Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/1339 K.2025/147

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; taraflar arasında 11/09/2014 tarihli akaryakıt bayiilik sözleşmesi ile 11/09/2014 tarihli akaryakıt bayiilik protokolü akdedilerek davalıya 5 yıl süre ile akaryakıt bayiiliği ve işletmecilik hakkı tesis edildiğini, sözleşme ve protokolden doğabilecek her türlü borca istinaden toplamda 15.000.000,00 TL tutarında davacı lehine ipotek tesis edildiğini, sözleşme ve eki niteliğindeki protokollerin süresi sonunda 11/09/2019 tarihinde sona erdiğini ve yenilenmediğini,

Üsküdar 17. Noterliğinin 03/10/2019 tarihli ve 37048 yev. numaralı ihtarnamesi ile protokolün 18. maddesi uyarınca kararlaştırılan ve sözleşme sonunda ödenmesi gereken muaccel hale gelmiş olan nakit kredi borcunun geri ödenmesi gerektiğinin davalıya ihtar edildiğini, davalının kredi borcunu ödemediğini, ipoteklerin bedelinin mahsup edilerek bakiye alacağın 4.092.410,74 USD olduğunu alacağın athsili için girişilecek takibe dvalının itiraz ettiğini belirterek itirazının iptaline, takibin devamına ve %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; davacı ile beş yıldan uzun süreli bayilik ilişkisi kurmaya yönlendirmek amacı ile verilen bir ödeme olduğunu, davacının kredi kullandırma yetkisinin bulunmadığını, davaya konu tasarrufun hukuken geçersiz olduğunu bildirerek davanın reddine ve davalı yararına kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; dava, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesi ve eki protokol kapsamında davacı tarafından davalıya kredi adı altında ödenen bedelin iadesi yönünde başlatılan takibe itirazın iptali talebine ilişkin olduğu, taraflar arasında 11/09/2014 tarihli ve 5 yıl süreli akaryakıt bayilik sözleşmesi ve eki niteliğinde aynı tarihli protokol düzenlendiği, 5 yıllık sürenin sonunda taraflar arasındaki bayilik ilişkisinin sona erdiği,

bayilik sözleşmesi ve eki protokol çerçevesinde davacı tarafından davalıya kredi adı altında yapılan toplam 7.000.000,00 USD ödemeden sözleşme süresi sonunda protokolün 18. ve 14. maddeleri kapsamında 09/10/2019 tarihi itibari ile nakde çevrilen 2.200.000,00 TL teminat mektubu karşılığı (davacı tarafından daha düşük olan 5.8235 kur esas alınmakla) 377.779,69 USD ile toplam 15.000.000,00 TL ipoteğin ipotek takip tarihi itibari ile karşılığı ( kur 5.9957 isede davacı tarafça takipte daha düşük kur 5,97esas alındığından) 2.512.562,81 USD nin mahsubu ve yine davalının 0,18 USD prim alacağının mahsubu sonucunda davacının davalıdan ödenmeyen

4.109.657,32 USD alacağının bulunduğu, alacağın davacı yanın usulüne uygun tutulan ticari defter kayıtları ile de teyit edildiği 4.092.410,91 USD asıl alacak ve masraf talebi ile başlatılan ilamsız takibe ilişkin kanıtlanan davanın kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; icra inkar tazminatının Türk Lirası cinsinden belirlendiğini, sözleşmede kararlaştırılan ödeme şeklinin USD cinsinden olması ve asıl alacağın USD cinsinden olması sebebiyle, icra inkar tazminatının da USD cinsinden karar verilmesi gerekirken Türk Lirası olarak kabulünün hatalı olduğunu ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak icra inkar tazminatı yönünden kararın düzeltilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; yabancı para cinsinden alacak üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi halinde icra inkar tazminatının dövizin takip tarihindeki TL karşılığı matrah yapılarak karar verilip verilemeyeceği hususuna ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacı bayilik veren tarafından davalı bayi olan tarafa kredi adı altında yapılan ödemenin tahsili için girişilen icra takibine yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına ve özellikle icra takibinde yabancı para cinsinden istenilmiştir.

İİK'nın 67. maddesi uyarınca icra inkar tazminatının hesabında hükmedilen yabancı para alacağının icra takip tarihindeki döviz kuru üzerinden Türk parası karşılığı belirlenerek bu miktar üzerinden hesaplanmasında bir usulsüzlük bulunmadığının anlaşılmasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılığın bulunmaması nedeniyle davacı vekilinin istinaf itirazlarının reddi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."