değerlendirilmesi gerektiği, dava tarihi itibari ile davalı bankaya karşı davacının dava açmakta hukuki yararı bulunmadığı, dolayısıyla mahkemece HMK'nın 114/h maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğundan reddi gerekirken yazılı şekilde, pasif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş olup, davacı yanın gerekçeye yönelik istinaf itirazlarının yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan bu nedenlerle davacı vekilinin gerekçeye yönelik istinaf isteminin kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nin 353/1.b.2.maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."