Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2022/1179 K.2022/1914

Asıl Dosyada

DAVACI/K.DAVALI

VEKİLİ

DAVALI/K. 2-MERCAN OTO SAN. TİC. LTD. ŞTİ. VEKİLİ : AV.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 30.03.2022 tarih ve 2021/2362 Esas 2022/1788 Karar sayılı kararıyla, Dairemizin 06/10/2020 tarih ve 2017/1456 Esas 2020/1214 sayılı kararının bozulmasına karar verildiği görülmekle dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Asıl ve birleşen davalar ile karşı davalar davalıların alacaklarının muvazaa nedeniyle geçersiz olduğu iddiasına dayalı sıra cetveline itiraz davasıdır.

İDDİA VE SAVUNMALAR

Davacılar vekilleri dava dışı .... Ltd. Şti'ne ait taşınmazın satışından sonra düzenlenen sıra cetvelinde birinci sırada yer alan davalıların alacaklarının muvazaalı olduğunu ileri sürerek sıra cetvelinde davalıya ayrılan payla birlikte müvekillerinin alacaklı olduğu dosyalara garameten ödeme yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili cevap ve karşı dava dilekçeleriyle özetle; müvekkillerinin alacaklarının dava dışı borçlu .... Şti. ve daha evvel aynı adreste faaliyet gösteren ve biri diğerinin devamı niteliğinde olan ....

Şti. ile aralarındaki ticari ilişkiye dayandığını, müvekkillerinin borçluya çok kereler lastik sattığını ve takibe konu edilen bononun da müvekkillerinin tahsil edilemeyen alacaklarına karşılık olmak üzere düzenlendiğini, ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda müvekkillerinin alacaklarının muvaazalı olmadığının ortaya çıkacağını, davacı/karşı davalıların icra dosyasına konu alacaklarının da bonoya dayalı olup karşı tarafın alacağının muvaazalı olduğunu, bunun icra dosyalarının incelenmesi sonucunda ortaya çıkacağını belirterek davanın reddine, karşı davalarının kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince davalı şirketlerle dava dışı borçlu arasında takip konusu bonoya ilişkin olarak icra mahkemesinde görülen iki ayrı şikayetin bulunduğu, davalı şirketlerin yetkilisi olan ...'ın borçlu şirket yetkilileri hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunması üzerine sözü edilenlerin resmi belgede sahtecilik ve dolandırıcılıktan mahkum oldukları; davalı yanın ticari kayıtlarının incelenmesinden 2006 yılında başlayan bir ticari ilişkinin mevcudiyetinin saptandığı gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların esastan; hukuki yararın bulunmaması nedeniyle karşı davaların da usulden reddine karar verilmiştir.

DAİREMİZ KARARI

Dairemizce yapılan istinaf incelemesi sonucunda (06.10.2020 gün ve 2017/1456 E, 2020/1214 K.):

Muvazaa iddiasına dayalı sıra cetveline itiraz davaları ile bu davalardaki ispat yükü ve vasıtaları konusunda kısa açıklama yapıldıktan sonra somut olayda davalının takip dosyasının incelenmesinden takip dayanağı bononun 13.08.2008 günü keşide edildiği ve 1.500.000,-TL tutarlı olduğu, borçlunun ... Şti olduğu;

Dava dosyası içeriğinden takip borçlusu .... Ltd. Şti olduğu ancak dosyada sıfatı bulunmayan ... Şti ile organik bağ içinde bulunduğu ve takip konusu bono düzenlenirken davacı şirketlerin sadece borçlu ...'dan değil ...'tan olan alacaklarının da bono tutarına dahil edildiğinin anlaşıldığı; bu hususun mahkemenin de kabulünde olduğu,

Mahkemece borcun ödenmemesi üzerine davalı şirketler ile dava dışı borçlu arasında nizaların çıktığı, borçlu şirket yetkilileri hakkında ceza kovuşturmalarına başlandığı ve bu çerçevede davalılar ile borçlunun muvazaalı bir işleme taraf olamayacaklar sonucuna varmışsa da somut olayda olduğu gibi başkasına ait borçların üstlenilmesi gibi diğer alacaklıların alacaklarına kavuşmasını güçleştirecek hallerin de sıra cetveline itiraz nedeni yapılabileceği,

Yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda dava dışı borçlu ...'ın davalılardan ... .... Şti'ne bononun keşide tarihi itibariyle sadece 25.895,32 TL borçlu olduğu ancak ...'ın ...'ın borcunu üstlendiği; bu üstlenmenin davalı şirketler için hüküm ifade etmekle birlikte sıra cetvelinde yer alan davacı alacaklılara karşı ileri sürülemeyeceği

Davalı ... .... Şti'nin alacağının birinci sırada ve anılan tutar kadar olduğu ve sıra cetveline geçen fazla tutarın bu davalıya ödenmesinin hukuka aykırı görüldüğü;

Muvazaa iddiasıyla sıra cetveline birden çok alacaklının itiraz etmesi halinde davalıdan artakalan tutarın bu alacaklılar arasında garameten paylaştırılmasının gerekeceği gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararı kaldırılmış ve yeniden esas hakkında hüküm kurulmuştur.

YARGITAY BOZMA KARARI

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 30.03.2022 gün ve 2021/2362 E, 2022/1788 K sayılı kararı ile Dairemiz kararını iki noktadan bozmuş, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarını ise incelememiştir. Bu iki nokta özetle şunlardır:

1-. Dava konusu sıra cetvelinin Konya 2. İcra (Hukuk) Mahkemesinin 16.02.2011 gün ve 2010/1106 E., 2011/169 K sayılı kararı ile iptal edildiği, bu kararın kesinleştiği ve daha sonra aynı satış bedeli için aynı icra dosyasından 14.08.2013 günlü yeni bir sıra cetveli düzenlendiği; Dairemizce bu hususta bir değerlendirme yapılmadığı,

2-. Birleşen Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/294 E. 2013/366 K sayılı birleşen davada dayanak Konya 3. İcra Dairesinin 2009/13598 sayılı takip dosyasına yönelik iddianın Dairemizce kabul edilmesine rağmen paylaştırmada sıra cetveline alınmamasının doğru olmadığı yönündedir.

BOZMA SONRASI YARGILAMA VE GEREKÇE

Dairemizce Yargıtay bozma kararı üzerine duruşma açılmış ve bozmaya uyulmak suretiyle karar verilmiştir (HMK m.373/3).

İlk olarak belirtmek gerekir ki, Yargıtay henüz esasa ilişkin temyiz itirazlarını incelemediğinden borcun üstlenilmesine ilişkin olarak davanın kabulünün dayandırıldığı Dairemiz gerekçesi muhafaza edilmektedir.

Yargıtay'ın bozma nedeni yaptığı noktalara yönelik değerlendirmelere gelince:

1-. İtiraz konusu sıra cetveli Konya 2. İcra (Hukuk) Mahkemesinin 16.02.2011 gün ve 2010/1106 E., 2011/169 K sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Bu mahkemenin sıra cetvelini iptal gerekçesi eldeki dosyanın da davacısı olan ... Şti'nin alacaklı olduğu Konya 3. İcra Dairesinin 2009/13598 sayılı takip dosyasının sıra cetvelinde gösterilmediği ve iptal üzerine düzenlenecek yeni sıra cetvelinde bu dosyanın da gösterilmesi gerektiği noktasındadır.

Bu iptal kararı özellikle hakkında muvazaa iddiası ileri sürülen davalı dosyasının durumunu, davacıların muvazaa iddialarını konusuz bırakacak şekilde değiştirmemiştir. Dosya yeni sıra cetvelinde de birinci derecededir ve davacıların muvazaa iddiaları devam etmektedir. İptal kararı ile davacı dosyası sıra cetvelinden çıkartılsa ya da alt sıralara indirilse idi, o zaman eldeki dava bakımından da etki yaratırdı.

Aslında sıra cetveline yönelik iddialar ilke olarak asliye hukuk mahkemesinde görülmelidir. Davacının bir kısım iddiasını şikayet yolu ile icra mahkemesinde, bir kısım iddiasını dava yolu ile genel mahkemede ileri sürmesi doğru değildir. Nitekim İcra ve İflas Kanunu'nun 142'nci maddesi sadece sıraya yönelik iddiaların icra mahkemesine sunulacağını belirterek bu ilkeyi vurgulamıştır.

Birden çok iddiadan biri alacağın esas ve miktarına ilişkin ise artık bütün iddiaların birlikte ve tek bir dava olarak genel mahkemede görülmesi gerekir. Eldeki dava derdest iken icra mahkemesinde aynı sıra cetveline yönelik şikayetin görülmesi doğru olmamakla birlikte bir şekilde icra mahkemesince karar verilmiş ve bu karar kesinleşmiştir. Kararın içeriği ve sonucu dikkate alındığında eldeki davayı etkilemediği sonucuna varılmıştır.

Nitekim Yargıtay da bozma kararında sırf bu nedenle davanın konusuz kaldığı ya da reddinin gerektiği tespitini yapmamış, değerlendirme yapılmasını istemiştir. 2-. Konya 3. İcra Dairesinin 2009/13598 sayılı takip dosyasının önceki paylaştırmada gözden kaçırıldığı, bozma üzerine fark edilmiş ve gerekli düzeltme yapılmıştır.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 06/12/2022

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ... · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır