Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 24. Hukuk Dairesi E.2025/591 K.2025/1164

Mahkemece verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İstinaf talebinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya okunup gereği düşünüldü:

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde, Devlet Su işleri Genel Müdürlüğü'nün "Konya Mavi Tünel içme Suyu Projesi " ihalesine katılmak üzere davacı şirket, dava dışı ... ve davalı şirketin bir araya gelerek anlaştıklarını ve ihale teklif dosyasına sunmak üzere bir konsorsiyum sözleşmesi imzaladıklarını, bu sözleşmede yapılacak işlerin 3 uzmanlık grubuna ayrıldığını, her bir uzmanlık grubu işin, söz konusu işe ait ihale dokümanında tanımlandığı şekilde, hangi ortak tarafından yerine getirileceğinin düzenlendiğini, 1.Uzmanlık Grubu İşlerin davacı(Koordinatör Ortak), 2.Uzmanlık Grubu İşlerin dava dıışı ...

Mühendislik (Özel Ortak) ve 3.Uzmanlık Grubu İşlerin davalı (Özel Ortak) tarafından yerine getirileceğini, DSİ Genel Müdürlüğü İçmesuyu Kanalizasyon Dairesi Başkanlığı (idare) ile koordinatör ortak olan davacı şirket arasında 28/01/2010 tarihli Danışmanlık Hizmet Alımına Dair Sözleşme imzalandığını, bu sözleşmede hangi uzmanlık grubu işi hangi ortağın yapacağının tarif edildiğini, İdare ile konsorsiyum arasında bir "İş Yeri Teslim Tutanağı" imzalandığını, imzalanan bu tutanağın idarece onaylanmasına ve konsorsiyuma tebliğine müteakip 12/02/2010 tarihinde ihale konusu işe başlandığını,

daha sonra idareye sunulan ve onaylanan iş programına göre işlere başlandığını, 3. Uzmanlık Grubu olan davalıya ait işlerin zamanında yapılmaması sebebiyle konsorsiyumun 4 nolu hak edişinden 222.600 TL'lik gecikme cezası kesildiğini, Hak ediş eki ceza tutanağında 3. Uzmanlık grubunun işi olan "Jeolojik ve Jeoteknik Çalışmalarının onayının tasdikli İş Programı'na göre 12.07.2011 tarihinde bitirilmesi gerekirken 12/06/2012 tarihinde bitirildiği ve gecikilen gün sayısının 336 gün olduğunun belirtildiğini, davacı şirket,

hiçbir kusuru olmamasına rağmen davalının kendi uzmanlık alanına giren işi geciktirmesi nedeniyle haksız yere 226.600 TL gecikme cezası ödemek zorunda kaldığını, davalı şirketin kusuru nedeniyle davacı şirketten haksız yere kesilen cezanın ve işlemiş faizinin tahsili amacıyla Ankara 6. İcra Müdürlüğü 2017/14080 E. sayılı dosyası ile davalı aleyhine takip başlatıldığını, takibe davalı tarafından itiraz edildiğini belirterek, itirazın iptali ile takibin devamına, %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Jeoteknik Müh. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde, zamanaşımı definde bulunmuş, sözleşmede öncelikle hakem yoluna başvuru şartı olduğunu, davacının bu şartı yerine getirmeden dava açtığını, davalının sınırlı sorumlu olduğunu, davacının konsorsiyum imzaladığı danışmanlık hizmet alımına dair sözleşmesine kötüniyetli olarak mevcut olmayan ekler yapmakta olduğunu belirterek, haksız açılan davanın reddine, takip miktarının %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Dahili davalı Tasfiye Halinde ... Müh ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde; Ankara 6. İcra Müdürlüğünün 2017/14080 sayılı icra dosyasının tasfiye memuru olarak atandığı ... Müh ... A.Ş ile ilgisinin bulunmadığını, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ve tüm deliller incelendiğinde konsorsiyumu temsil yetkisine sahip davacı tarafından söz konusu projelerin mükerrer olarak tekrar idareye sunulduğunu ve 2. Kez 06/06/2012 tarihinde onaylandığını, hiç bir değişiklik yapılmaksızın 2. Kez ayni projelerin 06/06/2012 tarihinde tasdikin yapılması sebebi ile 4 nolu hak edişe konu gecikme cezasından davalı taraftan kaynaklanan bir gecikme bulunmadığından sorumlu tutulamayacaklarını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

MAHKEME KARARI

Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 30/01/2025 tarih, 2023/110 E., 2025/75 K. sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, karara dayanak yapılan bilirkişi raporunun DSİ Genel Müdürlüğünün 22/01/2019 tarihli müzekkere cevabına göre oluşturulduğunu, yazıya ilişkin itirazların irdelenmediğini ve değerlendirilmediğini, halbuki, 04 sayılı ara hakediş raporu içerisinde sunulan dokümanlara ait “İçindekiler Listesi”ne ve 04 sayılı Hakediş dosyasının içine bakıldığı takdirde.

İdarenin “bildirilmediği” dediği 12/07/2011 tarihli yazının olduğunun görüleceğini, tanık ifadelerinin birbiri ile örtüştüğünü, her iki tanığında “İşin proje asıllarının (orijinallerinin) İdareye sunulup, onayını müteakip işlerin bitmiş olacağını” net bir şekilde ifade ettiklerini, bilirkişilerin raporunda bahsettiği gibi tanık ifadelerinin birbiriyle örtüşmeme durumunun kesinlikle söz konusu olmadığını,

ilgili İhtisas Dairesi Başkanlığınca onaylanan Jeolojik–Jeoteknik Etüt Raporu’nun onaylanmasından sonra orijinallerin tasdikine ilişkin işlemleri yapacak ve ilgili orijinallerin idarece tasdikini sağlayacak olanın davalı şirket olduğunu ancak bunu yapmadığını, orijinalleri hazırlamada gerekli özeni göstermeyerek, orijinalleri hazırlanması gereken sürede hazırlamayarak orijinallerin idareye geç teslimine sebep olduğundan kusurun davalıda olduğunu ileri sürerek, öncelikle DSİ’ye yeniden müzekkere yazılmasına,

cevap verildikten sonra içlerinde harita ve jeoloji mühendisinin de olduğu yeni seçilecek bilirkişi kurulundan itirazları karşılar mahiyette yeni bir rapor alınmasına, kararın kaldırılarak, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, davacı ve davalının ortağı olduğu konsorsiyum ile dava dışı DSİ Genel Müdürlüğü İçme Suyu Kanalizasyon Dairesi Başkanlığı arasındaki ihaleden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Ankara 6. İcra Müdürlüğü'nün 2017/14080 E. sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı vekili tarafından, davalı borçlu ... Jeoteknik Müh. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti aleyhine, (Konya Mavi Tünel İçme Suyu Projesi proje işleri yapımı kapsamında 22/11/2012 tarihli 4 nolu hak ediş eki 18/12/2012 tarihli ceza tutanağına istinaden), 222.600,00 TL asıl alacak, 117.656,47 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 340.256,47 TL alacak için ilamsız takip yapıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 19/07/2017 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekili tarafından 21/07/2017 tarihli itiraz dilekçesiyle borca ve ferilerine itiraz ettiği ve takibin durdurulduğu görülmüştür.

Mahkemece görüşüne başvurulan inşaat mühendisi ile nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişiler 18/05/2021 tarihli raporlarında; dava dışı İdarenin cevabi yazısıyla sabit olduğu üzere, davalının sorumlu olduğu projelere ilişkin tasdikin idare tarafından 12/07/2011 tarihinde zamanında yapıldığının anlaşıldığı,

hiçbir değişiklik yapılmaksızın ikinci kez aynı projelerin 06/06/2012 tarihinde tasdikinin yaptırılması sebebi ile söz konusu gecikme cezasının kesildiğini, bu suretle kesilen gecikme cezasının davacının kusurundan kaynaklandığını, sonuç olarak davalı tarafın sorumlu olduğu ve daha önce tasdik edilen projelerin tekrar onaylanması için davacı tarafından idareye mükerrer başvuru yapılması sonucunda ikinci tasdik ile beraber söz konusu projelerin geç tasdik edilmiş gibi görülmesi sonucu 4 nolu hak ediş raporuna konu olan gecikme cezasının kesilmiş olduğunun anlaşıldığını, dosya kapsamındaki belgelere göre,

davaya konu uyuşmazlıkta davalıdan kaynaklanan bir gecikmenin bulunmadığını, davalı tarafın yapılan takibe itirazının haklı nedenlere dayandığının anlaşıldığını, davacının 28/10/2010 tarihli konsorsiyum sözleşmesi nedeniyle takipteki talebinin yerinde olmadığını, gecikme cezasının kesilmesinden davacı tarafın sorumlu olduğunu belirtmişlerdir.

Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin, 17/06/2021 tarih, 2017/837 E., 2021/541 K. sayılı " “Ortak Girişim Konsorsiyum Sözleşmesi” kapsamında.

Konya Mavi Tünel İçme suyu Projelerinin hazırlanması çalışmalarında 3. Uzmanlık Grubu işlerden davalı tarafın sorumlu olduğu, DSİ Genel Müdürlüğü İçme suyu Kanalizasyon Dairesi Başkanlığı ile koordinatör ortak olan davacı şirket arasında imzalanan 28/01/2010 tarihli Danışmanlık Hizmet Alımına Dair Sözleşme kapsamında 3.Uzmanlık Grubu işlerin; isale hatları, arıtma tesisi ve gerekli bütün tesisler için zemin etütleri ve jeolojik çalışmaların idarece tasdik edilmesi, dokümanların idareye teslimi ve çoğaltılması işleri olduğu,

