Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2019/831 K.2021/2301

....

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

BAŞKAN : ... (...)

ÜYE : ... (...)

ÜYE : ... (...)

KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 06/12/2018

NUMARASI ....

DAVANIN KONUSU : Tazminat

KARAR TARİHİ : 03/12/2021

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 08/12/2021

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... Belediyesi vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacı ...'ın 18/06/2012 tarihinde yolun kenarında bisikleti ile durduğu sırada yolun sağını kontrol etmeden dönüş alan sürücü ... sevk ve idaresindeki ...'nın işleteni olduğu tankerin çarpması neticesinde ağır şekilde yaralandığını, tankerin davalı ... şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalandığını, kaza nedeniyle açılan kamu davasında verilen kararın kesinleştiğini, ...'ın ağır ve kalıcı fiziksel zarara uğrayıp halen bakıcıya muhtaç durumda olduğunu, annesi ile babasının manevi zarara uğradığını,

tüm sorumlular yönünden müteselsil sorumluluk hükümlerine dayandıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik ... yönünden 100,00 TL maddi tazminatın davalı ....., 100,00 TL maddi tazminatın ...'ndan, bakıcıya muhtaçlık hali nedeniyle uğradığı zararlara ilişkin 100,00 TL maddi tazminatın EURO Sigorta Şirketi'nden, davacı ... için 200.000,00 TL,davacı ... için 50.000,00 TL ve ... için 50.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ...'ndan tahsilini talep etmiş.

14.03.2018 tarihli bedel artırım dilekçesi ile davalı ... yönünden talebini toplam 225.000,00 TL işgöremezlik, 11.475,00 TL bakıcı gideri zararı olarak, davalı ... yönünden iş göremezlik tazminatı talebini toplam 311.954,83 TL’sına yükseltmiştir.

Davalı ... ..... Şirketi vekili cevap dilekçesinde; zaman aşımı itirazında bulunduktan sonra, aracın davalı şirkette ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, davalı şirket sigortalısının tam kusurundan bahsedilemeyeceğini, poliçe kapsamında ömür boyu bakıcı gideri yönünden bir teminatın bulunmadığını, vücut fonksiyon kaybı ve sürekli sakatlanmaya ilişkin raporun......... alınması gerektiğini beyan ederek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; görev, zaman aşımı ve husumet itirazında bulunarak, belediyenin hizmet alımında bulunduğu alt işveren ... belediye hizmetlerini yerine getirirken olmasını istemedikleri kaza nedeniyle belediyenin sorumlu tutulmasını kabul etmediklerini, belediyenin kazada kusuru bulunmadığını, talep edilen maddi ve manevi tazminatın fahiş olduğunu ileri sürerek davanın reddini ve dava dışı alt işveren konumunda olduğunu ileri sürdüğü ... Ltd. Şti.ne davanın ihbarını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Yerel mahkemece davanın, trafik kazasından kaynaklanan yaya konumundaki davacı küçüğün uğradığı maddi zarar ve manevi tazminatın tahsili istemine ilişkin olduğu, davanın kazaya karışan aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesini düzenleyen davalı ... şirketine karşı açılması karşısında görev itirazının ve kazaya karışan aracın işleteninin davalı ... olması karşısında husumet itirazının yerinde olmadığı, davalıların zamanaşımı itirazının ise 2918 sayılı KTK'nın 109/2 maddesi gereğince yerinde bulunmadığı, araca ait ZMMS poliçe örneğinin incelenmesinde sigortalının ... olup 03/03/2012 - 2013 yılı dönemini kapsadığı,

sakatlanma ve ölüm ile tedavi giderleri klozunun kişi başına 225.000,00 TL olduğu,..... Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığı'nın davacı küçüğün maluliyet oranının tespitine yönelik 19/10/2016 tarihli raporunda. Davacı ... ....... yapılan muayenesinde ve dosya ekinde mevcut ..... 18/06/2012 tarihli apdominal bt raporu,.... Cerrahisi servisinin 19/06/2012 tarihli epikrizi,.... servisinin 27/06/2012 tarihli ameliyat notu, Ankara Çocuk .....

Servisinin 24/12/2013 tarihli epikrizi......6 tarihli raporu,.....

Servisinin 11/10/2016 tarihli raporu irdelenmek suretiyle davacı küçüğün 18/06/2012 tarihli yaralanması neticesinde vücut genel çalışma gücünden %38 oranında kaybettiği, erişkin olması halinde 12 ay süreyle iş göremezlik halinde kalacağının bildirildiği, bu rapora itiraz üzerine düzenlenen 13/02/2017 tarihli ön raporda; davacı küçüğün herhangi bir üniversite hastanesinin üroloji ana bilim dalında muayene edilip değerlendirilerek trafik kazasına bağlı ürolojik sekel açısından penis doku kaybı olduğu da göz önünde bulundurularak son durumunun değerlendirilmesi,

ürodinamik tetkikinin yapılarak son durum raporuna eklenip inkontinans yönünden değerlendirilmesinin belirtildiği, ön rapor doğrultusunda ..... ... ...

Üroloji Bölümünce düzenlenen 01/08/2017 tarihli raporda; ...'ın fiziki muayene ve videoürodinami testinde hastanın sfinkterik yetmezliğe bağlı stres inkontinansı ve istemsiz gerçek inkontinansı olduğunun bildirildiği, son durum raporlarının tamamlanmasından sonra AÜTF hastanesince düzenlenen 18/09/2017 tarihli raporda; davacı ...

Aslan'ın 18/06/2012 tarihli yaralanması neticesinde vücut genel çalışma gücünden %54 oranında kaybettiği, erişkin olması halinde 12 ay süre ile iş göremezlik halinde kalacağının mütalaa edildiği, aynı olay sebebiyle dava dışı araç sürücüsü ...'ın sanık sıfatıyla yargılandığı Ankara 21. Sulh Ceza Mahkemesinin..... dosyasında, sanığın tam kusurlu kabul edilerek cezalandırılmasına dair verilen 27/11/2013 tarihli kararın Yargıtay 12. Ceza Dairesinin.... -.... sayılı ve 25/09/2014 günlü ilamı ile onandığı ve kararın kesinleştiği, kusur oranının ve zararın belirlenmesi yönünden bilirkişi kurulundan alınan raporda;

dava konusu olayın meydana gelmesinde davalı ... şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı araç sürücüsü ...'in %100 oranında kusurlu olduğu, davacı yaya ...'ın olayda kusursuz olduğu, dava konusu olay nedeniyle %54 oranında meslekte kazanma gücünden kaybettiği, 12 ay süre ile geçici iş göremezlik halinde kaldığı ve bir başkasının bakımına muhtaç olduğu, uğradığı gerçek maddi zararın 556.639,36 TL olduğunun bildirildiği,

davacılar vekilinin 14/03/2018 tarihli dilekçesi ile davalı ... şirketinden sürekli iş göremezlik tazminatının 225.000,00 TL, bakım gideri tazminatının 11.475,00 TL, davalı ...'ndan sürekli iş göremezlik tazminatının 311.954,83 TL olarak tahsilini talep ettiği, tüm dosya kapsamı, ATK, kusur ve zararı belirleyen bilirkişi raporlarına göre, 18/06/2012 günü davalı ... şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı, diğer davalı ...'nın işleteni olduğu, dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki kamyonun sebebiyet verdiği kazada sürücünün tam kusurlu olduğu, kaza nedeniyle davacı küçük ...'ın mesanesinin parçalandığı, böbreklerinin zedelendiği,

sağ femur ve leğen kemiğinde kırığının olduğu, uzun süre sonda ve sistofix kullanmak zorunda kaldığı, vücudunun değişik yerlerinden alınan dokular ile mesanesinin onarıldığı, idrarını hissedebildiği fakat kaçırdığı, sol ayağında kısalık oluştuğu, sokağa çıkmaya korktuğu ve tek başına yürümekten çekindiği, kazayı hatırlatan uyaranlardan kaçınma davranışının mevcut olduğu, akışının yavaşladığı, kaza sonrası günlük işlerini yapmakta bile zorlandığının ATK ve psikiyatrik raporlar ile tespit olunduğu,

