Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi E.2026/217 K.2026/408

Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi taraf vekillerince istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili, davalılardan ... mülkiyetinde bulunan "... parsel" sayılı taşınmazlarını üzerinde 3. şahıs lehine tesis edilmiş ipotekli olarak bedeli mukabilinde müvekkiline satıldığını, söz konusu taşınmazların davalı ... tarafından ipotekli olarak müvekkiline devredildiğini, davalı ... tarafından 17.10.2019 tarihli protokol ile ipoteklerin, taşınmazların devri tarihinden itibaren 60 gün içinde kaldırmadığı takdirde 500.000,00 TL cezai şartı,

taşınmazların davacının ticari işletmesi için alınmış olduğundan kredi alınmasında ve teminat olarak gösterilmesinde işe yaramayacağından bahis mevzuu ipotekler protokol tarihinden itibaren 30 gün içinde kaldırmadığı halde ise 1.500.000,00 TL cezai şartı davacı şirkete ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, davalı şirketin ise protokol hükümü itibarıyla 1.500,000,00 TL cezai şart bedeli için ...'a müşterek ve müteselsil kefil olduğunu, protokolde belirlenen süreler içinde taşınmazların üzerindeki ipoteklerin kaldırılmadığını,

protokol gereği 2.000.000,00 TL cezai şart bedelinin 1.500,000,00 TL'lik kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen, 500.000,00 TL'lik kısmının ise davalı ...'tan dava tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizleri ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 10/10/2022 tarihli dilekçesi ile davalı şirket hakkındaki davadan feragat etmiştir.

SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... duruşmadaki beyanında, davacı şirket yetkilisi ...'e ... Parsel sayılı taşınmazları devrettiğini, taşınmazların tapu kaydında ipotekler olduğunu, aralarında protokol düzenlediklerini, protokol gereğince bu ipotekleri kaldırması gerektiğini, ancak bugüne kadar kaldıramadığını, sebebinin ise şirket yetkilisi ...'in daha önce protokol gereğince yapması gereken ödemeyi yapmamasından kaynaklı olduğunu, ... beyin kendisine borcu olduğunu, o borcu ödemediğini, ipoteği kaldırmadığını, her an ipoteği kaldırabileceğini ifade etmiştir. Davalı şirket tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafından protokolde belirtilen taşınmazlardaki ipoteklerin belirtilen süre içerisinde kaldırılmamış olması nedeniyle davacının davalı ...'tan cezai şart talebinde haklı olduğu, protokolde kararlaştırılan cezanın miktarı aşırı görüldüğünden TBK 182/3 maddesi gereğince indirim yapıldığı belirtilerek davanın davalı ... yönünden kısmen kabulüne, davacı vekili tarafından davalı şirket yönünden davadan feragat edildiğinden bu davalı yönünden feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf eden-davalı vekili tarafından; Mahkemece müvekkili lehine davanın kısmen kabulü kararının hatalı olduğu, zira müvekkili tarafından ipoteğin kaldırıldığı gibi müvekkilinin ekonomik olarak zor durumda olması nedeniyle taşınmazın söz konusu protokol çerçevesinde satışı hususunda anlaşmaya varıldığı, tenkisin fahiş olmadığı gibi cezai şartın yüksek olduğu, İstinaf eden- davacı vekili tarafından; Mahkemece davalı ... hakkında davanın kabulüne karar verilmesi yerinde olmakla birlikte cezai şartın çok fazla tenkis edildiği bildirilerek başvurulmuştur.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Uyuşmazlık taraflar arasındaki satım sözleşmesi kapsamında cezai şart alacağı ve kapsamı noktasında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, cezai şart alacağının tahsili talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK’nin 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı, ancak kamu düzenine ilişkin nedenler resen göz önünde tutularak yapılmıştır.

Taraflar arasında imzalanan 17.10.2019 tarihli protokolde ".... Parseldeki 1693 m2 arsa ile 6.parseldeki 1108 m2(2 adet) arsa; satıcı ... tarafından, alıcı ... Eğitim Öğretim Basın Yayın Danışmanlık Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne satışı 15.11.2017 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Satış bedeli nakden ödenmiştir.

Ancak söz konusu arsalar üzerine satıcı ... tarafından kullanılan ipoteğin devir tarihiden itibaren 60 gün içerisinde kaldırılacağı, eğer 60 gün içerisinde ipoteğin kaldırılmaması durumunda, alıcı şirkete beş yüz bin (500.000,00) TL cezai şart ödemeyi satıcı ... kabul ve taahhüt etmiştir.

Alınan arsa ticari işletme için alındığında, ipotekli arsaya kredi alınmayacağı ve teminat olarak gösterilmeyeceği için ayrıca bu protokol tarihinden itibaren 30 gün içinde .... Parseller üzerindeki ipoteklerin satıcı ... tarafından kaldırılmaması durumunda satıcı ... bir milyon beş yüz bin (1.500.000,00) TL cezai şart ödemeyi hiçbir ihbar ve ihtara gerek kalmaksızın gayri kabili rücu olarak kabul ve taahhüt etmiştir." şeklinde hüküm bulunmaktadır.

Mahkemece, yargılamanın HMK'da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olmasına, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip yasal düzenlemelere uygun isabetli, yeterli gerekçeyle karar verilmiş olmasına, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına ve özellikle 17/10/2019 tarihli protokol kapsamında belirlenen süreler içerisinde ipoteklerin kaldırılmadığı hususunun tarafların kabulünde olmasına,

yargılama sırasında ipotekler kaldırılmış olsa dahi davacı yanın cezai şart alacağına hak kazanacağına dair mahkeme kabulünün yerinde olmasına, mahkemece davalı yanın dosya kapsamında bulunan ekonomik ve sosyal durumu, taşınmazıların ve ipoteklerin değeri gözetildiğinde tenkis yapılmasında ve tenkis miktarında bir isabetsizlik bulunmamasına göre taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."