Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2024/806 K.2024/1694

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili; müvekkili tarafından düzenlenen davalının lehtarı olduğu senedin baskı ve tefecilik yoluyla dolandırılarak alındığını, davaya konu 12.012023 vade, 05.01.2023 düzenleme tarihli 200.000 TL bedelli senedin müvekkilinin iradesi fesada uğratılarak alınan senedin gerçek bir borç alacak ilişkisine dayanmadığını belirterek senet nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, % 20 kötüniyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı vekili; davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını bildirerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; davacı tarafından açılan davanın, işlemden kaldırıldığı 15/12/2023 tarihinden itibaren üç aylık yasal süre içinde yenilenmediği, gerekçesiyle davanın HMK 150/5 maddesi uyarınca 18/03/2024 tarihi itibariyle açılmamış sayılmasına, karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; ön inceleme duruşmasından evvel feragat dilekçesi verilmesine rağmen mahkemece işleme alınmayarak, dosyanın takipsizlik sebebiyle düşürüldüğünü, dosyada 1/2 vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, maktu vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak hükmün vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine karar verilmesini istemiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık ; vekalet ücreti takdirine ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; irade fesadına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Maddi olayları ileri sürmek taraflara, hukuki nitelendirme yapmak ve uygulanacak kanun maddelerini belirlemek hakime aittir (6100 sayılı HMK m. 33). İddianın ileri sürülüş şekli, dosya kapsamına göre istinaf kanun yolu başvurusuna konu dava; menfi tespit isteğine ilişkindir.

“Davanın geri alınması” başlıklı HMK’nın 123.maddesi “Davacı, hüküm kesinleşinceye kadar, ancak davalının açık rızası ile davasını geri alabilir” hükmünü, “Davadan feragat” başlıklı HMK’nın 307.maddesi “Feragat, davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir” hükmünü amirdir.

Davaya son veren taraf işlemlerinden olan davadan feragat ile davanın geri alınması, mahiyeti ve sonuçları itibariyle birbirinden farklı kavramlardır. Davanın geri alınması (HMK m. 123), ileride tekrar dava açabilme hakkını saklı tutarak davanın takibinden vazgeçilmesi olup burada, davacı talep ettiği haktan (talep sonucundan) feragat etmemektedir. Davadan feragat ise (HMK m. 307), talep edilen haktan, talep sonucundan vazgeçmektir.

Davadan feragat davalının rızasına (muvafakatına) bağlı olmadığı halde, davacının davasını geri alabilmesi için davalının rızası şarttır. Davadan feragat halinde, feragat edilen hak ileride tekrar dava konusu yapılamaz ve yapılır ise mahkemece kesin hüküm nedeniyle davanın reddine karar verilir. Davanın geri alınması durumunda ise, geri alınan dava ileride tekrar açılabilir.

İfade edildiği üzere, davadan feragat ile davanın geri alınmasının hukuki sonuçlarının birbirinden çok farklı olduğu dikkate alınmak suretiyle, davacı tarafın hangi tabirleri kullandığından ziyade, davacının amacının (maksadının) davaya konu haktan (talep sonucundan) vazgeçmek mi, yoksa davasını ileride tekrar açabilme hakkını saklı tutarak davasını geri almak mı olduğu dikkatlice incelenmeli ve davacı tarafın beyanı yorumlanmalıdır.

Davacı vekilinin UYAP üzerinden gönderdiği 21.09.2023 e-imza tarihli dilekçe ile, huzurdaki davasına ilişkin taleplerinden ve iş bu davadan vazgeçtiğini beyan ettiği, davalının da davayı takip etmediği de dikkate alındığında, davacı vekilinin beyanının hakkın özünden vazgeçme mahiyetinde yani feragat niteliğinde olmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin beyanının davanın geri alınması iradesini yansıtan bir beyan olarak kabul edilmesi gerekir. Davacı tarafından davanın geri alınması ve davalının da yargılamaya katılmaması nedeniyle mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına göre ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1.b.1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."