Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2022/46 K.2024/1160

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkili şirketin Umman Sultanlığı kanunlarına göre kurulup 1989 yılından beri faaliyet gösteren sektörünün önde gelen uçak bileti kesen seyahat acentelerinden biri olduğunu, davalının ise Umman'da açılan yol ihalelerine girip ihaleleri kazanabilmek için Umman Sultanlığından ...

Ltd. ... firmasını kurduğunu ve bu firmanın %70 payının sahibi olduğunu, Umman Sultanlığı mevzuatına göre devlet ihalelerini almak isteyen yabancı tüzel kişilerin yerli bir firma ile ortaklık yapmasının yasal zorunluluk olduğunu, aksi halde Umman Sultanlığı tarafından açılan ihalelerde teklifçi olmasının mümkün olmadığını, bu nedenle davalının Umman Sultanlığında bir şube açmadığını, yerine yerli bir ortakla %70 hissesinin sahibi olduğu ... ... firmasını kurduğunu ve böylece bu firmanın hakim ortağı olduğunu, bu firma olarak Umman Sultanlığı tarafından düzenlenen ihalelere katıldığını ve yol ihalelerini kazandığını,

projeleri gerçekleştirebilmek için kendi mühendislerinin, Türk işçilerinin ve proje için gerekli personelinin uçak biletlerinin temini için müvekkili şirket ile kredi tahsis sözleşmesi imzaladığını, bu kredi kullanım sözleşmesini taraf sıfatı ile ... olarak sponsor (garantör sıfatı ile ... İnşaat A.Ş.) olarak imzaladığını, sözleşmede ...

İnşaat A.Ş.'nin 25.000 Umman Riyaline kadar ... firmasının sorumlu olduğunu ve ilk talepte ödeneceği hükmünün yer aldığını, ihalesi alınan yol inşaatı projesi boyunca davalının mühendisleri ve personeli için davalının talebi üzerine müvekkili şirket tarafından uçak biletleri kesildiğini ve ... firması adına faturalar düzenlendiğini, ... firmasının kendilerine yapılan bildirimlere karşın borçlarını ödemediğini ve hiç bir yetkiliye ulaşılamadığını,

fatura bedellerinin ödenmemesi üzerine cari hesap ekstresindeki borç bakiyesi 30.438,49 Umman Riyalinin takip tarihindeki karşılığı 439.796,61 TL alacağın tahsili için Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2019/1112 sayılı icra dosyası üzerinden icra takibine geçildiğini, ödeme emrinin tebliği üzerine borca itiraz edildiğini, itirazın haksız olduğunu belirterek itirazın iptali ile takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi isteğinde bulunmuştur.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili, davacının Umman Sultanlığında kurulmuş bir şirket olduğunu, davacı delilleri arasında yer alan davacının hatalı tanımlaması/çevirisi ile kredi tahsis sözleşmesinin yine Umman Sultanlığında kurulmuş olan ... isimli bir şirket tarafından imzalandığını, bu İngilizce belgenin Türkçe karşılığı kredi tahsis sözleşmesi olmadığını, bu dökümanın aslında kredi tahsis talebi başvurusu olduğunu, kabul etmedikleri ihtirazi kaydı ile,

davacının iddia ettiği gibi bir sözleşme olsa bile bu sözleşmeye Türk Hukukunun değil Umman Sultanlığı hukukunun uygulanabileceğini, sözleşmede uyuşmazlık halinde uygulanacak hukuk kuralının açıkça belirtilmediğini, edim borçlusunun sözleşmenin kurulması aşamasındaki mutat meskeni ve iş yeri Umman Sultanlığı olduğundan yetkili mahkemenin Umman Sultanlığı Ticaret Mahkemesi olduğundan bahisle yetki itirazında bulunduklarını, dava ve delil dilekçesinde yer alan ifade ile kredi tahsis sözleşmesinin tarafının müvekkili şirket olmadığını,

