Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/636 K.2023/959

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

İhtiyati haciz kararı talep eden vekili, taraflar arasındaki satım sözleşmesi kapsamında müvekkili tarafından teslim edilen ve vadesi geldiği halde ödenmeyen faturalardan kaynaklanan alacağı olduğunu belirterek borçlunun mal kaçırma ve adres değiştirme ihtimali bulunduğundan mal varlığı üzerine ihtiyati haciz konulmasına dair karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, İİK' nın 257. maddesinde belirtilen yasal şartların oluşmadığı, davalının cevabi ihtarnamesinde cari hesapla alacağın sıfırlandığı ve sözleşmenin kendilerinde olmadığı bir suretinin gönderilmesini talep ettiği görülmekle dayanak sözleşmenin davalı yanca kabulünün bulunmadığı, alacağın yargılamayı gerektirdiği belirtilerek ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiş, karara karşı talep eden vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz için yasal şartların oluştuğunu, tüm alacağın vadesinin geldiğini, dava dilekçesi ekindeki belgeler ile alacağın varlığının yaklaşık olarak ispat edildiğini, ayrıca müvekkilinin bunlardan başka bir hususu ispat yükü üzerinde bulunmadığını bildirerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, ihtiyati haciz şartlarının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, ihtiyati haciz istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır. 2004 sayılı İİK'nın 257.maddesinin ilk fıkrasında; "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" düzenlemesi ile muaccel başka deyişle vadesi gelmiş alacaklar yönünden ihtiyati haczin koşulları sayılmaktadır.

İcra ve İflâs Kanunu'nun 258.maddesinin 1.fıkrasında yer alan “…Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur...” düzenlemesi ile alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin şekilde ispat etmesi aranmamakta, bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir.

Bununla birlikte, özellikle hukukî bir işlem söz konusu olduğunda, alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanması tercih edilmesi gereken bir seçenektir. (HMK m.200). Kuşkusuz yargılama sonunda alacağın varlık ve miktarı kesin deliller ile ortaya konulacaktır.

Ancak yargılama sonuçlanıncaya kadar geçici hukuki koruma olarak para alacağının güvence altına alınması amacıyla para alacaklarında İİK'nun 257 vd. maddelerindeki koşulların bulunması halinde ihtiyati haciz kararı verilebileceğinin kabulü gerekir.

Fatura tek taraflı bir belge olup, tek başına bir alacağın varlığını ve borcun ödenmediğini göstermez. Fatura ile birlikte faturaya konu mal ve hizmetin sunulduğunun ispatına ilişkin delil ve belgelerin de yaklaşık ispat kurallarına göre sunulması gerekir. Bu husus İİK'nın 258/1. maddesinde; "Alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur." şeklinde belirtilmiştir.

Somut olayda, alacağın varlığına dayanak fatura dışında satıma konu malın karşı tarafa teslimine ilişkin olarak teslim belgeleri de dosyaya sunulmuştur. Dosyada bulunan teslim belgelerinde, taraflar arasındaki satım sözleşmesinde bahsi geçen araçların teslim edildiğine ilişkin belgeler düzenlenmiş olduğu, teslim belgelerinin alt bölümünde teslim alan kısmında isim ve imza bulunduğu anlaşılmaktadır. Söz konusu sevk teslim belgeleri alacağın varlığına dair kanaat uyandıran belgelerden sayılmalıdır(İİK.m.258).

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacının ihtiyati haciz isteminin kabulüne karar vermek gerekirken reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı görüldüğünden, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, İİK'nun 257/1. maddesi gereğince 28.369,35 TL alacak yönünden İİK'nun 259. maddesi gereğince takdiren %15 teminat karşılığı ihtiyati haciz kararı verilmesine karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."