Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2025/142 K.2026/446

Davalı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle: Üyesi ve eski başkanı bulunduğu davalı kooperatifin yönetim kurulunun eser sözleşmesi yapılmasına dair yönetim kurulu kararının, kooperatifler kanunu, kooperatif ana sözleşmesi ve genel kurul kararlarına aykırı olduğundan iptali gerektiğini, kooperatifin 03.03.2022 tarihinde yapılan 2021 yılı olağan genel kurulunda yönetim kurulu üyeleri seçilerek, yeni yönetim kurulu oluşturulduğunu, genel kurul görüşmeleri sırasında gündemin 7. maddesinde;

kooperatife ait inşaatların 08.01.2017 tarihli genel kurulda kararlaştırılan şekilde ihale usulü ile yapılmasına ve bu konuyla ilgili olarak daha önce verilmiş bulunan yetkinin devamına dair karar verildiğini, yönetim kurulunun, ihale komisyonu oluşturmadan, yapılacak olan inşaatların sınıf ve ayrıntılı bütün özelliklerinin tarif edildiği idare ve teknik şartname hazırlamadan, serbest ve rekabetçi ortamı sağlanması için herhangi bir duyuru yapmadan ve üyelerden gizlenen bir eser sözleşmesi düzenleyip işi yüklenici şirkete verdiğini, Kooperatif Ana Sözleşmesinin 59. ve 61. maddelerine göre yapılacak konutların sayı,

cins ve özelliklerinin genel kurulca belirleneceğinin tartışmasız olduğunu, aynı şekilde ana sözleşmenin 60. maddesinde; "proje, altyapı ve inşaat işlerinin yaptırılma usulünün genel kurulca tespit edileceği" yazılı olduğunu, bu maddenin ikinci fıkrası; "ihale usulünün kabulü halinde bunun ihale ve kapalı zarfla, açık ihale veya pazarlık suretiyle yürütüleceği ve ihale komisyonunun kimlerden oluşacağı genel kurul kararı ile belirlenir" dendiğini, önceki genel kurul kararları ile ihale usulü kabul edildiğine ve daha sonra değiştirilmediğine göre;

ihale komisyonu oluşturulmadan, duyuru yapılmadan, serbest ve rekabetçi bir ortam yaratılmadan, kapalı kapılar arkasında eser sözleşmesi düzenlenmesinin mevzuata açıkça aykırı olduğunu, genel kurul kararına göre, yönetim kuruluna kooperatife kalacak olan hissenin yüzde 45'ten aşağı olmamak üzere yetki verildiğini, davalı yönetim kurulu üyeleri bu yetkiyi kötüye kullandıklarını, yapılan eser sözleşmesi ve bu sözleşmeye istinaden yapılmış yapılacak olan işlemlerin tümünün geçersiz olduğunun tartışılmaz olduğunu ileri sürerek,

eser sözleşmesi yapılmasına dair yönetim kurulu kararının iptali ile bu karara dayanılarak düzenlenen eser sözleşmesinin geçersiz olduğunun tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili özetle: İş bu davanın yasal süresi olan 1 aylık süre geçtikten sonra açılmış olduğunu, 2022 yılında yapılan genel kurulda, yapılacak inşaat sözleşmeleri için teklif alınmasına ve pazarlık usulü ile inşaatların yaptırılmasına karar verildiğini, dolayısıyla, davacının ihale usulü ile yapılması gerektiğini iddiaları kesinlikle gerçekleri yansıtmadığını, müvekkili kooperatifin inşaatların yapılması noktasında ilgili firmalardan teklifler aldığını, aynı davacı kendisinin kooperatif başkanlığı yaptığı dönemde inşaat işlerinin yapılmasına ilişkin olarak kararların alındığı 2017 yılı genel kurul toplantısında da bizzat kendisi,

teklif alma ve pazarlık usulü ile inşaat işlerinin yaptırılmasına karar verildiğini, davacının yirmi yılı aşkın görevi boyunca kooperatif ve üyelerini 3-4 sebepten ötürü büyük zararlara uğrattığını, davacının, kooperatif yönetimindeki usulsüzlük ve suç teşkil den eylemlerinden dolayı, kooperatifin yeni seçilen yöneticileri tarafından suç duyurusunda bulunulduğunu savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince; "... eldeki davada taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı Kooperatif Yönetim Kurulu'nca 27/04/2022 tarihinde alınan ve yüklenici ile akdedilmesi kararlaştırılan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yapılmasına ilişkin kararın Kooperatif Ana Sözleşmesi ile meri mevzuat hükümlerine aykırı olup olmadığı ve iptalinin gerekip gerekmediğine ilişkindir.

