Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2018/747 K.2021/914

...

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGEADLİYEMAHKEMESİ KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ : 18.10.2017

ESAS-KARAR NUMARASI : ... Davacı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Davacı vekili, davalı şirket ile müvekkili arasında 01.09.2008 tarihli işletme sorumluluğu hizmet sözleşmesi düzenlendiğini ve eki niteliğinde sipariş formunun "...

Bakım ve Test İşlemleri" başlıklı bölümünün 4. ve 5. maddeleri gereği müvekkiline ait iş yerinde davalı ile düzenli olarak kompanzasyon sisteminin çalışmasının kontrolü ve role ayarlarının yapımı konusunda anlaşma sağlandığını, davalının sözleşme gereği elektrik ve aksamları ile ilgili kontrol bakım ve denetimlerini yapmak için gerekli elaman ya da elemanları temin edeceğinin sözleşme ile hüküm altına alındığını, ancak müvekkili şirketin kendi iç bünyesinde elektrik teknikeri çalıştırmaya başlaması ve geçmişe dönük elektik fatura ve cezalarının incelenmesi neticesinde,

davalının sözleşme gereği kontrolleri ve ayarlamaları yapmadığının ortaya çıktığını, Eylül 2012 dönenine dair aktif - reaktif - kapasitif uyumsuzluğu ve ayarlama yapılmamış olması nedeniyle 5.961,00-TL ceza uygulandığını, bu cezanın müvekkili şirket tarafından ödendiğini;

aynı yıl içerisinde Şubat 2012 döneminde 2.163,00-TL, Ekim 2012 döneminde 3.810,00-TL ceza ödendiğini, müvekkili şirketin durumdan haberdar olduktan sonra Kayseri 7. Noterliği'nin 30.07.2015 tarih ve .... yevmiye numaralı ihtarnamesini keşide ettiğini, ancak davalı tarafça bilimle ve teknikle bağdaşmayan bir cevap verildiğini, davalının yapması gereken ayar ve bakımı yapmadan yapılmış gibi gösterip emek sarf etmeden ücret aldığını, durumun....müdürlüğü görevlilerinin yaptığı denetim sonrası tespit edilip faturaya yansıtıldığını, davalının sözleşme gereği hizmeti eksik, kusurlu sunduğunu ve müvekkili şirketin zarara uğratıldığını,

davalının müvekkilinin uğradığı zararı tazmin etmekle yükümlü olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 11.936,00 + 2.148,00-TL KDV'nin yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 5. maddesinde, akif ve reaktif enerji tüketiminin izlenmesi ve kompanzasyon tesisinin sağlıklı çalışıp çalışmadığının denetlenmesi işinin özel sözleşme hükümlerine tabi olduğunun yer aldığını, bu açık hüküm karşısında müvekkili şirketin iddia edilen cezadan sorumlu tutulabilmesi için cezaya konu hususlar hakkında ayrıca bir sözleşmenin yapılması ve sözleşmeye göre bu konuda müvekkili şirketin bir edim üstlenmesi,

bir taahhütte bulunması gerektiğini, böyle birşeyin sözleşmede yer almaması nedeni ile mevcut sözleşmeyle üstlenilen hususlar dışındaki bir husustan dolayı müvekkili şirketin sorumlu tutulamayacağını, davacı tarafça çekilen ihtara verilen cevapta bu hususun belirtildiğini, davacı tarafın cezayı müvekkili şirketten tahsil etmeye çalışmasının dayanaksız olduğunu, bunun ispatlanması gerektiğini, müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun söz konusu olmadığını belirterek haksız, yersiz ve yasal dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesi'nce "...Dosya kapsamına bakıldığında, 01.09.2008 tarihinde davalı tarafın davacı şirkete sipariş formu gönderdiği görülmektedir. Sipariş formu olarak adlandırılsa da bu yazının içeriği bakımından teklif niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.

Sipariş formunda bulunan tabloda verilen teklifte hizmetler 3 ayrı ana başlık altında bölünmüş ve karşılarında hizmet bedelleri belirtilmiş, tablonun altında ise 3 ana başlıkta gösterilen hizmetlerin ayrıntıları açıklanmıştır. Sipariş formuna göre, işletme hizmet sorumluluğu hizmeti karşılığı teklif edilen hizmet tutarı 1.400,00-TL' dir. "... Bakım ve Test İşlemleri" başlıklı hizmet bedeli ise 1.200,00-TL olarak yazılmıştır.

Bu son ana başlıkta verilen hizmetler sipariş formunun son sayfasında 7 bent halinde belirtilmiştir. Bunlardan 4 numaralı bentte kompanzasyon sisteminin çalışmasının kontrolü, gerekirse röle ayarlarının yapılması, 5 numaralı bent ise kompanzasyon sistemi aktif, reaktif, kapasitif değerlerinin kontrolünü içermektedir. Davacı şirket yetkilisi ... sipariş formunun altına el yazısı ile "sipariş ediyorum" yazıp imzalamıştır.

Taraflar arasında 01.09.2008 tarihinde ise "işletme sorumluluğu hizmet sözleşmesi" imzalanmıştır. Sözleşmenin 8. maddesinde işletme sorumluluğu hizmet ücreti KDV hariç 1.400,00-TL olarak kararlaştırılmıştır. Bu miktar sipariş formundaki hizmet tanımı ve fiyat teklifine ilişkin tablonun 3. sırasında yazılı işletme sorumluluğu hizmeti için teklif edilen 1.400,00-TL ile aynıdır.

İşletme sorumluluğu hizmet sözleşmesinde ... ... Sorumluluğu Yönetmenliği' ne ilişkin ve sözleşmenin 7. maddesinde öngörülen işletme sorumlusunun yükümlülükleri doğrultusunda hükümler yer almaktadır. Sözlemenin 5. maddesinin (n) bendinde "Aktif ve reaktif enerji tüketiminin izlenmesi ve kompanzasyon tesisinin sağlıklı çalışıp çalışmadığının denetlenmesi özel sözleşme hükümlerine tabidir." hükmü yer almaktadır. Buradan anlaşılacağı üzere kompanzasyon tesisinin sağlıklı çalışıp çalışmadığının denetlenmesi hizmeti işletme sorumluluğu hizmet sözleşmesinde işletme sorumlusunun yükümlülükleri arasında sayılmamış, bu konuda ayrıca özel sözleşme yapılabileceği öngörülmüştür.

Davacı dava dilekçesinde ve 30.07.2015 tarihli noter ihtarnamesinde "01.09.2008 tarihli işletme sorumluluğu hizmet sözleşmesi ve eki niteliğinde olduğunu ileri sürdüğü sipariş formunun ... bakım ve test işlemleri başlıklı bölümünün 4 ve 5. Bentlerinde işlerinde düzenli olarak kompanzasyon sisteminin çalışmasının kontrolü, röle ayarlarının yapılması kompanzasyon sisteminin aktif, reaktif, kapasitif değerlerinin kontrolü, gerekli ayarlar ve değişimlerin yapılması işlerini davalının üstlendiği halde davacı şirkete ait işyerine 2012 yılı Şubat,

Eylül ve Ekim aylarında ödenen faturalarda Indiktif ve kapasitif uyumsuzluktan kaynaklanan cezalar geldiğini, davalının bu cezalardan sorumlu olduğunu ileri sürmektedir.

Yukarıda açıklandığı üzere işletme sorumluluğu hizmet sözleşmesinin 5. maddesinin (n) bendinde aktif reaktif enerji tüketiminin izlenmesi ve kompanzasyon tesisinin sağlıklı çalışıp çalışmadığının denetlenmesi hizmetleri bu sözleşmenin ... bakım ve test işlemler baylıklı kısmının 4 ve 5. bentlerinde kompanzasyon denetlenmesi ile ilgili hizmetler ayrıntılı olarak yazılmış, sipariş formunun 1. sayfasındaki tabloda bu hizmetlerin bedelinin 1.200,00-TL olduğu, işletme sorumluluğu hizmeti bedelinin de ayrıca 1.400,00-TL olduğu yazılmıştır.

Davacı şirket yetkilisi ... tarafından da "sipariş ediyorum" beyanı ile imzalanıp kabul edilmiştir. Tüm bu bilgiler ışığında bakıldığında kompanzasyon denetleme hizmetlerinin yani sipariş formunun ... bakım ve test işlemleri bölümünün 4 ve 5. bendinde sayılı hizmetlerin taraflarca imzalanmış işletme sorumluluğu hizmet sözleşmesinin kapsamında olmadığı sonucu anlaşılmaktadır.

Kaldı ki bu hizmetler için davacının sipariş formunda kabul ettiği 1.200,00-TL tutarında ayrıca bir hizmet bedeli ödemiş olması gerekir ki, davacının bu konuda bir iddiası ve ispatı bulunmamaktadır.

Bir kişinin dilediği kişiyle, dilediği zaman, dilediği konuda ve şartlarda sözleşme yapma veya yapmama serbestisini ifade eden "sözleşme özgürlüğü" kavramı sözleşmeler hukukuna egemen olan önemli ilkelerden biridir. Sözleşme özgürlüğü ilkesi yönünden bakıldığında, taraflar hür iradeleri ile kompanzasyon denetim işini sözleme kapsamına dahil etmemişlerdir. Bilirkişi raporunda herne karar kompanzasyon hizmeti dahil edilmezse sözleşmenin konusunun anlamsız kalacağı kanaati bildirilmişse de ... ... Sorumluluğu Yönetmenliği' nin 7. maddesinin son fıkrası dikkate alındığında bilirkişilerin bu görüşüne itibar edilemeyeceği görülmektedir.

Yargılama sonunda iddia, savunma, sipariş formu, işletme sorumluluğu hizmet sözleşmeleri, ... ...

Sorumluluğu Yönetmenliği ve diğer delillere göre işletme sorumluluğu sözleşmesinin yapılmasının yasal ve zorunlu olduğu, 01.09.2008 tarihli işletme sorumluluğu hizmet sözleşmesinin 7/n bendinde kompanzasyon denetimi hizmetlerinin bu sözleşme kapsamında olmadığının, ayrı bir sözleşme konusu olduğunun kararlaştırıldığı, bu sözleşmeye konu hizmet bedelinin 1.400,00-TL olduğu, taraflarca kabul edilen sipariş formuna göre, kompanzasyon denetimi ile ilgili hizmetlerin bedelinin ayrıca 1.200,00-TL olduğu, kompanzasyon denetim hizmetlerinin işletme sorumluluğu hizmet sözleşmesinde yer almasının mevzuat bakımından da zorunlu olmadığı,

sözleşme özgürlüğü çerçevesinde tarafların sözleşmeye dahil etmedikleri bir hizmet yönünden davalının sorumlu tutulmasının mümkün olmayacağı, mevcut sözleşmeye göre davalı tarafından kompanzasyon denetimi konusunda üstlenilmiş bir edim bulunmadığı, elektrik faturalarında indüktif kapasitif uyumsuzluktan kaynaklanan cezalardan davalının sorumlu tutulamayacağı bu nedenle de davalıya rücu edilemeyeceği sonuç ve kanaatine varılmakla davanın REDDİNE..." karar verilmiştir.

İstinaf yasa yoluna başvuran davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle:

Kompanzasyon sisteminin çalışmasının düzenlenmesi, aktif-reaktif-kapasitif değerlerinin kontrolünün yapılmasının sözleşmenin asli edimi olduğunu, bu nedenle de davalı şirket sorumlusu ...'ın ... bakım formlarında kompanzasyon panosunun kontrollerini yaptığını, aktif-reaktif-kapasitif değerleri belirlediğini ve ayar yapıldığını not düştüğünü, müvekkili şirketin davalıya hizmetleri için ayrı ayrı ödemelerde bulunduğunu, yerel mahkemenin bilirkişi raporundan ayrılarak sadece sözleşmenin 5/n maddesinin bendi kapsamında dar yorum yaparak davayı reddetmesinin hukuka aykırı olduğunu beyan ederek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Dava, taraflar arasında düzenlenen hizmet sözleşmesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.