Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/262 K.2024/412

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı arasında 26/08/2013 tarihinde tek satıcılık sözleşmesinin imzalandığını, sözleşme gereği davalının Avrupa ülkeleri içinde sadece müvekkiline yarasa gübresi satışı yapılabileceğinin ve taraflardan herhangi birinin iş bu sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerine uymaması halinde karşı tarafa herhangi bir koşul ileri sürmeksizin 200.000 Euro ödeyeceğinin kararlaştırıldığını, davalının müvekkille aynı menşeili firmalara yarasa gübresi satışı yaptığının haricen öğrenilmesi üzerine cezai şartın ödenmesi için davalıya ihtarname keşide edildiğini,

ancak müvekkiline herhangi bir cezai şart ödemesi yapılmadığını, arabuluculuk görüşmelerinde de anlaşma sağlanamadığını belirterek davanın kabulü ile, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 30.000 Euro cezai şart bedelinin müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, davacının talep ettiği tazminatın zarar ziyan tazminatı olduğu ve öncelikle davacının uğramış olduğu zararını ispat etmesi gerektiğini, ayrıca sözleşme gereği davacının aylık minimum 2 tır ürünü müvekkilinden almak zorunda olduğunu, ancak davacının bu yükümlülüğünü yerine getirmediğini, öte yandan davacının başka bir tedarikçiden mal almama taahhüdünde bulunmasına rağmen dava dışı ... San. ve Tic. A.Ş. ile üretim ve alım konusunda sözleşme imzaladığını, dolayısıyla davacının sözleşmeye aykırı davrandığını, ayrıca müvekkilinin 5 yıllık sözleşme süresi boyunca yurt dışına ürün satmadığını, sözleşmenin tarafların ortak iradesi ile feshedildiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında imzalanan sözleşmelerde iki taraflı edimlerin bulunduğu ve davacının sözleşmenin 4.1 maddesindeki yükümlülüklerini yerine getirir bir delili dosyaya sunmadığı, yine aynı sözleşmenin 4.2 ve 4.3 maddelerini yerine getirir bir delili ortaya koyamadığı, bu hususta BK'nun 97. maddesi gereği öncelikle davacının mal alımı yapıldığına dair ispatı yapmasının gerektiği, davacının edimini yerine getirdikten sonra BK'nun 179. maddesinin 1. fıkrasında düzenlenen ve fer'i nitelikte olan cezai şartın hükümlerinin ancak o zaman uygulanabileceği belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden- davacı vekili tarafından; Taraflar arasındaki sözleşmenin ilk maddesi ile müvekkiline tek satıcılık hakkı tanındığı, ancak dosya kapsamına sunulan belgeler ile müvekkili dışında başka şirketler ile davalı yanın satış işlemleri gerçekleştirdiği, müvekkili tarafından alınan ilk iki partinin davalının yönlendirmesi ile dava dışı...’dan alındığı, bu alınan ürünlerinde standartlarda olmadığının anlaşıldığı, müvekkilinin standart dışı ürünleri almasının beklenemeyeceği, mahkemece eksik inceleme ve araştırma ile hüküm tesis edildiği bildirilerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık taraflar tek satıcılık sözleşmesi kapsamında davacının cezai şarta hak kazanıp kazanmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tek satıcılık sözleşmesinin ihlal edildiği gerekçesiyle cezai şart istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle davacı ile dava dışı... firması arasındaki satışların davalının yönlendirmesi ile taraflar arasındaki tek satıcılık sözleşmesi kapsamında yapıldığı hususunun davacı yanca dosya kapsamı ile ispat edilememiş olmasına,

davacı yanın da sözleşme kapsamında edimlerini tam olarak yerine getirmemiş olması nedeniyle cezai şart talep edemeyecek olmasına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."