Yukarıda izah edilen mevzuat ve davalı Kooperatifin Ana Sözleşmesi gereğince Kooperatifin sahibi olduğu arsa üzerinde proje altyapı ve inşaat işlerinin yaptırılma usulü genel kurulca belirlenecek olup, amir hükümler gereğince Kooperatifin bu yetkisini Yönetim Kuruluna devretme yetkisi bulunmamaktadır yine işin belirlenen usule, projeye şartname ve iş programına göre yürütülüp sonuçlandırılmasından ise yönetim kurulu sorumlu olup, Kooperatif Denetim Kurulu ise buna ilişkin hesapları tetkik ve denetlemekle yükümlüdür.

Genel Kurul, Kooperatifin sahibi olduğu taşınmaz üzerinde yüklenici ile kat karşılığı inşaat sözleşmesi akdedilmesi halinde paylaşım oranına karar vermeye yetkili tek organdır, çünkü sözleşmenin niteliği gereğince taraflar arasında bedel karşılığı inşaat işi yapılmamakta olup, arsa sahibi Kooperatif sahibi olduğu taşınmazın bir kısmını iş bedeli karşılığında yükleniciye devretmeyi taahhüt altına girmektedir.

Davalı Kooperatifin 03/04/2022 tarihli 2021 Yılı Olağan Genel Kurul Toplantısında Kooperatifin gayrimenkulleri üzerinde Kooperatife kalacak hisse %45'ten aşağı olmamak üzere arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yapma yetkisi verilmiş ise de, ana sözleşme ve amir yasa hükümleri gereğince gayrimenkul alım ve satımında takip edilecek usul ile alınacak gayrimenkulün niteliği, yerinin ve azami fiyatının satılacak gayrimenkulün ise asgari fiyatının belirleme yetkisinin sadece Genel Kurul'da olduğu,

bu suretle Yönetim Kurulunca tefrik edilen dava dosyasında yer alan yüklenici ile sözleşme akdedilmesine ilişkin kararın ancak Genel Kurul tarafından yasal çerçevesi açıkça çizilen bir sözleşme içeriğinin uygulanmasına ilişkin olması gerekirken, alınan kararın Yasa ve Ana Sözleşme hükümlerine aykırı olduğu kanaatiyle davanın kabulüne..." karar verilmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Genel kurul tarafından verilen yetki uyarınca sözleşme imzalanmasına rağmen, ilk derece mahkemesince genel kurul tarafından verilen yetkinin gözardı edildiğini, talep konusunu aşacak şekilde karar verildiğini, davanın devamı sırasında yeniden bir genel kurul toplandığını, genel kurulun ayrıntılı olacak şekilde sözleşmenin devamı, aynen kabulü, yönetim kurulu kararının aynen benimsenmesi yönünde kararlar almasına rağmen ilk derece mahkemesinin genel kurul iradesinin yerine geçecek ve yeni bir karar ihdas edecek şekilde şekilde yönetim kurulu kararını iptal ettiğini beyan ederek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesi yapılmasına dair kooperatif yönetim kurulu kararının iptali istemine ilişkindir.

Yargılama sırasında davalı vekili tarafından sunulan 29/06/2024 tarihli genel kurul toplantısının, ek gündem maddeleriyle kooperatif ile yüklenici arasında yapılan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin görüşülmesi ve yönetim kurulunun ibrası görüşülmüştür. Alınan kararlar ile özet olarak yönetimin ibra edildiği, eser sözleşmesinin üyeler yararına ve geçerli olduğu karara bağlanmıştır.

Kooperatifin en yetkili organı genel kurul olduğundan dava tarihinden sonra alınan bu kararın ilk derece mahkemesince olumlu ya da olumsuz olarak değerlendirilmemesi doğru görülmemiştir. Zira genel kurulca daha önce usulüne uygun şekilde yapılmamış olsa dahi eser sözleşmesinin benimsendiğine dair karar alındığından, davalı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile 29/06/2024 tarihli genel kurul kararlarının bu dava konusu bakımından geçerliliğinin ve etkisinin tartışılması, gerekli görülür ise bilirkişi incelemesi yapılması için kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...