geçirdiği ameliyatlar sürecinde yaşadığı sıkıntı, tedirginlik, üzüntü ile birlikte davacı anne babanın da aynı sıkıntı ve üzüntü içerisinde olup geleceğe ilişkin kaygının üst düzeyde olmasının kaçınılmaz olduğu, olayın meydana gelişi, sosyo-ekonomik durum araştırması da gözetildiğinde davalı ... şirketinin ZMMS poliçesi kapsamında diğer davalı ...'nın işleten sıfatı ile sorumluluğu doğrultusunda hesaplanan iş göremezlik ve bakıcı gideri ile birlikte manevi tazminatın kabulüne karar vermek gerektiğinden bahisle maddi tazminat yönünden davanın kabulüne,

225.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 11.475,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 236.475,00 TL tazminatın 16/02/2015 dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden tahsiline, 311.954,83 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 18/06/2012 kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ...'ndan tahsiline, manevi tazminat yönünden davanın kabulü ile,

davacı ... için 200.000,00 TL, davacı ... için 50.000,00 TL, davacı ... için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 300.000,00 TL tazminatın kaza tarihi olan 18/06/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'ndan tahsiline karar verilmiş; hükme karşı davalı ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

1-Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde. Kamu yararına hizmet sunan Keçiören Belediyesinin 4734 sayılı Hizmet Alım İhalesi ile hizmet alımında bulunduğu alt işveren ... Limited Şirketince Belediye Hizmetleri yerine getirilirken, olmasını istemedikleri kaza nedeniyle alt işveren ...

Limited Şirketinin tazminattan sorumlu tutulması gerekirken belediyenin sorumlu tutulmasını kabul etmediklerini, belediyenin hizmet alımında bulunduğu alt işverene, kamu yararına hizmet sunulan parkların bakımı, temizliği, sulanması v.b gibi iş ve işlemlerin görülmesi için parkların, hizmet araçlarının ve görev alanlarının alt işverenin görev ve sorumluluğuna bırakıldığını, şirket ve çalışanın belediye adına belediye hizmetlerini yerine getirirken bütün sorumluluğun şirket ve çalışanına ait olduğunu,

Belediyece bu durumun hizmet alım ihalesi sözleşmesinin 5. maddesinde Personel Çalışma Şartları ve Yüklenicinin Sorumlulukları başlıklı maddesinin son paragrafında açıkça izah edildiğini, yüklenicinin İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Yönetmeliğinde belirtilen gerekli her türlü emniyet tedbirlerini zamanında almakla yükümlü olduğunu, taahhüt edilen işlerin yapımı esnasında ihmal, dikkatsizlik, tedbirsizlik ya da ehliyetsiz işçi çalıştırmak gibi nedenlerden doğabilecek her türlü kaza hasar v.b olumsuzluklarda sorumluluğun yükleniciye ait olduğunu, yüklenici firmanın istihdam ettiği personelin muhatabı ve sorumlusu olduğunu,

alt işverenin yaptığı kaza ile ilgili ...nın sorumlu tutulamayacağını, ayrıca davacı taraf lehine vekalet ücretine karar verilmesini de kabul etmediklerini, hükmedilen maddi ve manevi tazminatların çok yüksek olduğunu, bilirkişi raporu ile tespit edilen maluliyet oranlarının farklı olduğunu, çelişkinin giderilmediğini, davacı anne ve babanın denetim görevini yerine getirmediğini, araç sürücüsüne verilen kusurun fahiş olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılık görülmediğinden, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda; Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davalı belediyenin davacı ...’a çarparak yaralanmasına sebebiyet veren aracın trafik kayıt maliki, bir başka ifade ile araç işletenidir. Her ne kadar davalı ... tarafından, belediyeye ait parkların temizliği, sulanması vb. bir kısım işler hizmet alımı ihalesi ile dava dışı ... Limited Şirketine bırakıldığı, araç sürücüsünün adı geçen alt işverenin çalışanı olduğu ve ihale alımı sözleşmesi hükümleri gereğince tazminat sorumluluğunun ... ...