kabul anlamına gelmemek ihtirazi kaydı ile davacının hak ettiği bir alacak var ise bu taleplerini ... isimli diğer şirkete yöneltmeleri gerektiğini, husumet itirazında bulunduklarını, zaman aşımı definde bulunduklarını, bir yıllık yasal süre bakımından itirazda bulunduklarını, esasa ilişkin olarak da davacının Umman Sultanlığında kurulmuş bir seyahat acentesi olduğunu, dava dışı ... şirketinin ise Umman Sultanlığı ülkesinde yerel hukuk kuralları çerçevesinde kurulmuş yasal ve aktif bir şirket olup, Ticaret sicil numarasının 11396449 olduğunu, şirketin %70 hissesinin müvekkiline, %30'unun ...

C.O. ... isimli yerel bir şirkete ait olduğunu, davacı ile müvekkili şirket arasında herhangi bir sözleşme imzalanmadığını, kaşenin ... isimli şirket kaşesi olup bu şirket adına ...'ın imzaladığını, sözleşmenin (talebin) hiç bir yerinde müvekkili şirketin kaşesi altında müvekkili şirketin yetkili ya da yasal temsilcisi adı altında atılmış bir imzanın bulunmadığını, sözleşmede, müvekkilinin garantör / kefil olduğuna dair ibarenin yer almadığını,

müvekkili şirketin anılan sözleşmede garantör / kefil olduğunu iddiasını kabul etmedikleri ihtirazi kaydıyla 28/04/2015 tarihli sözleşmenin hem şekil hem de esas bakımından geçerli kabul edilebilecek kefalet hükümleri olmadığını, davanın tarafları arasında bir borç alacak ilişkisi olmadığını belirterek davanın reddine, icra takip tutarının %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

Mahkemece, davacı tarafça kredi tahsis sözleşmesine (çeviriye göre kredi tahsis talebi başvurusu) dayalı olarak davacı ile dava dışı ... firması arasındaki sözleşme kapsamında davalının kefil olduğu iddiası ile uçak biletlerinden kaynaklı faturalara dayalı alacağın tahsili isteğiyle girişilen icra takibine itirazın iptali isteğinde bulunulmuş ise de dava konusu alacağın dayanağı belgede davalının kefil / garantör olduğuna ilişkin bir durumun bulunmadığı, Umman'da kurulu şirketin ... firması olup türünün limited şirket olduğu, yetkilisinin de ... olduğu, ...'ın davalı şirketin temsile yetkilisi bulunmadığı,

davalı şirket yetkilisi tarafından kefil /garantör sıfatıyla imzalanmış davalı şirketi borç altına sokucu bir sözleşmenin olduğu hususunun kanıtlanamadığı anlaşılmakla davalıya yönelik davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerektiği; cevaba cevap dilekçesinde ayrıca sözleşmenin kefili sıfatlı talep yanı sıra ayrıca tüzel kişiliğin perdesinin aralanarak da talepte bulunulduğu belirtilmiş ise de davalının ... firmasının %70 paylı ortağı olduğu,

tüzel kişilik perdesinin aralanmasını gerektirir bir hususun olmadığı gibi kanıtlanamadığı da anlaşılmakla tüzel kişilik perdesinin aralanması yoluyla alacak talebi yerinde görülmeyerek reddi gerekmiş, dava dilekçesi içeriği ve davalının sözleşmenin garantör ve kefili olmadığı anlaşılmakla red sebebi nazara alınarak davalı lehine maktu vekalet ücreti takdir edildiği, davalı tarafça kötüniyet tazminatı isteğinde bulunulmuş ise de davacı tarafça kötü niyetle takibe geçildiği hususu kanıtlanamadığından davalının yasal koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı isteğinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

1-İstinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili tarafından. İddiaları tekrarla, davalı ... İnşaat AŞ ise Umman’daki yol ihalesine katılabilmek için Umman'da kurulmuş ... İnşaat Ltd. Şti’nin % 70 Hissedarıdır. Mahkeme dosyasından mübrez olduğu üzere davalı ile ... İnşaat Ltd firmasının unvanları, mail uzantıları, logolarının birebir aynı olduğu, ancak Umman’daki ...

