Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 24. Hukuk Dairesi E.2024/314 K.2024/298

Mahkemece verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İstinaf talebinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya okunup gereği düşünüldü:

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde, eş olan davalılardan ...'in davacının kardeşi olduğunu, taraflar arasında adi ortaklık kurulduğunu, adi ortaklık öncesinde davacının babasından kalma işletmesinde gıda toptancılığı yaptığını, gayrimenkul alım satım işleri ile uğraştığını, davalı ... ile birlikte ...

Ltd Şirketi bünyesinde yol ihaleleri ile uğraştığını, diğer davalı ...’in ise tıp fakültesinde öğretim görevlisi olduğunu, davacının önce ... olarak bilinen akaryakıt istasyonunu satın aldığını, diğer davalı ...’nin burayı birlikte işletmek istemesi üzerine davalıyı bu yere ortak ettiğini ve tarafların birlikte çalışmaya başladıklarını, akaryakıt satış işletmesini bir süre birlikte çalıştıran tarafların Aralık 1999 tarihinde ...

Ltd şirketini kurduklarını, bu arada davalıların .... Ltd Şirketini 2001 yılı Ağustos ayında kurduğunu ve davalı ...’nin ağabeyi ile birlikte yaptığı taahhüt işlerinden ayrılması üzerine bu ayrılıktan kendisine düşen işleri yapmaya başladığını, tarafların davacı % 50, davalı ... % 50 oranında eşit pay ile ortak olarak kurdukları ... Tic. San.

Ltd Şirketi firması ile kamu kurumlarında ihale ile iş aldıklarını, ... inşaat firmasının da ortaklık faaliyetlerine katılması teklifi üzerine bu firmanın da adi ortaklığa dahil edildiğini, davalı ...'nin, ... İnşaattaki paylarının tamamını inançlı temlik yolu ile 3. kişi ...’a devir ettiğini, bu yolla ...

İnşaat firmasının da adi ortaklığın içine fiilen alındığını, her bir firmanın ayrı çalıştığını, gelirlerin hep ortak şekilde kullanıldığını, sonuç olarak adi ortaklığın enstrümanları olarak ... ve ...

İnşaat şirketlerinin kullanıldığını, her iki şirkette de gelir gider alacak, borç her ne varsa tüm ticaretin yarı yarıya olmak üzere eşit hissedarlık prensibine göre ortaklığın devam ettiğini, şirketlerin şeklen var olduğunu, adi ortaklık şemsiyesi altında adi ortaklık tarafından sevk ve idare edildiğini, adi ortaklığın malı olarak varlıklarını sürdürdüklerini, tarafların ortaklıkları ve çalışma hayatları boyunca firma ve iş ayırt edilmeksizin birlikte hareket ettiklerini, firmaların aynı telefon ve faks numaralarını kullandıklarını, ortak muhasebe ve harcama personelince finans işlemlerinin yürütüldüğünü,

alacaklar ve borçların tek bir merkezden idare edildiğini, ortak kasa kullanılarak gelirlerin aktarıldığını, gider ve harcamaların ihtiyaca göre kullanıldığını, 1999 yılından bu güne kadar devam eden ortaklıkta davacının iş ve ihale takibi, davalı ...’nin şirket içinde teklif gerçekleştirme mali ve idari yönetim, diğer davalı ... ise ailenin toplumsal yanı, sosyal sorumluluk ve diğer faaliyetlerde temsil görevini yerine getirdiğini, adi ortaklık kapsamında çok sayıda şirketin bulunduğunu, davacının adi ortaklığa dahil ... inşaat firmasında gizli ortak olduğunu,

taraflar arasında çıkan uyuşmazlıkların giderilememesi üzerine adi ortaklığın sona erdirilmesi için görüşmeler yapıldığını ve 18/04/2022 tarihli protokol düzenlendiğini, ortak taşınmazların bölüşümünün davalıdan kaynaklanan sebeplerden dolayı yapılamadığını, davalı tarafın sözleşmeyi ihlal ettiğini, ... firmasında davalı tarafın hisselerini davacıya devir etmediğini, davalıların davacıya ait işlerden gelen hak ediş ödemelerine el koyarak sözleşmeyi ihlal ettiklerini, tasfiye sözleşmesinde ön görülen ceza-i şart talep etme koşullarının oluştuğunu belirterek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 18/04/2022 tarihli sözleşme uyarınca adi ortaklığın fesih ve tasfiyesine, davalıların sözleşmeyi planlı, kararlı, kötü niyetli bir şekilde defalarca çok ağır ihlallerde bulunmaları ve halen ihlal etmeye devam etmeleri nedeniyle doğan ifaya ekli ceza niteliğindeki 50.000.000,00 USD'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Adi Ortaklığın tasfiyesi için yeterli sayıda konusunda ehil tasfiye memurun atanarak tasfiye heyeti oluşturulmasını, davaya konu tüm şirketlere yönetim kayyumu atanmasını talep etmiştir.

CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde, iş bu davanın nispi harca tabi olduğunu, bu nedenle dava dilekçesinde talep edilen miktarlar karşılığı olarak eksik harcın ikmal edilmesi gerektiğini, ... İnşaatın kuruluşundan bugüne kadar geçen sürede, hiçbir dönem davacının hissedarlığının olmadığını, davacının ...

İnşaatta hak sahibi olmasının mümkün bulunmadığını, bu yöndeki iddiaların tümüyle kötü niyetli olduğunu, davacının, taraflar arasında gizli bir adi ortaklık ilişkisi olduğunu iddia ettiğini, iddiaların asılsız olduğunu, tarafların ortaklıklarının olduğunu, ancak ortaklıkların resmiyette olanlar ve ticaret sicil gazetesinde ilan edilenlerden ibaret olduğunu, taraflar arasında hiçbir zaman gizli ortaklık söz konusu olmadığını, ...

İnşaatın kuruluş veya geçmiş sürecinin herhangi bir aşamasında davacı ...’ın fonksiyonu olmadığını, bir kişiye, herhangi bir şirkette görev vermenin, o kişinin o şirketin ortağı olduğu anlamına gelmediğini, tek ortaklı olan ... ... A.Ş.'nin ... tarafından kurulduğunu, kendisi dışında hiç kimsenin etkisi, katkısı ve hissesi olmadığını, davacının, ... ... ya da ...

İnşaatın, ...’nin kurulumunda özkaynak katkısı ve diğer tüm iş ve işlemlerinde hiçbir hakkı, katkısı ve etkisi bulunmadığını, davalıların kabul etmediği ve hükümsüz olan 18.04.2022 tarihli protokolde bile ... ve ...’nın bu protokol kapsamındaki şirketlere dahil olmadığını özel bir madde ile belirtilmiş olmasına rağmen, davacının halen bu şirket üzerinde de adi ortaklık kurgusu oluşturmaya çabaladığını, bu talebin ise davacının ... şirketinden kendi bünyesine 110.000.000 USD aktardığının davalılarca tespit edilmesi üzerine başladığını, davacının, 18.04.2022 tarihli protokolün içerik ve muhteviyatı konusunda mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını,

davacının herhangi bir hak ve alacak talebinde bulunma imkanı kalmadığını, çünkü davacının kendi eylemleri sebebi ile protokolü uygulamaktan kaçındığını, tüm hesapların davacıya iletildiğini, ancak davacının, ısrarla kendi edimlerini yerine getirmekten kaçındığını, bunun üzerine davacıya.

14.03.2023 tarihinde Ankara 17. Noterliği 03606 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile protokolün davacı ... tarafından hiçbir hükmünün yerine getirilmemesi ve esasen emredici hukuk kurallarına aykırı olması sebebiyle hükümsüz olması nedeniyle geçersiz olduğunu ve bu nedenle davalıların protokol hükümleri ile bağlı olmadıkları hususunun ihtar edildiğini, davacının, ...

İnşaatta inançlı işlem gereği hissedar olarak görünen ...’un hisselerini kendi üzerine almaya çalışarak protokolü ihlal ettiğini, protokolün bu sebeple de geçersiz olduğunu, ayrıca diğer maddelerinin de infaz edilmediğini, davacının adi ortaklık yönündeki iddiaları ve 18.04.2022 tarihli protokolün geçerliliği konusunda uzman görüşü alındığını, taraflar arasında kurulu bir adi ortaklık olmadığı ve 18.04.2022 tarihli protokolün geçersiz olduğu yönünde görüş bildirildiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin, 04/01/2024 tarih, 2024/1 E. sayılı ara kararı ile protokol kapsamında yer alan taşınır ve taşınmazların bir kısmının davacı ya da davalılar adına kayıtlı olmaması, dosya kapsamı itibari ile haklılık durumunun tespitinin bu aşamada mümkün olmaması, dava dışı üçüncü kişiler hakkında veya üçüncü kişileri etkiler nitelikte tedbir kararı verilemeyecek olması, tedbir talep edilen hususların doğrudan dava konusu olan hak ve alacaklara ilişkin olmaması, davalı ...’ın dava dışı ...

Ticaret ve Sanayi Limited Şirketindeki müdürlük yetkisinin kısıtlanması şeklindeki ihtiyati tedbir talebinin daha önce reddedilmesi ve redde ilişkin kararın istinaf konun yolundan geçerek kesinleşmesi ile hukuki işlem yapma yetkisinin kısıtlanmasına yönelik tedbir kararı verilmesinin mümkün olmaması nedenleriyle davacı vekilinin dava dilekçesinde ve 02/01/2024 tarihli dilekçede yer alan tedbir taleplerinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; karar, usul ve yasaya aykırı olduğu gibi, dosya mündericatı ile de bağdaşmadığını, kararda, davanın konusunun eksik tespit edildiğini, ... ve ... şirketlerine yönelik, dava dilekçesindeki talepleri kapsamadığını, mahkemenin ... ve ... şirketleri yönünden sanki hiçbir talep yokmuş gibi, bu şirketler yönünden de adi ortaklığın tasfiyesini, ticaret sicil gazetesinde kayıtlı mevcut payların %50sinin davacı adına tescilini talep etmiyormuşuz gibi eksik ve hatalı bir dava konusu tespiti yaptığını, davada, protokol konusu olan malların protokol hükümlerine göre,

protokol kapsamında olmayan malların ise genel hükümlere göre tasfiyesinin istenildiğini, bu doğrultuda ... ve ... firmalarının tasfiyesinin de genel hükümlere göre istenildiğini, davanın niteliği ve 18.04.2022 tarihli tasfiye protokolünün davalı tarafça ağır şekilde ihlal edilmesi nedeniyle tedbir taleplerinin kabul edilmesi gerektiğini, dava taraflar arasındaki adi ortaklığın tasfiyesine ilişkin olup davanın mahiyeti gereği ihtiyati tedbir kararı verilmesinin zorunlu olduğunu, mahkemenin tedbir talep edilen hususların doğrudan dava konusu olmadığı gerekçesinin dosya kapsamına ve 18.04.2022 tarihli protokole;

haklılık durumunun bu aşamada tespitinin olanaklı olmadığı tespitinin ve bir kısım malların üçüncü kişiler adına kayıtlı olduğu bu sebeple tedbir kararı verilemeyeceği gerekçesinin de dosya içeriğine aykırı olduğunu, davalıların davacı aleyhine yaptığı iş ve eylemleri sebebiyle tedbir kararının verilmesinin acil hukuki zaruret olduğunu, davalı ... ... A.Ş.de tüm hisse ve yönetimi ele geçirdiğini, davalıların ...

AŞ.’nin tescil edilen merkez adresini ve yöneticileri değiştirdiklerini, davalı ...’nin ilan edilen sicil durumlarına göre ... şirketine karşı haksız rekabet kabul edilen hukuki bir statüye resmen kavuştuğunu, tedbire ilişkin dikkate alınması gerekli esas durumun, halin icabına göre tedbirin önemi, aciliyeti ve zorunluluğunun tespit edilmesi ve aynı anda tedbire başvurmak üzere talep edenin yaklaşık haklılığının belirlenebilmesi olduğunu ileri sürerek, gerek dava öncesi gerekse de dava süresince davalılarca davacının haklarını yok etmeye yönelik kesin olarak ispatla ortaya konulmuş eylemlerin yapılmış ve yapılıyor olması,

bu eylemlerin verilecek tedbirler ile engellenmesinin zorunlu olması, davanın niteliği gereği haklılık koşulundan bağımsız olarak tasfiyeye tabi malvarlığının devir ve temlikine mani olmak üzere dondurulması gerektiği hususları birlikte değerlendirilerek mahkeme kararının kaldırılmasına, davalı ...’ın ... unvanlı şirketteki müdürlük yetkisinin kaldırılmasına/kısıtlanmasına yönelik ve 18.4.2022 tarihli protokolde adı geçen ayrıca taraf adi ortaklıklarına konu olan ... AŞ ve ...

A.Ş. şirketlerinin, hisselerinin, taşınır taşınmaz varlıklarının 3. kişilere devir ve teslimini önlemek bakımından ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; taraflar arasında düzenlenen 18.04.2022 tarihli Adi Ortaklık Tasfiye Sözleşmesi gereğince adi ortaklığın tasfiyesi istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık, tedbir talebinin mahkemece reddine dair 04/01/2024 tarihli ara kararının usul ve yasaya uygun olup olmadığı noktasındadır.

6100 sayılı HMK'nun 389.maddesinde;"Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." hükmü getirilmiştir.

Bu düzenlemeye göre, mahkemece; davanın esasını çözümleyecek veya böyle bir sonuç doğuracak biçimde (nitelikte) ihtiyati tedbir kararı verilemez. Mahkeme, ancak gecikmesi halinde doğabilecek tehlikeyi önleme veya ciddi zararı dava süresince (geçici olarak) önlemek için yalnız bu amaçla sınırlı olmak üzere gereken tedbirlerin alınması için ihtiyati tedbir kararı verebilir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nun 355.md hükmüne göre istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle istinaf olunan ilk derece mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, yerinde bulunmayan bütün istinaf sebeplerinin reddi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

Başkan · ... · e-imzalıdır Üye · ... · e-imzalıdır Üye · ... · e-imzalıdır Katip · ... · e-imzalıdır İş Bu Karar İlamı E-İmza ile İmzalanmıştır.