Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 25. Hukuk Dairesi E.2020/581 K.2021/1839

...

KARAR TARİHİ : 02/12/2021

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGEADLİYEMAHKEMESİ KARARI

...

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 09/10/2019

NUMARASI :...

DAVANIN KONUSU

Menfi Tespit

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda, davanın kısmen kabulüne dair hükme karşı, süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü:

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait... plaka sayılı araçların ... ve ...'ndan ücreti ödemeden geçiş yapıldığı iddiası ile davalı şirkete ait "... sayılı İhlalli Geçiş Bildirimi" konulu 14/09/2017 tarihli yazı gönderdiğini ve ödeme yapılmaması durumunda icra takip işlemlerine başlanacağı ihtar edildiğini, müvekkil şirkete ait... plakalı araçların ...'den alınan ve araçların 2016 ile 2017 yıllarına geçiş yaptığını, istasyonlar ve ücretlerinin ödendiğine dair çıktıları dosyaya sunduklarını, belgelere göre müvekkiline ait araçların ihlalli geçişleri ve ücret ödemediği geçişleri bulunmadığını,

müvekkil şirketin ... hesabında kaçak geçiş yapıldığı iddia edilen tarihlerde para mevcut olduğunu, yeterli bakiye mevcut olmaması durumunda ise mevzuatta belirtilen süre içerisinde gerekli geçiş ücretlerinin Düzce ... ...

Şubesinden yatırıldığını, ... plakalı araçlar için 2016-2017 yıllarında ... hesaplarına yatırılan tutarları gösterir ... çıktılarını sunduklarını, sistemden kaynaklanan bir sorun nedeni ile geçiş ücretlerinin ... hesabına yansıtılmadıysa eğer hukuken ve kanunen bundan sorumlu tutulmanın Medeni Kanundaki dürüstlük ilkesi ile çeliştiğini, davalı şirket tarafından yollanan yazı da belirtildiği üzere güncel borç detayları belirtilen internet sitesinden plaka bazlı sorgulanmış ve sorgu sonucu ile ...'den alınan müvekkilin araç ve çıkışların yaptığı istasyonlar karşılaştırıldığında birbirini teyit etmediğinin anlaşıldığını,

sistemden kaynaklanan bir sorunun olabileceğinin aşikar olduğunu, geçmiş yıllarda da benzer sorunlar yaşandığını, müvekkili şirkete ait... plakalı araçların 2014 ve 2015 yıllarına ilişkin geçişler ile ilgili olarak da ... ....10/11/2015 tarih ve ... ile ... seri ve sıra nolu idari yaptırım kararlarını müvekkili şirkete cezai işlem uygulandığını, itiraz üzerine Sakarya 1. Sulh Ceza Hakimliği'nin ...

D.İş sayılı kararı ile bu idari para cezalarının kaldırılarak iptal edildiğini, müvekkili şirket tarafından... plakalı araçların ... borçları düzenli olarak ödenmesine rağmen davalı şirket tarafından yapılan işlemin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, yapılan dava konusu işlemin iptaline davalı şirketçe yaratılan muarazanın menine, davalı şirkete ait "..." sayılı "İhlalli Geçiş Bildirimi" konulu, 14/09/2017 tarihli yazıda belirtilen tutarın ödenmesine ilişkin işlemin öncelikle teminatsız veya uygun görülecek teminat karşılığında durdurulmasını,

yargılama giderleriyle avukatlık karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde davanın müddeabihinin belirtilmediğini, bu hususun açıklanması ve belirsizliğin giderilmesi için davacı tarafa kesin süre verilmesini, aksi halde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini, dava dilekçesinden davanın hukuki niteliğinin ne olduğu anlaşılamadığını, OGS/... hesabını müsait tutmak, geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmanın davacının sorumluluğunda olduğunu, davacının talebine konu geçiş ücretleri ücret toplama sistemleri aracılığı ile ... hesabından hesaplarının yetersiz olması sebebiyle ve/veya müvekkili şirkete yüklenemeyecek bir sebep olduğunu,

kaldı ki bu durumun etiketin yıpranmış olması, yanlış yerde konumlandırılması, ...’nin iptal edilmiş olması ya da aracın giriş açısı ve hızının uygun olmamasından da kaynaklanabildiğini, ayrıca davacıya ait plakaya tanımlı ... hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapılmış ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunun “.......” sonuçları ile döndüğünün anlaşıldığını, provizyon sorgu sonuçlarının ilgili ...’den sorulmasının gerektiğini, ... ve ...

Otoyolunun işletmesini yürüten müvekkilinin, köprü ve otoyollardan geçiş ücretini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine ilişkin işlemleri 6001 sayılı ... ....

Müdürlüğü’nün Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun’a uygun şekilde yürüttüğünü, huzurdaki uyuşmazlıkta davacıya ait... plakalı araçların, işletme hakkının müvekkili şirkete devredilen otoyoldaki gişe ve serbest geçiş bölgelerinden ücret ödemeksizin geçişler yaptığını, davacı vekilinin internet sitesinden yapmış olduğu sorgudaki ihlalli geçişler ile ... dökümündeki geçişlerin birbiri ile aynı olmamasının sebebinin ise, ...'den alınan kayıtlarda ödemesi yapılan geçişlere ilişkin bilgilerin yer almadığından olduğunu, oysa davaya konu geçişler, ödeme yapılmayan geçişlere yani ihlalli olarak yapılan geçişlere ilişkin olduğunu,

zira ... dökümleri ödenen geçişleri gösterdiğini, dolayısı ile müvekkili şirket kayıtları ve web sitesinde yer alan bilgilerde hiçbir şekilde hata mevcut olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davacıya ait... plakalı araçların ... ve ...'ndan ücreti ödemeden geçiş yapıldığı, geçişlere ilişkin kayıtlarla sabit olup, her ne kadar davacı tarafından bakiyenin hazır bulundurulduğu ücretin alınmaması kendi sorumluluğu iddia edilmiş ise de, davalının otoyol işletmecisi olduğu, geçiş ücretinin OGS/... işletmecisi tarafından alındığı, ücret konusunda taraflar arasında bir sözleşme bulunmadığı, otoyoldan geçen araçların uygun bakiyeyi bulundurmak ve geçiş esnasında aracı tanımlamaya yönelik cihaz veya kartları uygun şekilde bulundurmanın kendi yükümlülüklerinde olduğu,

bu hususlarda çıkacak sorun ve ihtilafların otoyol işletmecisine karşı ileri sürülemeyeceğinden ihlalli geçişe ilişkin bilgi ve belgeler üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi ile de tespit edildiği üzere, davacıya ait araçların davalının işletmiş olduğu ... ve ...'ndan ihlalli bir şekilde geçtiği, geçiş ücretinin araçların sınıfına göre 20.330,20TL olduğu, ceza miktarının ise cezayı belirleyen 6001 sayılı ....

Hakkında Kanun'un 30.maddesinin 7144 sayılı Kanun'un 18.maddesi ile değiştirildiği, söz konusu maddeye göre ceza miktarı geçiş bedelinin 10 katı iken söz konusu değişiklikten sonra geçiş bedelinin 4 katına düşürüldüğü, buna göre ceza miktarının 81.320,80TL olduğu,

her ikisinin toplamının 101.651TL olduğu ancak davacıya gönderilen ihlalli geçiş bildirimin 198.864,40TL olduğu anlaşılmakla, ceza katsayısından kaynaklanan tutar farkı yönünden davanın kabulüne, farkın 16/05/2018 tarihli ..... sayılı Yasa ile 6001 sayılı Yasanın 30/5. maddesindeki yapılan değişiklikten kaynaklanması ve değişikliğin dava tarihi olan 26/09/2017 tarihinden sonra olması karşısında davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olsa dahi yargılama giderlerinin tamamından davacının sorumlu tutulması gerektiği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne,

davalı tarafından davacı hakkında düzenlenen 14/09/2017 tarih ve.... sayılı 198.864,40TL tutarlı ihlalli geçiş bildirimine istinaden 97.213,40TL borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından ... hesabında yeteri kadar bakiye bulundurulduğunu, bu hususun mahkemece araştırılmadığını, ... kayıtları ile geçiş tarihlerinin karşılaştırılarak bilirkişi raporunun tanzim edilmesi gerektiğini, eksik inceleme sonucu karar verildiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın tümden kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR

Somut olayda, davacı şirkete ait ticari araçlar tarafından ihlali geçiş yapılıp yapılmadığı, cezai yaptırım uygulanması koşullarının oluşup oluşmadığı, buna bağlı olarak davacının menfi tespit isteminin haklı olup olmadığı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, otoyol ve köprülerden geçiş ücretini ödemeden geçiş nedeniyle geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin on katı tutarında ceza tahakkuk ettirilmesi işlemine yönelik borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davacı vekili tarafından yukarıda yazılı sebeplerle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinde, davacı şirkete ait iki adet aracın davalı şirketin işletiminde olan ... ve ...

Otoyolundan ücret ödemeden geçiş yaptığı tespiti yapılarak davacı şirkete “ihlalli geçiş” nedeniyle borç ve ceza tahakkuku yapıldığı ve ödeme ihtarında bulunulduğu anlaşılmış olup davacı vekilinin yargılama aşamasındaki ısrarlı beyanlarında, müvekkili şirketin, ... aracılığı ile ... hesabına para yatırdığını, hesapta bakiye olmasına rağmen araçlarına ihlalli geçiş tespiti yapıldığını, borç ve ceza uygulamasının haksız olduğunu ileri sürdüğü ve iddiasına ilişkin olarak bir takım ödeme listeleri dosyaya sunduğu görülmüştür.

Bu durumda mahkemece, dava konusu ihlalli geçişlerin yapıldığı tarihlerde davacı şirketin araçlarına ait ... hesaplarında bakiye para bulunup bulunmadığının ilgili yerden sorulması ve ayrıntılı dökümlerin istenilmesi, gelen yazı cevabına göre ihlalli geçişlerin yapıldığı tarihler ile o tarihlerdeki ... hesabındaki bakiyelerin karşılaştırılarak ayrıntılı bir hesaplama yapılması için gerekirse bilirkişiden ek rapor alınıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 07/12/2021

....