Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2023/32 K.2023/121

İhtiyati tedbir isteyen vekili tarafından, yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK m.) 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra, dosya incelendi.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ

İhtiyati tedbir isteyen vekili, müvekkili ile davalı tarafın, 19-24 Ocak 2021 tarihinde İstanbul'da düzenlenmesi planlanan 17. Uluslararası İstanbul Mobilya Fuarı'na katılım kapsamında 2 adet Fuar Katılım sözleşmesi imzaladıklarını, davalı tarafın düzenlenmesi planlanan fuarın organizatörü, müvekkilinin katılımcı olduğunu, müvekkilinin katılım bedeli olarak toplam 226.901,40-TL ödeyeceğinin sözleşme ile kararlaştırıldığını, müvekkilinin, katılım bedeli olan 226.901,40-TL karşılığında karşı yana toplam 4 adet bono verdiğini,

ancak davalı tarafın bonolar karşılığındaki hizmeti müvekkiline vermemesine rağmen verilen bonoları icra takibine koyduğunu, dava konusu bu haksız durum sebebiyle, davacının telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağının açık olduğunu ve söz konusu takip dosyalarında satış aşamasına geçilmesi kuvvetle muhtemel olduğundan öncelikle icra takiplerinin teminatsız olarak durdurulmasını, bu taleplerinin kabul görmemesi halinde ise İİK'nun 72. maddesi uyarınca alacağın %15'inin teminat gösterilmesi karşılığında icra veznelerindeki paraların alacaklıya verilmemesi yönünde Ankara 19. İcra Müdürlüğü'nün 2020/7830 E. sayılı dosyası,

Ankara 26. İcra Müdürlüğü'nün 2021/782 E. sayılı dosyası ve Bakırköy 17. İcra Müdürlüğü'nün 2021/4292 E. sayılı dosyası kapsamında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAH. KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "...İhtiyati tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır (HMK m.390/3) Davacı vekilinin talep dilekçesindeki iddialarını, ihtiyati tedbir verilmesini gerektirecek şekilde yaklaşık olarak ispatlayamadığından, davacının haklılığının yaklaşık olarak da ispatı yargılamayı ve delil toplanmasını gerektirdiğinden, ihtiyati tedbir talebinin reddine..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yasa yoluna başvuran ihtiyati tedbir isteyen vekili istinaf dilekçesinde özetle:

19/21 Ocak 2021 tarihinde düzenlenmesi planlanan fuara katılım için imzalanan fuar katılım sözleşmesinin, ülkemizde covid -19 salgını öncesinde imzalanmış olup gerek İçişleri gerek Sağlık Bakanlığı'nın yapmış olduğu kısıtlayıcı düzenlemeler, sosyal mesafe kuralları, uluslararası uçuş yasakları sebebi ile müvekkili tarafından gönderilen Yenimahalle 4. Noterliği'nin ... Yevmiye numaralı 24.07.2020 tarihli ihtarname ile geçmişe dönük olarak ortadan kaldırıldığını, dolayısıyla müvekkilinin herhangi bir şekilde ifa yükümlülüğü kalmadığını, müvekkilinin farklı bir tarihte düzenlenen fuara katılmaya zorlanamayacağının son derece açık olduğunu;

Ayrıca müvekkili tarafından yapılan araştırma neticesinde, ilgili fuarın davalı tarafından düzenlenemeyeceği ve davalının satmaya yetkisi olmadığı fuar alanlarını haksız kazanç elde etmek amacıyla satmış olduğu hususlarının ilgili kurumlar ile yapılan görüşmelerde de net olarak öğrenildiğini;

Somut olayda, hem dava konusu hakkın hem de ihtiyati tedbir sebeplerinin yaklaşık ispat seviyesinde ispat edildiğinin açık olduğunu, müvekkili tarafından söz konusu icra dosyalarına alacakların tümünün depo edilmesi hususunun ve mahkemeye yatırılacak teminat kapsamında kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte davalı tarafın herhangi bir zarara uğramayacağı da yeterince açık olup tedbir taleplerinin reddinin bahsi geçen kanunun konuluş amacı ile açıkça çeliştiğini beyan ederek yerel mahkeme ara kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ,

HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, fuar katılım sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takiplerine karşı açılan menfi tespit davasında, İİK m 72/3 uyarınca ihtiyati tedbire ilişkindir.

Bilindiği üzere, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK)'nun 72. maddesinde; borçlunun, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabileceği; icra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasına bakan mahkemece, talep üzerine gecikmeden doğan zararların karşılanması ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi yolunda ihtiyati tedbir kararı verilebileceği belirtilmiş olup, bu madde özel bir tedbir türünü düzenlemiştir. Eldeki davada da bonolara dayalı takip bakımından teminat yatırılması karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmesinin önlenmesine dair tedbir kararı verilmesinde bir engel bulunmamaktadır.

Öte yandan İİK'nın 72/4. maddesinde; "Dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez." hükmü düzenlenmiş olup; alacaklı tarafın belirtilen anlamda bir zararının olması halinde anılan madde uyarınca, zararın karşılanması olanağı da bulunmaktadır.

Açıklanan nedenle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, HMK'nın 353/(1)-b.2. maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesi kararı düzeltilerek, davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin kabulüne dair yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.

GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 26.01.2023

Başkan Üye Üye Katip