Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2019/1985 K.2022/319

...

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

...

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 04/04/2019

NUMARASI ....

DAVANIN KONUSU

Trafik Kazası Nedeniyle Maddi ve Manevi Tazminat

KARAR TARİHİ : 11/02/2022

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 25/02/2022

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... Şirketi vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

23/03/2013 tarihinde, davacı idaresinde bulunan ... plakalı araç ile davalı ......lakalı aracın karıştıkları kaza sonucunda, davacının ağır şekilde yaralandığını ve aracının pert olduğunu, kazanın meydana gelmesinde karşı araç sürücüsünün tam kusurlu bulunduğunu, davacının aracının hasar görmesi ve bu sürede çalışamaması nedeni ile kazanç kaybına uğradığını, tedavisi için tıbbi ekipman ve konaklama harcaması yaptığını, kaza nedeni ile kullanılamaz hale gelen araçtaki yükün boşaltılması, nakliyesi için gider yaptığını, aracın çekilmesi için de ödeme yaptığını belirterek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere maddi zararları nedeni ile 5.335,03-TL ve yaralanması nedeni ile 7.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyen faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiş, 29/12/2015 tarihli açıklama dilekçesinde; tedavi, konaklama, nakliye kurtarma için 3.835,03-TL, değer kaybı için 750,00-TL, kazanç kaybı için 750,00-TL talep ettiklerini belirtmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortasının ve ihtiyari mali mesuliyet sigortasının davalı sigorta şirketi tarafından yapıldığını, ZMMS yönünden kaza nedeni ile doğan zarardan davalı şirketin poliçe limiti ile sınırlı olarak ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu, İMMS yönünden ise tek limit olan 100.000,00-TL ile sorumlu olduğunu, davacı tarafa 30/04/2013 tarihinde 17.590,00-TL hasar ödemesi yapıldığını ve sigorta şirketinin tüm sorumluluğunun sona erdiğini, davalı sigorta şirketinin kazanç kaybından ve tedavi giderlerinden sorumlu olmadığını,

değer kaybı bedelinin ise ödendiğini, talep edilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu, kaza tarihinden faiz isteminin yasal dayanağının bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkeme; davacı idaresindeki araç ile davalı ... idaresinde bulunan aracın karıştıkları kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %100 kusurlu olduğunu, kaza nedeni ile davacının vücut genel çalışma gücünü %11.3 oranında kayıp edecek ve 4 ay süre ile iş ve gücünden kalacak şekilde yaralandığını ve SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri yaptığını, davacı aracının kazada pert olduğunu, aracını kullanamaması nedeni ile kazanç kaybına uğradığını, nakliye ve kurtarma gideri yaptığını, davalı sigorta şirketinin karşı aracın ZMMS olduğunu ve aynı zamanda manevi tazminat klozunun da bulunduğunu belirterek, davacının davalılar ...

Şirketi ve davalı .... hakkındaki maddi tazminat davasının kısmen kabulüne; aracın kullanılamaması nedeniyle uğranılan kar kaybı 4.021,32-TL, nakliye, kurtarma gideri 3.354,03-TL ve tedavi gideri 573,00-TL olmak üzere toplam 7.948,35-TL maddi tazminatın davalı ..... yönünden kaza tarihinden, davalı ...

Şirketi yönünden ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, araç değer kaybına yönelik fazlaya ilişkin maddi tazminat taleplerinin reddine, davacının yaralanması nedeni ile manevi tazminat davasının kabulü ile, 7.000,00-TL manevi tazminatın davalı ..... yönünden kaza tarihinden, davalı ...

Şirketi yönünden ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacının davalı ... hakkındaki maddi ve manevi tazminat davalarının ise ölü kişi aleyhine dava açılamayacağından HMK'nun 114/1-d. ve 115/2. maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine karar vermiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... AŞ vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece hükmedilen kazanç kaybı ile çekme-kurtarma bedeli doğrudan aracın üzerinde meydana gelen zararlar olmamasına ve teminat kapsamında bulunmamasına yine tedavi giderlerinden de davalı sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmamasına ve sigortalı araç sürücüsünün kusurunun olmamasına rağmen davalı aleyhine hüküm kurulmasının, pert olan aracın şehirler arası taşınması ve nakliye ücretinin fahiş belirlenmesinin, kaza tarihi ile dava ve ıslah tarihi itibari ile 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolmuş olmasının değerlendirilmemesinin, maddi hasar hazarlı kaza için takdir edilen manevi tazminat miktarının çok yüksek olması nedeni ile usul ve yasaya aykırı yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

İstinaf talebinde bulunan davalı ... AŞ vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan tedavi gideri, araç hasarı nedeni ile konaklama, nakliye kurtarma, değer kaybı ve kazanç kaybı bedeli istemine ilişkindir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun Bedensel zarar başlıklı 54. Maddesinde “Bedensel zararlar özellikle şunlardır:

1. Tedavi giderleri.

2. Kazanç kaybı.

3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar.

4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar.

Bedensel zarara uğrayan kimse tamamen veya kısmen çalışamamasından ve ilerde ekonomik yönden uğrayacağı yoksunluktan kaynaklanan zarar ve ziyanı ile bütün masraflarını zarar verenlerden isteyebilir. Maddede belirtilen "kazanç kaybı" yaralanan kişinin, iyileşme döneminde, çalışamadığı için elde edemediği gelirini kapsamakta olup, elde edilemeyen gelire göre geçici iş göremezlik tazminatı adı altında tazmin edilmektedir.

Yine, trafik kazası nedeni ile aracı hasar gören kişinin aracın çalışamamasından dolayı da "kazanç kaybına" uğraması mümkündür. Buradaki "kazanç kaybı" ise hasara uğrayan aracın tamir süresince ya da pert olan araç yerine yeni aracın alınabileceği süreç için, aracın kullanılamaması nedeni ile uğranılan gelir kaybının tazminini içermektedir.

Somut olayda davacı vekili dava dilekçesinde "...davacının aracının hasar görmesi ve bu sürede çalışamaması nedeni ile kazanç kaybına uğradığını.." belirterek tazminat talep etmiştir. Makine mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 24/10/2018 tarihli raporda; davacının ayağının kırılması nedeni ile tedavi süresi olan 2 ay için, davacının gelir durumu dikkate alınarak 4.021,32-TL kazanç kaybına uğrayacağı belirtilmiş ve mahkemece bu rapor doğrultusunda karar verilmiştir.

Ancak, davacı vekilinin dava dilekçesi ile talebinin kapsamı açık olmayıp, öncelikle talebin açıklattırılması; kazanç kaybı olarak davacının yaralanması nedeni ile iyileşme dönemindeki kişisel gelir kaybını (geçici iş göremezlik tazminatını) mı, yoksa aracın pert olması nedeni ile kullanılamamasından kaynaklanan kazanç kaybını mı talep ettiğinin belirlenmesi gerekmektedir. Talebin geçici iş göremezlik olması halinde; davacının kaza tarihi itibari ile aylık gelirinin somut olarak belirlenmesi, kaza nedeni ile davacıya SGK tarafından geçici iş göremezlik ödemesi yapılıp yapılmadığının sorulmasından sonra, talep edilebilecek geçici iş göremezlik tazminatının iyeleşme süresine göre belirlenmesi için aktüerya konusunda uzman bilirkişiden rapor alınması gerekmektedir.

Davacının kazanç kaybı isteminin aracın pert olması nedenine dayanması halinde ise; makine mühendisi bilirkişiden ek rapor alınarak, kazanç kaybının, davacının kaza tarihi itibari ile aracın işletilmesi suretiyle elde edeceği gelire göre, pert olan araç yerine yeni bir araç alınması için gerekli olan objektif süre esas alınarak belirlenmesi istenmelidir.

Davacının talep kapsamı itibari ile sigorta şirketi, araç hasarı nedeni ile doğan gerçek zarardan sorumlu olup, dolaylı zararlardan sorumlu değildir. Gerçek zarar ise meydana gelen bir kazada zararın önlenmesi veya azaltılması amacıyla, sigorta ettirenin yapacağı makul ve zorunlu masrafları içermektedir.

Somut olayda, davacı vekili, müvekkiline ait araçta meydana gelen hasar nedeni ile nakliye kurtarma bedeli, kazanç kaybı ve değer kaybı bedeli talep etmiştir.

Değer kaybı bedeli ile hasar gören aracın çekilme ve nakledilme ücreti gerçek zarar kapsamı içinde olan zararlardan olmakla birlikte, araç mahrumiyeti (kazanç kaybı) zararı, aracın üzerindeki eşyaların yüklenme ve taşınma bedelleri gerçek (doğrudan) zarar kapsamında olmayıp dolaylı zararlardandır ve trafik sigortası teminatı kapsamında değildir.

Dolayısıyla, davacının talebinin ayrıntılı dökümü yapılarak, aracın çekilmesi ve nakline ilişkin masraflar ile araç üzerindeki yüke ilişkin masrafların ayrı ayrı dökümü yapılıp, davalı sigorta şirketinin dolaylı zararlardan sorumlu tutulmaması gerekirken aksine değerlendirme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Yine, davalı sigorta şirketinden yapılan manevi tazminat talebi yönünden, sorumluluk limitinin belirlenmesi bakımından dayanak sigorta poliçesinin dosyaya kazandırılması gerekmekte olup, anılan gerekçelerle, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülerek yukarıda açıklanan hususlardaki eksiklikler ikmal edilerek, sonucuna göre karar verilmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre davalı ... AŞ vekilinin sair itirazlarının incelenmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.