Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2022/1948 K.2022/1966

Alacaklılar vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İstemci şirket vekili müvekkilinin çelik panel radyatör üretimi yaptığını, şirketin mali durumunun bozulması üzerine 22.05.2012 tarihinde iflasın ertelenmesini istediğini, bu sürecin 10.10.2017 günü iflasın açılması ile sona erdiğini ancak iflas kararının Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin 16.02.2021 gün ve 2021/ 1235-251 E.K sayılı kararı ile bozulduğunu, şirketin grup şirketler lehine verdiği kefaletler, beklenmeyen kur artışları, maliyet artışlarının fiyatlara yansıtılamaması, banka kredi faiz maliyetlerinin yükselmesi, küresel ekonomideki yavaşlama, sektördeki sorunlar, ekonomi politikalarındaki yanlışlıklar, enflasyonist politikalar nedeniyle mali darboğaza girdiğini ileri sürerek konkordato hükümlerinden yararlanmak istemiştir.

İlk derece mahkemesince “…Davacı şirketin 15/08/2022 tarihli konkordato revize projesinin 16/08/2022 tarihinde yapılan alacaklılar toplantısında ve iltihak süresi içerisinde İ.İ.K.'nun 302/2. maddesinde aranan nisabın üzerinde adi alacaklılar tarafından kabul edildiği, konkordato projesinin gerçekleşmesi için İ.İ.K.'nun 305. maddesindeki konkordato tasdik şartlarının oluştuğu, 103.189,25 TL tasdik harcının tasdik kararından önce mahkeme veznesine depo edildiği anlaşılmakla; davacının konkordato projesinin tasdiki talebinin adi alacaklar yönünden kabulü ile, Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... ticaret sicil numarasında kayıtlı davacı ....

A.Ş.'nin revize konkordato tasdik projesine göre, adi alacaklıların alacaklarının %70 tenzilat, konkordato projesinin onaylanmasını müteakip 12 ay geri ödemesiz + 60 ay vade ile(her 6 ayda bir 10 eşit taksitle) ödenmesine…” karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF BAŞVURU NEDENLERİ

1. Alacaklı ... AŞ vekili 03.10.2022 günlü istinaf dilekçesinde:

- İstemcinin kötü niyetle hareket ettiğini, şirket yetkililerince imzalanan borç ikrarına ilişkin belgelere rağmen kaydettirdikleri alacaklarının itiraza uğradığını; yapılan başvuru üzerine mahkemece gayrinakdi alacakların nisaba dahil edilmediğini,

- Konkordatonun tasdikine ilişkin İcra ve İflas Kanunu'nun 305’inci maddesinin koşullarının oluşmadığını, komiser raporları hatalı ve hukuka aykırı olarak düzenlendiğini,

- Başvurunun İcra ve İflas Kanunu'nun 286 ve izleyen maddelerine uygun olmadığını,

- İtiraza uğrayan alacaklar yönünden depo kararı verilmemiş olmasının haklarını zedelediğini,

- Borçlunun aciz halinin kuşku götürmeyecek biçimde saptanmadığını

2.... AŞ vekili 05.10.2022 günlü istinaf dilekçesinde:

- İstemciye bir kısım makinelerin finansal kiralama sözleşmesi ile kiralandığını, bunların kiralarını ödemede temerrüdün gerçekleştiğini,

- Taraflar arasındaki sözleşmeye göre müvekkilinin sunduğu belgelerin kesin delil niteliğinde olduğunu, buna rağmen istemcinin müvekkili tarafından kaydedilen alacağı çekişmeli hale getirdiğini; ancak bunun nedenlerini açıklamaması dikkate alındığında bu işlemin yasaya uygun olmadığını ve komiserlerin de borç miktarına ilişkin görüş yazısında hatalar yaptığını,

- Finansal kiralama konusu malların teşvik belgesi kapsamında edinildiğini ve istemcinin davranışları nedeniyle teşvik belgesi verilmesine ilişkin esasların ihlal edildiğini, müvekkilinin gerekli girişimlerde bulunarak bu çerçevede ceza tahakkukunun önüne geçtiğini,

- Konkordatonun tasdiki ile borçlunun korunduğunu fakat müvekkilinin haklarının yok sayıldığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve tasdik talebinin reddine karar verilmesini istemiştir.

3. .... AŞ vekili 06.10.2022 günlü istinaf dilekçesinde:

- Alacaklarının kaydettirildiğini ancak borçlunun itirazı üzerine çekişmeli alacak haline gelen alacağın nisaba dahil edilebilmesi için mahkemeye yaptıkları başvurunun da reddedildiğini ileri sürerek alacak iddialarının kabulüne karar verilmesini istemiştir.

