Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/605 K.2025/949

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkilinin davalı ... 2. Bölge Müdürlüğü'nün açmış olduğu ihaleleri kazandığını, taraflar arasında 25/12/2014 tarihli, B-134 nolu "TCDD 2. Bölge Müdürlüğü Bünyesinde Ekli Teknik Şartname ve Numuneye Göre Anahat Lokomotiflerin APU (yardımcı güç ünitesi) Sistemlerinde Kullanılmak Üzere 8 Kalem Malzeme Temini İşine Ait Alım Sözleşmesi" ile 21/07/2014 tarihli,

A-80 nolu "TCDD 2. Bölge Müdürlüğüne Bağlı Ankara Loko Bakım Atölye Müdürlüğü Bünyesindeki 13 Adet DE33000 ve 1 adet DE22000 Tipi olmak üzere 14 adet Lokonun APU (yardımcı güç ünitesi) Cihazlarının Teknik Şartnameye Uygun olarak 1 yıllık Periyodik Bakımının Yapılması İşine Yönelik Mal ve Hizmet Alım Sözleşmesi" imzalandığını, müvekkilinin edimlerini tam ve eksiksiz olarak yerine getirmiş olmasına rağmen taraflar arasındaki sözleşmenin davalı idarece yasal olmayan bazı gerekçelerle feshedildiğini, müvekkili şirketin sözleşme, teknik şartname ve idarenin yaptığı projelendirme ve verdiği talimatlar doğrultusunda çalışmalara başladığını,

B-134 nolu sözleşme ile teslimini taahhüt ettiği sözleşme konusu malzemelerden 3 adet ECU DC kontrol kartı, 2 adet AC kontrol kartı hariç diğer 6 kalem malzemeyi temin ederek 27/01/2015 tarihli Yardımcı Güç Ünitesi İçin Malzeme Teslim Tutanağı ile davalıya teslim ettiğini, teslim edilemeyen malzemelerin yabancı menşeli kartlar olduğu ve tüm çabalara rağmen yurtdışında bulunan imalatçı firmadan temin edilmediğinin bildirilerek teslim edilen 6 kalem malzeme bedelinin ödenmesinin talep edildiğini,

teslim edilen malzemelerin davalı idarece teslim alınırken herhangi bir ihtirazi kayıt ileri sürülmediğini ve sözleşmeye göre hiçbir işlem yapılmadığını, teslim edilen malzemelerden bir çoğunun da ihtiyaca göre lokomotiflerde kullanıldığını, müvekkili şirketin "Lokomotif Periyodik Bakımının Yapılması Sözleşmesi" hükümlerine uygun olarak 14 adet lokomotiften 8 adedinin periyodik bakımlarını eksiksiz olarak yaptığını ve sözleşme süresince bu lokomotiflerin tamamının çalışır ve faal halde tutulduğunu, müvekkilinin sözleşmeden doğan edimlerinin tümünü eksiksiz yerine getirdiğini,

ancak davalı idarenin müvekkili şirkete taahhüt ettiği 14 adet lokomotiften 6 adetinin bakımını yaptırmamakla sözleşmeye aykırı davranması nedeniyle müvekkili şirketi zarara uğrattığını, belirterek idarenin fesih kararının haksız fesih olduğunun tespitine, müvekkili şirketin uğradığı zararların tespiti ile şimdilik 2.500,00 TL maddi tazminatın fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı idareden tahsiline, müvekkili şirketin uğradığı manevi zarara karşılık 10.000,00 TL manevi tazminatın fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı idareden tahsiline,

yasal olmayan nedenlere dayanılarak irat kaydedilen sözleşme için alınan 1.648,00 teminat ve 2.310,00 TL teminat olmak üzere toplam 3.958,00 TL teminatların fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı idareden tahsiline, sözleşme gereğince davalı idareye teslim edilen ve bugüne kadar ödenmeyen malzeme bedeli olarak 7.836,00 TL alacaklarının fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; sözleşmenin 11.1 maddesinde malzeme tesliminin tek parti halinde yapılmasının şarta bağlandığını, bu şartın yerine getirilmediğini, davacının teslim ettiği malzemelerin son teslim tarihinden 18 gün sonra eksik olarak teslim edildiğini, dava dilekçesinde 14 adet lokomotiften 6 adedinin bakımının yaptırılmamakla sözleşmeye aykırı hareket edildiğini, lokolotifleri faal hale getiremediğini, sonuç olarak davacının APU cihazlarına ait 5 adet ECU DC kartını değiştirmeden değiştirmiş gibi hileli yollara tevessül ettiği ve malzemeleri sözleşmeye uygun teslim etmediği, bakımlarını zamanında yapamadığı,

bakımları yapılan APU cihazlarının arızalarının devam etmesi gibi birden çok sebeple sözleşmenin haklı nedenlerle feshedilerek teminatların irat kaydedildiğini bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARAR ÖZETİ

