Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2019/2445 K.2024/197

Davalı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili, 05/06/2007 tarihinde yapılan ihale ile taraflar arasında davalı işletmeye ait dört trafo merkezinde, bakım ve güvenlik koruma hizmetleri hariç, diğer hizmetlerin yürütülmesi için sözleşme imzalandığını, davalı işletmenin müvekkili şirketin keseceği hizmet faturalarını eksik hesaplayarak,

bildirdiğini, müvekkiline sağlanan teşvik kapsamında verilen % 5 prim iadesine hukuka aykırı olarak el koyduğunu, SGK'nun olumlu görüşü ile gerçekleştirilen trafo merkezinde çalışanların itibarı hizmet kapsamında sayılması gerektiğini, bu nedenle % 2 ek prim ödemesi yapıldığını, imzalanan sözleşme hükümlerine göre bu prim ödemesinin kendisine iade edilmesi gerektiği yönünde talepte bulunduklarını buna olumsuz yanıt verildiğini ileri sürerek,

sözleşmenin 7.3.1, 7.3.2, 7.3.3, 15.3b, 15.3c, 15.4 maddelerine göre verilen hizmetten doğan ancak tahsil edilmeyen 49.284,33 TL, 5510 Sayılı Yasaya göre % 5 indirim bedelinden haksız olarak davalı idarede tutulmasından kaynaklanan 16.992,45 TL, çalışanların 506 Sayılı yasanın ek 5. maddesinin 4 numaralı bendi kapsamında uygun olarak yararlandırılmaları sebebiyle ödenen % 2 ek sosyal güvenlik primleri 9.960,86 TL alacağın doğduğu tarihten itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, husumetin hatalı yöneltildiğini, davanın Ankara Mahkemeleri'nde açılması gerektiğini, ihale edilen hizmet alımı işi için ödenecek bedelin 3 yıllık bedel olduğunu ve 3 yıllık ücret şeklinde ve aylık olarak ödeneceğinin belirlendiğini, talep edilen bedelin ücret niteliğinde olduğunu ve dönemsel 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğunu, taleplerin zamanaşımına uğradığını, sözleşmenin götürü bedel ile imzalanması nedeniyle davacı taleplerinin haksız olduğunu savunarak, davanın usul ve esastan reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "...Kanuni temsilcide yanılmanın husumet yokluğu anlamına gelmeyeceği, Yargıtay'ın istikrar kazanmış uygulamalarına göre temsilcide yanılmanın hukukî yaptırımının hasımda yanılmada olduğu üzere davanın reddi gibi ağır bir sonuç doğurmadığı, nihayetinde davalının aleyhine açımlan davadan haberdar olduğu ve davalının işbu davada davalı vekili tarafından temsil edildiği, dikkate alınarak davalının adının Uyap sisteminden ... A.Ş. Genel Müdürlüğü olarak düzeltilmesine karar verilmiş ve davalının husumet yokluğu itirazı reddedilmiştir.

Taraflar arasındaki idari şartnamenin 40. maddesinde Kayseri Mahkemelerinin yetkili kılınması, nedeniyle davalının yetki ilk itirazının reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasında bir sözleşme olduğundan dava 6098 sayılı TBK.'nun 146. maddesine göre 10 yıllık zamanaşımına tabidir. Ayrıca, zamanaşımı borcun muaccel olması ya da ifanın imkansız hale geldiği tarihte başlar. Davanın açıldığı tarih itibarı ile 10 yıllık zaman aşımı süresi dolmamıştır. Bu nedenle davalının zaman aşımı def'inin reddine karar verilmiştir.

...

Davacı, taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan ve 5510 sayılı yasanın 81.1. bendinde bulunan SSK primlerinin işveren hissesinin 5 puanlık kısmına isabet eden tutarın Hazine tarafından karşılanacağı hükmüne rağmen davalı tarafından hak edişlerden kesilen alacağın istirdadı istemektedir.

Anılan yasa maddesi “…Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamındaki sigortalıları çalıştıran özel sektör işverenlerinin, bu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine göre malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinden, işveren hissesinin beş puanlık kısmına isabet eden tutar Hazinece karşılanır...” şeklindedir.

Toplanan deliller ve tüm dosya içeriğine, yöntemine uygun olarak ibraz edilen delillere göre yapılan, gerekçeli, tarafların ve mahkememizin denetimine elverişli olmakla bilirkişi raporu mahkememizce de benimsenmiş ve hükme esas alınmış, özellikle yasanın açık hükmünün Bakanlar Kurulu kararı ve Kamu İhale Tebliği ile geçersiz kılınamayacağı dikkate alınarak bu talebin kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

Taraflar arasındaki 11/07/2007 tarihli sözleşmenin 15.2, 15.3 ve 7.3.3 maddesine göre "yüklenici çalıştıracağı personele en az ihale (son teklif verme) tarihinde yürürlükte bulunan ve 16 yaşından büyükler için uygulanan asgari ücretin aşağıda belirtilen oranlarında ödeme yapacaktır" maddesinden hareketle trafo merkezinde çalışan personele net asgari ücretin %50 fazlası şeklinde ücret ödemesi gerektiği,

yani yükleniciye ödenen toplam hizmet bedelinden personele ödenen net ücret toplamı düşüldükten sonra kalan kısma yine sözleşme maddelerine göre Devlet İstatistik Enstitütüsü'nün hazırladığı ÜFE endeksine göre 2007 1la 2010 yılları arasındaki dönem için bilirkişi kurulu tarafından hesaplama yapılmış ve taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 7.3.1 - 7.3.2 - 7.3.3 - 15.3a - 15.3b - 15.3c ve 15.4. maddelerine göre davacının toplam 40.035,82-TL fiyat farkı alacağı olduğu tespit edilmiştir.

İbraz edilen delillere göre yapılan, gerekçeli, tarafların ve mahkememizin denetimine elverişli olan bilirkişi raporundaki bu hesaplamalar mahkememizce benimsenmiştir.

Davacı vekili 17/04/2019 tarihli celsede %2 oranında ek sosyal güvenlik primlerine ilişkin davalarından feragat eettiklerini bildirmiş ve beyanın dogrulugunu imzası ile tastik etmiştir. Davacının bu talebinin, HMK'nun 307. ve 312. maddelerinde düzenlenen davacının vaki feragati nedeniyle reddine reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Toplanan tüm deliller dosya kapsamı, dosya kapsamına uygun gerekçeli ve mahkememizce de hüküm kurmaya elverişli bulunan bilirkişi kurulu raporu ve ek rapor içerikleri dikkate alındığında,davacı şirket ile davalı firma arasında düzenlenen sözleşmenin 7.3.1 - 7.3.2 - 7.3.3 - 15.3a - 15.3b - 15.3c ve 15.4. maddelerine göre toplam 40.035,82-TL alacaklı olduğu,

ödenmeyen bu fiyat farkı tutarından, 16.470,79-TL'sinin 24/10/2008 tarihinden itibaren, 243,12-TL'sinin 24/10/2009 tarihinden itibaren ve bakiye 23.321,91-TL'nin 24/10/2010 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerektiği, 5510 sayılı yasa gereği %5 SGK prim ödemeleri nedeniyle toplam 9.570,44-TL davacı şirketin alacaklı olduğu, bu alacaktan 7.941,60 TL' lik kısmına 31/12/2009 tarihinden, 826,84-TL'lik kısmının da 28/02/2010 tarihinden ve bakiye 802,00-TL lik kısmına da 31/03/2010 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiği, sonucuna varılmakla;

taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 7.3.1 - 7.3.2 - 7.3.3 - 15.3a - 15.3b - 15.3c ve 15.4. maddelerine göre toplam 40.035,82-TL fiyat farkı tutarından alacaklı olduğu, bunun 16.470,79-TL'sinin 24/10/2008 tarihinden itibaren, 243,12-TL'sinin 24/10/2009 tarihinden itibaren ve bakiye 23.321,91-TL'nin 24/10/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

bu kaleme ilişkin davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, 5510 sayılı yasa gereği %5 puanlık SGK prim ödemeleri nedeniyle toplam 9.570,44-TL'den 7.941,60-TL'nin 31/12/2009 tarihinden, 826,84-TL'sinin 28/02/2010 tarihinden ve bakiye 802,00-TL'sinin 31/03/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bu kaleme ilişkin davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, davacı vekilinin 17/04/2019 tarihli duruşmadaki imzalı beyanı ile %2 oranında ek sosyal güvenlik primlerine ilişkin alacak talebinden feragati nedeniyle reddine..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle: taraflar arasındaki sözleşmenin götürü bedel ile imzalandığını, dava konusu taleplerin teklif edilen fiyata dahil edilmesi gereken bir çok gider unsuru olduğunu, ihale tarihi itibari ile (2007 yılı) ilgili mevzuat çerçevesinde, işçilik bedellerinin hesaplanmasında www...gov.tr adresinde bulunan işçilik hesaplama modülünün kullanılması gerektiğini, brüt asgari ücret üzerinden hesaplama yapmasının bir mecburiyet olduğunu, bilirkişi hesaplamalarının hatalı olduğunu, davacıya asgari ücretten kaynaklanan fiyat artışı ve eskalasyon artışlarının ödendiğini,

personel yevmiyelerinin sözleşmeye aykırı düzenlendiğini, personele ödenecek ücretin sözleşmenin 7.3.3 maddesinde açık olduğunu, firmanın personele sözleşme dışında bordrosunda göstererek yaptığı ödemeler Sosyal Güvenlik Prim Matrahını düşük göstererek daha az prim yatırmak için yaptığı işlemler olduğunu, davacının 5510 sayılı yasanın ilgili hükmünden yararlanabilmesi için yasanın aradığı şartların gerçekleşmediğini, davacının talep ettiği miktarla ilgili açık bir tarih gösterilmediğini, herhangi bir ihtarnamede gönderilmediğini, davacıya bedelin KDV’si ile ödenmesi halinde davacının sebepsiz zenginleşeceğini,

davacının incelediği ve başta teklif sunmak suretiyle kabul ettiği idari şartnamede işçilik gideri olan ücretin net asgari ücret olacağına dair bir açıklama yer almadığını, fiyat farkı verilmesinin hatalı olduğunu beyan ederek,kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, tacirler arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmesi kapsamında alacak istemine ilişkindir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 05/02/2024

Başkan Üye Üye Katip