4. ... vekili 07.10.2022 günlü istinaf dilekçesinde:

- İstemci şirketin konkordato talebinde bulunurken iyi niyetli olmadığını, projenin uygulanabilir olmadığını ve gerçek verileri yansıtmadığını,

- İcra ve İflas Kanunu'nun 285’inci maddesindeki temel koşulun ispatlanmadığını,

- İcra ve İflas Kanunu'nun 286’ncı maddesinde gösterilen belgelerin sunulmadığını,

- İstemci tarafından sunulan ön projenin şirketin mali durumunu yansıtmadığını; şirketin içinde bulunduğu mali duruma gelmesinin gerekçesi olarak gösterilen sebepler ve gelecekteki tahminler bakımından gerçeğe uymadığını, borçlu kadar alacaklıların da menfaatlerinin gözetilmesi gerekirken bu kıstasa uymadığını,

- Borçlunun samimi ve iyiniyetli olmadığını, takiplerden ve borçlardan kurtulmayı amaçladığını,

- Borçların ödenmesi için gereken ek kaynağın ne şekilde sağlanacağının ve müvekkili kurum alacağının ne şekilde güvence altına alınacağının gösterilmediğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve tasdik talebinin reddine karar verilmesini istemiştir.

Kurum vekili 15.11.2022 günlü dilekçesi ile Dairemize ek alacak bildirmiştir.

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

İstem konkordatonun tasdikine ilişkindir.

I- Konkordatoya tâbi bulunmayan ...na yönelik olarak

İcra ve İflas Kanunu'nun “konkordatonun hükümleri” başlıklı 308/c maddesinin ikinci fıkrasında bağlayıcı hale gelen konkordatonun, konkordato başvurusundan önce veya komiserin izni olmaksızın mühlet içinde doğan bütün alacaklar için mecburi olduğu, aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise 6183 sayılı Kanun kapsamındaki kamu alacakları hakkında bu maddenin ikinci fıkrası hükmünün uygulanmayacağı açıkça gösterilmiştir.

... prim ve idari para cezası alacakları kamu alacağı niteliğinde olduğundan konkordato adı geçen kuruluş için bağlayıcı değildir. Bir diğer ifade ile ... sözü edilen alacakları borçlu tarafından vadesinde ve tam olarak ödenecektir.

Bu yasal düzenlemeler ışığında ... ilk derece mahkemesinde konkordatonun tasdikine ilişkin olarak verdiği kararı istinaf etmekte hukuki yararı bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenle ... vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352/1-ç düzenlemesi uyarınca hukuki yarar yokluğu nedeni ile usulden reddine karar verilmelidir.

II- İstinaf hakkı bulunmayan alacaklılara yönelik olarak

Konkordatonun tasdiki kararları ancak toplantıda olumsuz oy kullanan ve tasdik duruşmasına kadar itirazlarını bildiren alacaklılar tarafından istinaf edilebilir (İİK m.308/a). Konkordatoya itiraz kurumu İcra ve İflas Kanunu'nun 304’üncü maddesinin birinci fıkrasında düzenlenmiş ve duruşma tarihinin gösterildiği ilanda alacaklıların duruşmadan en az üç gün öncesine kadar yazılı olarak itiraz etmek suretiyle duruşmada hazır bulunabilecekleri hususunun ayrıca gösterileceği düzenlenmiştir. Bu şekilde itiraz etmeyen alacaklıların duruşmaya katılma hakkı bulunmadığı gibi karara karşı yasa yollarına başvurma hakkı da bulunmamaktadır.

Öğretide “itiraz eden alacaklı” kavramı ile “konkordatoya kaydedilmiş olsun ya da olmasın konkordatonun tasdiki talebinin incelendiği duruşmaya gelerek konkordatonun tasdiki talebinin reddine karşı itirazlarını dile getiren alacaklı”nın kast edildiği ve özellikle konkordatoya red oyu kullansalar bile duruşmaya gelmemiş olan alacaklıların tasdik kararına karşı yasa yoluna gitme yetkilerinin bulunmadığı konusunda fikir birliği vardır (bkz. Postacıoğlu , İ.

E.: Konkordato, Ankara 1965, s.93, n.64. Kuru, B.: İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2.b., Ankara 2013, s.1502. Tanrıver, S./Deynekli, A.: Konkordatonun Tasdiki, Ankara 1996, s.158. Altay, S./Eskiocak, A.: Konkordato ve Yeniden Yapılandırma Hukuku, 5.b., İstanbul 2019, s.354, n.354. Buruloğlu, E./Reyna, Y.: Konkordato Hukuku ve Tatbikat, İstanbul 1968, s.74).

Nitekim Yargıtay da İcra ve İflas Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 04.09.1932 tarihinden bu yana aynı yönde karar vermektedir (Yargıtay 11. HD. 09.10.1989/6449-5145; Yargıtay 19. HD. 03.10.1995/7350-7821).