Şirketine ait olduğu ileri sürülerek bu hususta belgeler dosyaya sunulmuş ise de, hizmet alımı sözleşmesi hükümlerinin sözleşmenin tarafları yönünden iç ilişkide bağlayıcı olup, zarar gören 3. kişilere karşı ileri sürülemez. Sözleşme hükümleri gereğince denetim yetkisinin bulunması ve araç işleteni sıfatı ile davalı ... tazminattan sorumludur. Zarar gören davacılar, müteselsil sorumlulardan istediği hakkında dava açmakta serbesttir.

Davalı belediyenin zararı giderdikten sonra isterse ihale alımı sözleşmesine dayanarak alt işverenden zararın rücuen tazminini talep edebilir. Bu nedenlerle davalı belediyenin tazminatlardan sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Kaldı ki ... Limited Şirketi hakkında usulüne uygun şekilde açılmış bir dava bulunmayıp, dava ihbar edilen konumunda olması nedeniyle lehine yada aleyhine hüküm kurulması da mümkün değildir.

Davalı ... adına kayıtlı kamyonun sağ tarafını kontrol etmeden sağa dönüş yaparak kavşak başından bisikletle karşıya geçmek isteyen davacı ...’i altına alarak bir süre sürüklemesi, bu durumun hazırlık aşamasında dinlenen tanık beyanları ile sabit olması, davacının olay anında yanında ağabeyinin de bulunması, adı geçen davacının elliye yakın operasyon geçirmesi, hayati tehlikesinin bulunması, yaralanmasının hayati fonksiyonlarına ağır derecede etkili olması, KTT ve iş bu dosyada uzman bilirkişi tarafından düzenlenen raporda araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu bulunması,

aynı şekilde ceza mahkemesinde sürücünün olayda tamamen kusurlu olduğunun kabulü ile mahkumiyet kararı verilmesi, derecattan geçerek kesinleştiğinin anlaşılması, maddi vakıanın aynı olması, davacının maluliyetine ilişkin olarak alınan ilk rapordan sonra itiraz nedeniyle ikinci raporun düzenlenmesi, ancak hükme esas alınan ikinci rapor düzenlenmeden önce gerekli polikliniklerde muayenesi ve tetkikleri yapılarak son durum raporlarının alınması, maluliyet oranlarının bu nedenle farklılık göstermesi, bu anlamda çelişkiden söz edilememesi, konusunda uzman aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen raporun usul ve yöntemine uygun bulunması,

davacının gelirinin AGİ'siz asgari ücret olduğunun kabulü ile tazminat hesaplanması, kusur, maluliyet ve tazminat yönünden düzenlenen raporların denetime ve hükme elverişli bulunması, kusur durumunun dosya kapsamına ve kazanın oluşuna uygun düşmesi, davacı küçüğün olay tarihinde 9 yaşlarında olması, kazada herhangi bir kusurunun bulunmaması, ağır derecede yaralanması, sayılamayacak kadar çok ameliyat geçirmesi, 12 ay bir başkasının bakımına ihtiyacı olduğunun belirlenmesi, davalı tarafın olayda tamamen kusurlu olması,

kaza tarihi, davacının yaşı, yaralanma durumu, derecesi, maluliyet oranı, geçirdiği operasyonlar, kusur durumu, tarafların ..., ülkenin ekeonomik şartları, paranın satın alma gücü, davacının bu şekilde yaralanması nedeniyle kendisinin ve davacı anne, babasının yaşadığı acı, üzüntü, sıkıntı, elem, kaygı, manevi tazminatın amacı gözetildiğinde davacılar için hükmedilen manevi tazminatların hakkaniyete uygun olması, davacı taraf lehine davanın kabul edilen kısmı üzerinden vekalet ücretine hükmedilmesinde usulsüzlük bulunmaması,

vekalet ücretlerinin doğru belirlenmesi ve mahkemenin gerekçesine göre, yerel mahkeme kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan (HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile bağlı kalınarak yapılan inceleme sonunda) davalı ... Belediyesi Başkanlığı vekilinin bu hususlara ilişkin ve yerinde görülmeyen istinaf taleplerinin HMK’nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.