İnşaat Ltd. kanuni zorunluluk olarak davalının %70 hissesi, Ummanlı yerel bir firmanın % 30 hisseli ortaklığıyla kurulduğu, ... İnşaat Ltd. Şti. müvekkil şirkete kredi tahsis başvurusunda bulunmuş ve 25.000 Umman Riyali limite kadar uçak bileti satışı konusunda tarafların uzlaştığı, müvekkil şirket normalde bu meblağlı bir limiti her çalıştığı firmaya açmayıp bu firmanın %70 Hissesine sahip davalının kredi limit talebini kefil sıfatıyla imzalaması sebebiyle ...

İnşaat Ltd (Umman) firmasına tahsis ettiği, mahkemece eksik incelemeye dayanan haksız ve hukuka aykırı olduğu, davanın kabulü gerektiği bildirilmiştir.

2-Davalı Vekili Katılma Yolu İle İstinaf Kanun Yoluna Başvurusunda; Kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Dava ve takibe konu alacağın kapsam ve miktarı uyuşmazlık konusudur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Ankara 30. İcra Müdürlüğünün 2019/1112 sayılı takip dosyasının incelenmesinde davacı - alacaklı tarafından davalı ... İnşaat AŞ ve dava dışı ... haklarında cari hesap ekstresine dayalı olarak 30.438,49 Umman Riyalinin fiili ödeme günündeki kur karşılığına konu alacağın tahsili isteğiyle 14/01/2019 tarihinde ilamsız takibe geçildiği, ödeme emrinin tebliği üzerine davalı - borçlu tarafından yasal süresinde sunulan dilekçesi ile borca itiraz edilmiş olduğu, takibin dayanağı olarak "439.769,63TL tutarında 29.04.2015 tarihli aplication for credit facility request ve cari hesap ekstresi"nin gösterildiği anlaşılmıştır.

11/03/2021 tarihli tercüme evrakında incelenen 29.04.2015 tarihli Kredi Tahsis Talebi Başvurusunda; ...-..., Umman Sultanlığı, "... ...( ... İnşaat Limited Şirketi) olarak kredi tahsisi için başvurulduğu belirtilip, kefil/ hisse sahiplerinin ismi ... İnşaat A.Ş, Genel Müdürü ..., ticaret sicil no: 1139649 yazıldığı;

Belgenin 10 maddesinde; “Aşağıda imzası bulunan Ben/Biz, bu vesile ile vadesi gelen ödeme için ... ...’ye karşı kişisel yetkilerimize dayanarak kayıtsız şartsız ve gayri kabili rücu garanti veriyoruz. Şu an borçlu olduğumuz ya da herhangi bir zamanda borçlu olacağımız meblağları istendiği anda size ödemeyi ve karşılamayı taahhüt ediyoruz.” denilerek ... ... ... ve kefillerin imzalarının alındığı görülmüştür.

27/04/2021 tarihli tercüme evrakında Umman Sultanlığına ait ticaret sicil belgesi incelenmiş olup, ticaret sicil numarasının 1139649, ticaret ünvanının ... İnşaat Ltd. Şti. yazılı olduğu, şirket merkezinin Maskat ili Al Khuwayr South olduğu, 23.04.2012 tarihinde sicile kayıt edildiği, ortakları arasında ticaret sicil nosu NA-12734 olan ... İnşaat A.Ş. %70 paylı, ... Ticaret Ltd. Şti. %30 paylı ortak olduğu, imzaya yetkili yöneticilerin adları bölümünde ... yazılı olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi örneklerine göre ... İnşaat A.Ş.'nin merkezi Ankara olduğu, 25160 sicil numarası ile kayıtlı olduğu, ortakları arasında ...'ın yer almadığı anlaşılmıştır.

Buna göre Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına ve özellikle dava konusu alacağın dayanağı belgede davalının kefil / garantör olduğu ve davalının borçtan sorumlu olduğuna ilişkin hususun kanıtlanamadığı ve davalı lehine tazminat koşullarının bulunmadığının anlaşılmasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından taraf vekillerinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."