Diğer yandan Dairemizce Yargıtay 6. Hukuk Dairesi’nin bozma kararlarına direnilmesi üzerine Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da itiraz etmeyen alacaklının karara karşı yasa yoluna başvuramayacağına karar vermiştir (Bkz. 10.03.2022 gün ve 2022/(15) 6-71 E., 2022/284 K.; aynı gün 2021/(15) 6-699 E, 2022/283 K.).

İstinaf yasa yoluna başvuran .... AŞ vekili bu gereklilikleri yerine getirmediğinden adı geçenlerin İcra ve İflas Kanunu'nun 308/a maddesi uyarınca istinaf hakkı bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle adı geçenlerin istinaf dilekçelerinin Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352/1-ç düzenlemesi uyarınca reddi gerekmiştir.

III- Geçici mühlet kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğu yönündeki istinaf istemlerine yönelik olarak:

Alacaklı ... AŞ vekili yasada sayılan belgelerin usulünce ve tam olarak sunulmamasına rağmen borçlulara mühlet verilmesinin hukuka aykırı olduğu yönünde bir istinaf sebebi ileri sürmüştür.

İcra ve İflas Kanunu'nun 287'nci maddesinin son fıkrası uyarınca geçici mühlet talebinin kabulü, geçici komiser görevlendirilmesi, geçici mühletin uzatılması ve tedbirlere ilişkin kararlara karşı kanun yoluna başvurulamayacağı gibi aynı Kanun'un 293'üncü maddesinin birinci fıkrasına göre de kesin mühlet talebinin kabulüne ilişkin kararlara karşı yasayoluna başvurulamaz.

Bu iki düzenleme yasayollarını sadece bu kararların verildiği tarihte değil yargılama sonunda verilen nihai karar aşamasında da kapatmıştır.

Açıklanan nedenlerle ... AŞ vekilinin istinaf dilekçesinin bu yöne ilişkin kısımlarının reddine karar vermek gerekmiştir (HMK m.346/1).

IV- İtiraza uğrayan alacağın nisaba dahil edilmesi istemlerine ilişkin olarak

İcra ve İflas Kanunu'nun 300’üncü maddesi uyarınca konkordato komiseri yazdırılan alacaklara karşı borçlunun beyanını alır. Borçlunun itiraz ettiği alacaklar çekişmeli hale gelir. Bu durumda alacaklının yapması gereken şey, alacağının itirazlı kısmının ne şekilde nisaba dahil edileceği hususunda mahkemeden karar almaktır (İİK m.302/VI). Nitekim somut olayda mahkemece bu yönde verilen kararlar dosyaya yansımıştır. Hemen belirtmek gerekir ki, mahkemenin bu konuda verdiği kararlar maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmediği için çekişmeli alacakların ayrıca dava konusu edilmesine imkân sağlanmıştır (İİK m.308/b).

Alacaklıların dayandıkları belgelerin, yanlar arasındaki sözleşme uyarınca kesin delil niteliğinde olması anılan yasal düzenleme karşısında önem taşımamaktadır. Bu belgelerin çekişmeli alacak için genel mahkemelerde açılacak davalarda ileri sürülebileceğinde ise tereddüt bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle çekişmeli hale gelmiş alacakların istinaf sebebi yapılmasına ve bu tutarların bölge adliye mahkemesince belirlenmesine yasal olanak bulunmamaktadır. Bunlar dışındaki itirazların tasdik kararının istinafı aşamasında ileri sürülerek nisabın yeniden oluşturulması yoluna gidilmesi mümkün değildir. Komiserlerin bu yöndeki sorumlulukları saklıdır.

... AŞ ve... AŞ vekillerinin bu yöne ilişkin istinaf başvuru nedenlerinin reddi gerekmiştir.

V- Teminat deposuna ve itirazlı alacaklar için süre verilmemesine ilişkin istinaf sebeplerine ilişkin olarak:

İcra ve İflas Kanunu'nun 308/b maddesine göre itirazlı alacaklar konusunda depo kararı vermek, ilk derece mahkemesinin takdirinde olup bu yöne ilişkin istinaf itirazlarının reddi gerekmiştir.

... AŞ vekilinin bu yöne ilişkin istinaf başvuru nedenlerinin reddi gerekmiştir.

VI- ... AŞ ve... AŞ vekillerinin diğer istinaf başvuru nedenlerinin incelenmesine gelince

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359’uncu maddesinin 3 numaralı fıkrası uyarınca dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olayın saptanmasında ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine aykırılığın da tespit edilmemesine ve özellikle...

AŞ vekilinin somut sözleşmeler çerçevesinde ileri sürdüğü hususların eldeki yargılamanın konusunu teşkil etmediğinin anlaşılmasına göre kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 düzenlemesi gereğince adı geçen alacaklılar vekillerinin istinaf başvuru sebeplerinin esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 14/12/2022

Başkan Üye Üye Katip · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır