Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2023/67 K.2023/278

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davalı banka vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, dava konusu bonolar sebebiyle davalı ... tarafından müvekkili aleyhine senet ihbarnameleri gönderildiğini, akabinde ... Şubesi tarafından ödememe protestosu çekildiğini, söz konusu bonoların üzerindeki yazı ve imzalarının müvekkiline ait olmadığını belirterek bonolar sebebiyle davalılara karşı borçlu olunmadığının tespitini talep etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı... .... Ltd. Vekili, davacı tarafından müvekkili lehine daha önceden de senetler keşide edildiğini, bu senetlerde ödeme konusunda bir sıkıntı yaşanmadığını, hatta bu senetlerin bir kısmının ... tarafından tahsil edildiğini, davacının ekonomik sorunlar sebebiyle bu davayı açtığını, davacının iddiaları karşısında senetlerdeki imzaların inkar kastı ile atılıp atılmadığının araştırılması gerektiğini bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı banka vekili, dava konusu senetler ile ilgili herhangi bir borcun olmadığı yönündeki iddiaların ancak diğer davalı .... Ltd. ileri sürülebileceğini, müvekkiline karşı bir husumet ileri sürülemeyeceğini, dava konusu senetlerin düzenlenme yerinin Çankırı olduğunu ve ihtilaf vukuunda Çankırı Mahkemelerinin yetkili olduğunun taraflarca kabul edildiğini, senetleri diğer davalı tarafında müvekkiline ciro edildiğini ve borcun halen devam ettiğini, davacı tarafından daha önceden bir kısım senetler tahsil edilmesine rağmen bir kısım senetler yönünden dava açılması açıkça davacının kötü niyetli olduğunu gösterdiğini belirterek öncelikle yetkisizlik kararı verilmesini mahkemece aksi kanaat hasıl olmuş ise davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, söz dava yönünden mahkemenin yetkili olduğunu, dava konusu bono üzerindeki imzaların davacıya ait olup olmadığı konusunda inceleme yapılması için dosyanın grafolog bilirkişiye tevdi edildiğini, yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda söz konusu bonolardan 10/05/2016 tanzim ve 20/12/2016 vade tarihli bono altındaki imzanın davacının eli ürünü olduğunu, diğer dava konusu bono üzerindeki imzaların davacının elini ürünü olmadığının belirtildiği, dosya kapsamına uygun düşen bilirkişi raporu doğrultusundan davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden davalı ... vekili tarafından, Diğer davalı ile müvekkili arasında imzalanan kredi sözleşmesine binaen dava konusu senetlerin diğer davalı tarafından müvekkili lehine ciro edildiğini, müvekkili huzurunda alınmayan senet üzerindeki imzaların düzenleyene ait olup olmadığının kontrolünü sağlamanın imkansız olduğunu, bu sebeple müvekkilinin iyi niyetli olduğunu, iş bu davadan dolayı müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, söz konusu davaya bakmaya yetkili mahkemelerin Çankırı Mahkemeleri olduğunu bildirerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık, dava konusu bonolar üzerindeki imzaların davacıya ait olup olmadığı konusunda toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nin 355.madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece alınan 02/12/2019 tarihli bilirkişi raporunda; lehtarı ....Şti, keşidecisi ... olan, 10/05/2016 tanzim ve 20/12/2016 ödeme tarihli 40.000,00 TL bedelli bono üzerindeki imzanın davacı ...'in eli ürünü olduğu, dava konusu diğer bonolar üzerindeki imzaların davacı ...'in eli ürünü olmadığı belirtilmiştir.

Bilirkişi raporunda davacı ...'e ait olduğu bildirilen bono üzerinde ''ihtilaf vukuunda Çankırı Mahkemelerin selahiyetini şimdiden kabul ederim.'' ibaresinin olduğu görülmüştür.

Çankırı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/373 E. Sayılı dosyasının UYAP üzerinden yapılan incelemesinde davalı banka tarafından davacı aleyhine 10/05/2016 tanzim ve 20/12/2016 ödeme tarihli 40.000,00 TL bedelli bonoya istinaden sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca alacak davası açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne dair verilen kararın istinaf edilerek Ankara 21. Hukuk Dairesi'nin 2022/720 E. Sırasında istinaf incelemesinde olduğu anlaşılmıştır.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nca dava konusu bonolar üzerindeki imzaların sahteliği iddiası ile başlatılan 2019/79968 Soruşturma sayılı hazırlık dosyasının halen derdest olduğu görülmüştür.

Yeki sözleşmesi 6100 sayılı HMK 17. Maddesinde; ''Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.'' ve aynı kanunun 18. Maddesinde '' (1) Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki hâllerinde, yetki sözleşmesi yapılamaz.

(2) Yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması ve yetkili kılınan mahkeme veya mahkemelerin gösterilmesi şarttır.'' şeklinde düzenlenmiştir.

Davalı banka tarafından süresi içerisinde yetki itirazın bulunulmuş olup, mahkemece davacının tacir sıfatını haiz olup olmadığı araştırılarak HMK 17. maddenin değerlendirilmesi gerektiği halde imzası davacıya ait olan bono ile ilgili yetkili mahkeme yönünden eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmesi doğru olmadığı gibi dava konusu bonolar ile ilgili olarak halen devam etmekte olan soruşturma dosyası ile Çankırı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/373 E. Sayılı dosyasının karar yerinde tartışılmaması da yerinde değildir.

Bu durumda, dava dosyasının kapsamı ile mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri birlikte değerlendirildiğinde; mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak olan tüm esaslı delillerin toplanmamış, mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, davalı banka vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerden ötürü kabulüne, yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK’nun 353/1-a-6.maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."