Mahkemece; toplanan delillere, taraflar arasındaki sözleşmelere, davalı Teftiş Kurulu Raporuna, benimsenen bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında imzalanan 25/12/2014 tarihli B-134 nolu sözleşme ile 8 kalem malın davacı tarafından temin edilmesinin kararlaştırıldığı, sözleşmenin 11.maddesine göre teslimatın tek parti halinde yapılması gerektiği, davacının 6 kalem malı teslim ettiği, kalan 2 kalem malı teslim edemediği, tek parti halinde teslimatın yapılmaması nedeniyle davalının sözleşmeyi feshetmesinin haklı nedene dayandığı,

taraflar arasında imzalanan 21/07/2014 tarihli A-80 nolu sözleşme ile davacının davalıya ait 14 adet lokonun 1 yıllık periyodik bakımlarının yapılması işini üstlendiği, davacının bakım sorumluluğunda olan lokolardan 8 tanesinin periyodik bakımlarının yapıldığı, sözleşme kapsamındaki diğer 6 adet lokonun ise bakım ve onarımlarının tam olarak yapılmadığı, 8 adet lokonun periyodik bakımlarının ve parça değişimlerinin yapıldığı, 6 adet lokonun kontrol kartının yenisiyle değiştirildiği, davacıya orjinal parça fiyatından ödeme yapıldığı,

idareye yapılan ihbar nedeniyle davalı Teftiş Kurulu Başkanlığı tarafından yapılan incelemede davacının orjinal olarak teslim ettiğini belirttiği kontrol kartlarının Demiryolu Araştırma ve Teknoloji Merkezi İşletme Müdürlüğü (DATEM) tarafından yaptırılan inceleme sonucunda kartların üzerlerinde oynama ve tadilatların yapıldığının ve kartların orjinal kartlar olmadığının, hurda kartlar olduğunun tespit edildiği, davalının sözleşmeye aykırı davrandığı, davalının sözleşmeyi feshetmesinin haklı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

I-)Davacı vekili; ceza mahkemesi dosyasında davacı şirket yetkilileri ile birlikte malzemelerin teslim tesellüm tutanaklarında imzaları bulunan tüm personel de sanık sıfatıyla yargılandıklarını sonuç olarak beraat kararı verildiğini, davalının fesih bildiriminde, tedariki gereken 8 kalem malzemenin tedarik edilmiş olmasına karşın ancak 6 adedine dayanak faturanın sunulabildiği,

2 tanesinin faturalandırılmadığı için kartların ikinci el kartlar olduğu öne sürülmüş is ede 6 adet kart tarafımızca Kanada üretimli kartın tek distribütörü ... firmasından satın alındığını, buna ilişkin faturalar ile ispat edilmekle birlikte iki adet kartın da distribütörden satın alındığını, fesih gerekçesi olarak gösterilen ikinci el, orijinal olmayan kart tedariki iddiası teknik olarak gerçekleşmesi nin mümkün olmayacağını, dava konusu cihazların tren lokomotiflerinde kullanılan, içinde özel bir yazılım ve şifrenin gömülü olduğu teknik malzeme olduğunu sözleşme gereği usulüne uygun teslim edildiğini,

davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken davanın reddi kararının hatalı olduğunu belirterek ilk derece kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

II-)Davalı vekili; müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, şirketlerinin 01/01/2017 tarihinde faaliyete başladığını, sözleşmeyi genel müdürlüğün yaptığını bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak TCCD İşletmesi Genel Müdürlüğü 'nün davalı konumuna alınmasına karar ver,ilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık; sözleşmenin haksız feshedilip edilmediği burada varılacak sonuca göre teminat mektubunun irat kaydının usulsüz olup olmadığı mal bedeli ve manevi tazminat şartlarının oluşup oluşmadığı hususuna ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; mal ve hizmet temini işini konu alan sözleşmeye aykırılık nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle taraflar arasında imzalanan 25/12/2014 tarihli B-134 nolu sözleşme ile 8 kalem malın davacı tarafından temin edilmesinin kararlaştırıldığı,

sözleşmenin 11.maddesine göre teslimatın tek parti halinde yapılması gerektiği, davacının 6 kalem malı teslim ettiği, kalan 2 kalem malı teslim edemediği, tek parti halinde teslimatın yapılmaması nedeniyle davalının sözleşmeyi feshetmesinin haklı nedene dayandığı, taraflar arasında imzalanan 21/07/2014 tarihli A-80 nolu sözleşme ile davacının davalıya ait 14 adet lokonun 1 yıllık periyodik bakımlarının yapılması işini üstlendiği, davacının bakım sorumluluğunda olan lokolardan 8 tanesinin periyodik bakımlarının yapıldığı, sözleşme kapsamındaki diğer 6 adet lokonun ise bakım ve onarımlarının tam olarak yapılmadığı,

8 adet lokonun periyodik bakımlarının ve parça değişimlerinin yapıldığı, 6 adet lokonun kontrol kartının yenisiyle değiştirildiği, davacıya orjinal parça fiyatından ödeme yapıldığı, idareye yapılan ihbar nedeniyle davalı Teftiş Kurulu Başkanlığı tarafından yapılan incelemede davacının orjinal olarak teslim ettiğini belirttiği kontrol kartlarının Demiryolu Araştırma ve Teknoloji Merkezi İşletme Müdürlüğü tarafından yaptırılan inceleme sonucunda kartların üzerlerinde oynama ve tadilatların yapıldığının ve kartların orjinal kartlar olmadığının, hurda kartlar olduğunun tespit edildiği, davalının sözleşmeye aykırı davrandığı,

bu nedenle davalının sözleşmeyi feshetmesinin haklı olduğu, davalının teminat mektubunun irat kaydının usulsüzlüğünün kanıtlanamadığı, maddi ve manevi tazminat isteminin koşullarının oluşmadığının anlaşılmasına göre taraf vekillerinin ayrı ayrı istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."