Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2021/1099 K.2025/591

Davalı vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifte peşin ödemeli üye olduğunu, üyelik yükümlülüklerini genel kurul kararları ve üyeliğe kabul kararı doğrultusunda yerine getirmekte iken son yıllarda yönetim kurulunun keyfi talepleri ile istediği paraları ödemediği için sürekli borçlandırıldığını ve sonuçta üyelikten çıkarılmasına karar verildiğini, daha önceden 2-3 defa yapılmış olan ihraç işlemlerinin mahkemelerin iptal kararlarından sonra tekrar yapıldığını, esasında müvekkilini kandırdıklarını, olmayan işyerlerinin kendilerine satıldığını, bu hususta açılan davaların halen derdest olduğunu,

davalı kooperatifin işyerlerinin bedelini tazminat olarak ödemekten kurtulmak kastı ile üyelikten ihraç işlemleri yaptığını, aidat alacağı talep edilmesinin yasal ve mümkün olmadığını ileri sürerek, Kooperatif Yönetim Kurulu'nun 01.12.2016 tarih ve 52 sayılı üyelikten ihraç kararının iptaline, üyeliğin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili, davacının müvekkili kooperatifin ortağı olduğunu, ortakların hak ve borçlarda eşit olduğunu, ancak bu kuralın istisnasının genel kurul kararı ile açıkça belirtilmiş olan peşin değere ilişkin meblağın ortaklığa kabul kararı ile ödenmesi halinde peşin ödeme sabit fiyatlı ortaklık ilişkisi olduğunu, bu şekildeki ortaklarda kooperatifin inşaat finansmanı dışındaki tüm giderlerine katılmak zorunda olduklarını, davacının bugüne kadar sorumlu olduğu hiçbir ödentiyi yapmadığını, kooperatifin alt yapı ve genel giderlerine ilişkin ödemelerden sorumlu olduğu halde davacının bu yükümlülüklerini yerine getirmediğini,

davacı tarafından bildirilen davaların, müvekkili kooperatif tarafından tesis edilen ihraç kararlarına konu ihtarname içeriği borçlar ile hiçbir ilişkisi olmadığını, davacının hiçbir ödenti yapmadan ortaklık hakkı elde etmek istediği için kooperatifi her fırsatta zora soktuğunu, inşaatların bittiğini ve sadece altyapı ve genel giderlere ilişkin olarak aidat toplandığını, bu aidattan tüm ortaklar gibi davacının da sorumlu olduğunu, davacıya gönderilen ihtarnamedeki ödentiler zamanında yapılmadığı için gecikme faizinin aylık %1.5 olarak hesaplandığını, davacıya yasanın öngördüğü 10 günlük ve bir aylık ödeme sürelerinin bildirildiğini,

davacı tarafından yasal süre içerisine yükümlülükler yerine getirilmediğinden hakkında ihraç kararı alındığını savunarak, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "...Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, iptali istenen yönetim kurulu kararı, Kooperatifler Kanunu ve ana sözleşmede yapılan düzenlemeler, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriğine göre; üyelikten kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmediği için davacıya gönderilen ihtarnamelerin usul ve yasaya uygun olmadığı, talep edilen borç miktarları kadar davacının aidat borcunun bulunmadığı, gönderilen ihtarnamelerdeki miktarların gerçek borcu yansıtmadığı, yukarıda belirtilen mevzuatın gereğinin yerine getirilmediği,

peşin ve sabit ödeme yapmak suretiyle ortak olan davacıdan, davalı kooperatif genel kurul kararları gereğince inşaatın finansmanı dışında alt yapı ve genel giderler karşılığı aidat istenmesi gerekirken davacıya gönderilen ihtarnamelerde belirtilen borçlarda ne tür gider payı istendiği hususunda açıklık bulunmadığı, ara ödemeler hariç normal aylık aidatların diğer ortaklarla aynı olarak talep edildiği, bu haliyle davacıya gönderilen ihtarnamelerin talep edilen miktar yönünden usulüne uygun olarak düzenlenmediğinin tespiti bilirkişi kurulunca yapılmış olup mahkememizce de bu görüş benimsenmiş olmakla davanın kabulüne..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yasa yoluna başvuran davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle:

Davacının peşin ödemeli ortak olduğunun kabulü halinde dahi, kooperatifler hukuku ve yerleşik içtihatlar gereği tüm ortakların hak ve yükümlülüklerden eşit şekilde sorumlu olduğunu, müvekkili kooperatifte inşaat faaliyetinin son bulduğunu, bu nedenle davacılardan talep edilen bedellerin bilirkişi raporunda da belirtildiği gibi inşaat finansmanı dışındaki genel yönetim ve altyapı giderleri olduğunu, yerel mahkeme tarafından yapılması gerekenin, ihraç kararına esas ihtarname içeriği ödentilerin ödenip ödenmediği,

davacının bu ödentilerden sorumlu olup olmadığının tespiti olduğunu, bilirkişi kök ve ek raporlarında genel kurullarda kararlaştırılmış olan ve giderleri ancak karşılayabilen 150,00 TL/ay gibi aidat yükümlülüğü içerisinde sadece muhasebe hesap düzeninde ki 770 nolu hesap başlığı altındaki harcamaları esas alarak davacının bu aidatın 25,00-30,00 TL gibi kısımlarından sorumlu olamayacakları şeklindeki tespitlerinin eksik incelemeye dayalı ve miktar itibari ile de inşaat finansmanı harcaması olmasının mümkün olmadığını,

Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre de sabit ve peşin ödemeli kooperatif üyesinin de kooperatifin amacına ulaşıncaya kadar yapılan yönetim ve altyapı giderlerinden sorumlu olacağının açık olduğunu, davacı tarafından kötüniyetli olarak haksız kazanç elde edebilmek amacıyla bugüne kadar hiçbir ödeme yapılmadığını, bu durumun dahi davacının ihraç işleminin hukuka uygun olduğunu gösterdiğini beyan ederek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, kooperatif ihraç kararının iptali istemine ilişkindir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b,1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 25/06/2025

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ... · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır