Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/1573 K.2023/414

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili adına kayıtlı olan ... plakalı aracın davalı ...'e bedelsiz olarak noterde dava dışı ... tarafından satıldığını, davalı ...'in bu hileli işlem içerisinde yer aldığını, ... plakalı aracın satışının kurtarabilmesi için davalı lehine ... adına kayıtlı taşınmaz üzerine ipotek verildiğini, Ankara 16. İcra Müdürlüğü’nün 2015/21517 E. sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi yapıldığını, davalının evi satışta alacağına karşılık olmak üzere aldığını,

daha sonra aynı araç satışından kaynaklanan alacak nedeniyle Ankara 16. İcra Müdürlüğü’nün 2015/11464 E. sayılı dosyası ile ilamsız takip yoluyla icra takibi yapıldığını, söz konusu bedelin haksız ipotek ile ödenmiş olması nedeniyle müvekkilinin Ankara 16. İcra Müdürlüğü’nün 2015/11464 E. sayılı dosyasından borçlu olmadığının tespitine ve müvekkili lehine kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, davacının kötüniyetli olduğunu, davanın zamanaşımına uğradığını, aracın bedelsiz olarak satın alındığı iddiasının gerçek dışı olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, Ankara 16. İcra Müdürlüğü'nün 2015/11464 Esas sayılı takip dosyasında talep edilen alacağın konusunu oluşturan ... plakalı araç satışından kaynaklanan satış bedelinin davacı şirketin ortağı olan ...'in eşi ... üzerine kayıtlı taşınmaz üzerinde davalı lehine ipotek tesisi şartına bağlandığı hususunun tarafların kabulünde olduğu, Ankara 37. Noterliği'nin 12/11/2013 tarih ve... yemiye numaralı araç satış sözleşmesinin aksi, tarafların kabulü ile ispat olunduğu, ipotek konusu taşınmazın dava dışı ...

A.Ş.'nin alacağı nedeniyle para çevrildiği, bu kapsamda taşınmazın davalı ... tarafından 300.000,00 TL ödenmek suretiyle satın alındığı ve ipoteğin paraya çevrilmesi neticesinde davalı ...'e ödeme yapılmadığı belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden-davalı vekili tarafından; Mahkemece ipotek satışının yapıldığı icra dosyasının dikkatlice incelenmediği, davalının satış bedelinin alacaklı banka alacağı kadarlık kısmını yatırdığı, kalan kısmın kendi ipotek alacağına mahsuben sayıldığı, noter satış belgesi gereğince satış bedelinin ödendiği hususunun ispat edildiği, borcun ipotek borcu haline geldiği, takibe dayanak faturadan kaynaklanan müvekkilinin artık borcunun kalmadığının kabul edilmesi gerekirken mahkemece verilen red kararının doğru olmadığı, davalı yanın sebepsiz zenginleşmesine sebebiyet verildiği bildirilerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık taraflar arasındaki satım sözleşmesi kapsamında araç satış bedelinden kaynaklanan davacının borcunun bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, araç satım sözleşmesini konu alan faturadan kaynaklanan alacağın tahsili talebi ile başlatılan takip nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara 16. İcra Müdürlüğü’nün 2015/11464 Esas sayılı takip dosyasının yapılan incelemesinde özetle; 01/06/2015 tarihinde davalı alacaklı ... tarafından davacı borçlu ... ....Ltd.Şti aleyhine 80.010,50 TL'nin ... plakalı araçtan kaynaklı alacak şeklindeki açıklama ile tahsili için yapılan ilamsız icra takibinde, ödeme emrinin davalı şirkete tebliğini takiben takibin kesinleştiği, ancak yapılan tebliğin usulüne uygun olmadığı iddiasıyla davacı borçlu tarafından Ankara 13. İcra Hukuk Mahkemesinde 2015/731 esas sayılı davanın açıldığı, bu talep ile ilgili olarak sonuçta Ankara 13. İcra Hukuk Mahkemesinin 2016/170 sayılı kararıyla şikayetin reddine karar verildiği belirlenmiştir.

Ankara 16. İcra Müdürlüğü'nün 2015/11464 Esas sayılı takip dosyasında talep edilen alacağın konusunu oluşturan ... plakalı araca ilişkin Ankara 37. Noterliği'nin 12/11/2013 tarih ve... yemiye numaralı araç satış sözleşmesinin yapılan incelemesinde; davalının satıcı, davacının alıcı olduğu, taraflarca KDV dahil 80.000,00 TL bedel ile ... plakalı aracın satışı konusunda anlaşmaya varıldığı,

davalı satıcının "aracı alıcıya halihazır durumu ile satarak bedelini tamamen aldığını ve aracı teslim ettiğini" beyanla, davacı alıcının da "aracı halihazır durumu ile görüp beğenerek ve bedelin tamamen ödeyerek teslim aldığını" beyanla sözleşmeyi imzaladıkları anlaşılmıştır.

Mezkur satış işleminden önce ise Ankara 2. Noterliği'nin 23/09/2013 tarih ve... yevmiye numaralı sözleşmesi ile yine ... plakalı aracın, 80.000,00 TL bedel ile davacı tarafından davalıya satıldığı, satış bedelinin de davalı tarafından banka kanalıyla davacıya ödendiği dosyaya mübrez bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Her ne kadar Ankara 37. Noterliği'nin 12/11/2013 tarih ve... yemiye numaralı araç satış sözleşmesinin davalı satıcının "aracı alıcıya halihazır durumu ile satarak bedelini tamamen aldığını ve aracı teslim ettiğini" ifade ettiği anlaşılmakta ise de; gerek davacı tarafından iddianın ileri sürülüş şekli, gerekse davalının savunmaları bir bütün halinde değerlendirildiğinde, davacı şirket tarafından davalıya ödeme yapılmadığı, davacı şirketin ortağı olan ...'in eşi ... üzerine kayıtlı taşınmaz üzerinde davalı lehine ipotek tesisi şartına bağlı olarak sözü edilen aracın devredildiği anlaşılmaktadır.

O halde Ankara 37. Noterliği'nin 12/11/2013 tarih ve... yemiye numaralı araç satış sözleşmesinin aksi tarafların kabulü ile ispat olunduğuna ilişkin mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ankara 1. İcra Müdürlüğü'nün 2013/21440 sayılı dosyasının yapılan incelemesinde; alacaklının dava dışı ...

A.Ş. olduğu, borçluların dava dışı ... ile ... olduğu, yapılan takip neticesinde, ipotek konusu taşınmazın, sözü edilen takibin tarafı olmayan davalı ...'e 23/06/2014 tarihinde 300.000,00 TL bedel karşılığında satıldığı, yapılan satış neticesinde 13.605,56 TL bakiye alacak kalmış ise de alacaklı vekilince sunulan 26/05/2015 tarihli haricen tahsil beyanı üzerine takip dosyanın işlemden kaldırıldığı, dolayısıyla ipotek konusu taşınmazın dava dışı ...

A.Ş.'nin alacağı nedeniyle para çevrildiği, bu kapsamda taşınmazın davalı ... tarafından 300.000,00 TL ödenmek suretiyle satın alındığı ve ipoteğin paraya çevrilmesi neticesinde davalı ...'e ödeme yapılmadığı, ancak ihaleyi alan ... tarafından kendi ipotek bedeli düşülmek suretiyle 10/03/2015 tarihinde 208.336,16 TL ödeme yapıldığı, bir kısım bakiyenin de haricen ödendiği, daha sonra ipotek alacaklısı ... tarafından bakiye ipotek bedeli ile ilgili olarak 02/12/2015 tarihinde Ankara 16. İcra Müdürlüğü’nün 2015/25917 E. sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığı ve takibin halen derdest olduğu anlaşılmıştır.

Mahkemece yukarıda bahsi geçen icra dosyaları getirtilerek tarafların iddia ve savunmaları üzerinde durularak satış bedelinin tespiti ile birlikte satış bedelini konu alan faturadan kaynaklanan alacağın tahsili talebi ile başlatılan Ankara 16. İcra Müdürlüğü’nün 2015/11464 Esas sayılı dosyasındaki alacağın ödenmesi için kararlaştırılan ipotek bedelinin bir kısmının tahsil edildiği de gözetilerek tahsilat miktarları belirlenerek tahsilde tekerrür edilmemesi gerektiğinden davacının borçlu olup olmadığı, borçlu ise miktarı belirlenerek varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ve değerlendirme ile karar verilmesi doğru değildir.

Bu durumda, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."