davalı şirket tarafından Jeoloji-Jeoteknik Etüt Projelerinin gecikme olmadan son teslim tarihi olan 12/07/2011 tarihinde onaylandığı, Konsorsiyumu temsil yetkisine sahip davacı tarafından söz konusu projelerin mükerrer olarak tekrar idareye sunulduğu ve ikinci kez 06.06.2012 tarihinde onaylandığı, hiçbir değişiklik yapılmaksızın ikinci kez aynı projelerin 06/06/2012 tarihinde tasdikinin yaptırılması sebebi ile 4 nolu hak ediş raporuna konu olan gecikme cezasının kesilmiş olduğu, davalı taraftan kaynaklanan bir gecikmenin bulunmadığı,

davalı tarafın gecikme cezasından sorumlu tutulamayacağı anlaşılmakla davanın reddine" ilişkin kararına karşı taraf vekillerinin istinaf başvurusu üzerine, Dairemizin 28/12/2022 gün, 2021/1344 E., 2022/1611 K. sayılı ilamı ile ". Ortaklar, adi ortaklığa giren mallara elbirliği ile malik olduklarından, ortaklığa giren mallarla ilgili davalar tüm ortaklar tarafından veya ortakların tümüne karşı açılmalıdır. Bu durumda ortaklar arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunmaktadır.

Adi ortaklar, ortaklığa ait malvarlığı üzerinde birlikte tasarruf yetkisine (TMK md.702/2), dolayısıyla birlikte dava takip yetkisine sahiptirler. Dava takip yetkisi HMK.'nun 114/1-e. maddesi gereğince dava şartıdır. Davada, adi ortaklığın ortakları adına veya onlara karşı açılmakla birlikte, ortaklarda eksiklik bulunması durumunda, bu eksiklik re'sen dikkate alınarak dava arkadaşlığındaki eksikliğin giderilmesi için hakim tarafından süre verilmelidir.

Hakim tarafından verilen süre içinde eksik olan dava arkadaşları davaya dahil edilmezse davanın "dava takip yetkisi eksikliğinden" reddine karar verilmesi gerekir. Adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından, bu tür davalarda dava açılırken husumet tüm ortaklara karşı yöneltilir.

Bu durumda, davacının talebinin 19/01/2010 tarihli konsorsiyum sözleşmesi gereğince dava dışı idare ile yapılan içme suyu projesi kapsamında alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali olduğuna göre, mahkemece; konsorsiyum sözleşmesi gereğince dava dışı ortak ... Müh. Mim. İnş. San. ve Tic.

Ltd 'nin davaya taraf olarak katılımının sağlanarak yapılacak yargılama sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, taraf teşkili sağlanmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Belirtilen nedenlerle, mahkemece; davada taraf teşkili sağlanmadan ve buna ilişkin usul eksikliği giderilmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden, (şimdilik diğer hususlar ve davanın esası hakkında inceleme yapılmadan) usul yönünden HMK.'nun 353/1-a,4 maddesi gereğince, mahkeme kararının kaldırılarak dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine” karar verilmiştir.

Mahkemece, dava dışı ortak ... Müh. Mim. İnş. San. ve Tic. Ltd 'nin davaya taraf olarak katılımı sağlanmış, “Ortak Girişim Konsorsiyum Sözleşmesi” kapsamında.

Konya Mavi Tünel İçmesuyu Projelerinin hazırlanması çalışmalarında 3. Uzmanlık Grubu işlerden davalı tarafın sorumlu olduğu, DSİ Genel Müdürlüğü İçme suyu Kanalizasyon Dairesi Başkanlığı ile koordinatör ortak olan davacı şirket arasında imzalanan 28/01/2010 tarihli Danışmanlık Hizmet Alımına Dair Sözleşme kapsamında 3.Uzmanlık Grubu işlerin; isale hatları, arıtma tesisi ve gerekli bütün tesisler için zemin etütleri ve jeolojik çalışmaların idarece tasdik edilmesi, dokümanların idareye teslimi ve çoğaltılması işleri olduğu,

davalı şirket tarafından Jeoloji-Jeoteknik Etüt Projelerinin gecikme olmadan son teslim tarihi olan 12/07/2011 tarihinde onaylandığı, Konsorsiyumu temsil yetkisine sahip davacı tarafından söz konusu projelerin mükerrer olarak tekrar idareye sunulduğu ve ikinci kez 06/06/2012 tarihinde onaylandığı, hiçbir değişiklik yapılmaksızın ikinci kez aynı projelerin 06/06/2012 tarihinde tasdikinin yaptırılması sebebi ile 4 nolu hak ediş raporuna konu olan gecikme cezasının kesildiği, gecikme cezasının kesilmesinde davalıların kusurunun bulunmadığı ve davalılardan kaynaklanan bir gecikmenin bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355.madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı bilgi ve belgelere, özellikle istinaf olunan ilk derece mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre, yerinde bulunmayan bütün istinaf sebeplerinin reddi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun Esastan Reddine karar verilmiştir.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır