Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2020/1983 K.2022/2436

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 04.08.2017 tarihinde ... idaresindeki ... plakalı minibüsün ... idaresinde bulunan ... plakalı araca çarpması neticesinde, ... plakalı araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığını, trafik kazası tespit tutanağında, ... plakalı araç sürücüsü ...’ın tamamen kusurlu olduğunun tespit edildiğini, olaya karışan ... plakalı aracın kaza tarih ve saatinde zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi bulunmadığından davayı... yönelttiklerini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 1.000,00-TL sürekli iş göremezlik tazminatı,

500,00-TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 1.500,00-TL maddi tazminatın başvuru tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama aşamasında geçici iş göremezlik tazminatı talebini 5.871,51-TL sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 34.548,50-TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, davaya konu kaza ile ilgili olarak soruşturma aşamasında uzlaşma sağlanmış olduğundan davacının dava açma hakkı bulunmadığını, kazaya karışan ... plakalı aracın kaza tarihini kapsar şekilde ... Sigorta A.Ş. nezdinde geçerli trafik poliçesinin bulunduğunu, bu sebeple husumet itirazında bulunduklarını, geçici iş göremezlik nedeniyle doğan zararlara ilişkin maddi tazminat taleplerinin teminat dışında olup davalının sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davalı sürücünün % 75, davacıya ait sürücüsünün ise % 25 oranında kusurlu olduğu, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığınca düzenlenen raporda davacının yaralanması neticesinde bedensel özür oranının % 8 olduğu, tıbbi iyileşme süresinin 6 aya kadar uzayabileceği, kazaya karışan ... plakalı aracın ...

Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen poliçenin 04.08.2017 saat 13:54:15'te oluşturulduğu, davaya konu trafik kazasının ise kaza tespit tutanağından belirtildiği üzere 04.08.2017 günü saat 13:10'da meydana geldiği, ZMSS poliçesinin kaza sonrası tanzim edildiği, her ne kadar dava konusu kazayla ilgili olarak Nazilli Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan 2017/10029 sayılı soruşturma evrakında uzlaşma nedeniyle kamu adına kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilerek neticeye bağlanmış ise de; ilgili dosya kapsamında uzlaşma konusunun ... plakalı sayılı araçta oluşan hasar bedeli ve ikame araç bedeliyle manevi tazminata ilişkin olduğu,

uzlaşma sonucu yapılan ödemenin 6098 sayılı TBK'nun 55. maddesine istinaden açılan eldeki davadaki tazminat kalemlerini kapsamadığı gerekçesi ile davanın kabulüne.

5.871,51-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 34.548,58 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 40.420,09-TL maddi tazminatın 21.12.2017 başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar veriliş, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davaya konu 04.08.2017 tarihli kaza nedeniyle Nazilli Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen 2017/10029 Soruşturma sayılı dosyada taraflar arasında uzlaşma sağlandığını, taraflar zararın giderilmesi suretiyle anlaştıklarını, Cumhuriyet Savcılığınca Kovuşturmaya Yer Olmadığına karar verildiğini, CMK nın 253. maddesinin 19. fıkrasına göre, "… uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz;

açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır.” hükmüne göre tarafların uzlaşmış olmasının dava açma hakkını ortadan kaldırmaya yettiğini, davacının ayrıca, zararının illa ki maddi karşılık alarak giderilmesi veya maddi-manevi tazminat istenmediğinin açıkça belirtilmesi gibi bir şart bulunmadığını, Ceza Muhakemesinde Uzlaştırma Yönetmeliği'nin 7. maddesinin 6. fıkrasına göre de "Uzlaşmanın sağlanması hâlinde, soruşturma veya kovuşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz;

açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır." denildiğini, tazminat davası açma hakkının ortadan kalkması için uzlaşma sağlanması yeterli olup başkaca herhangi bir özel şart aranmadığını, 2918 Sayılı Kanunun 97. maddesindeki değişikliğe göre davacının dava açılmadan önce sigorta şirketine başvurması gerektiğini, davacı tarafça dava öncesinde kuruma başvuru yapıldığını, başvuru sırasında kusur oranının tespitine yarayacak ayrıntılı bilgi ve belgeler ile maluliyet oranını gösterir sağlık kurulu raporunun sunulmadığını, kazaya karışan ... plakalı aracın, kaza tarihini kapsar şekilde, geçerli trafik poliçesi bulunduğunu,

davacının daimi maluliyet durumunun tespiti adına Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesi’nden Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe uygun olarak hazırlanmış sağlık raporu alınması gerektiğini, davalının geçici iş göremezlik tazminatından sorumluluğu bulunmadığını, yeni genel şartların yürürlüğe girmesi sonrası gerçekleşen kazalarda geçici iş göremezlik zararından Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumlu olduğunu ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Davalı ... vekilinin HMK.nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava trafik kazasında yaralanmadan kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Davacı vekili, kaza tarih ve saatinde zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi bulunmayan aracın davacının yolcu olarak bulunduğu araca çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacının yaralandığını belirterek geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatının davalı ... tahsiline karar verilmesini talep etmiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamına göre dava konusu trafik kazasının 04.08.2017 tarihinde meydana geldiği, davacının kazaya karışan araçta yolcu olarak bulunduğu ve kaza sonucu yaralandığı anlaşılmıştır.

Dava konusu olaya ilişkin olarak Nazilli Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2017/10029 soruşturma sayılı dosyasında müştekilerin ... ve ..., şüphelinin ise... olduğu, savcılık tarafından Ceza Muhakemeleri Kanunu'nun 253. maddesi kapsamında dosyanın uzlaştırma bürosuna gönderildiği, uzlaştırmacı tarafından düzenlenen 18.12.2017 tarihli uzlaştırma raporunda müştekilerin araçta meydana gelen hasar bedeli ve ikame araç bedeli için 6.000,00-TL maddi zarar ve 5.000,00-TL manevi zarar karşılığı uzlaşacaklarını belirttikleri, şüpheli tarafından ise 6.000,00-TL ödeyebileceğinin beyan edildiği,

müştekilerin 7.000,00-TL ödenmesi karşılığında uzlaşacaklarını belirtmeleri üzerine şüpheli ... tarafından 11.12.2017 tarihinde belirtilen miktarın ödenmesi üzerine uzlaşmanın sağlandığı, Nazilli Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından uzlaşma nedeniyle kovuşturmaya yer olmadığına kararı verildiği anlaşılmıştır.

CMK'nın 253/19 maddesinde. "Uzlaşma sonucunda şüphelinin edimini def’aten yerine getirmesi halinde, hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir. Edimin yerine getirilmesinin ileri tarihe bırakılması, takside bağlanması veya süreklilik arz etmesi halinde, 171 inci maddedeki şartlar aranmaksızın, şüpheli hakkında kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilir. Erteleme süresince zamanaşımı işlemez.

Kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararından sonra, uzlaşmanın gereklerinin yerine getirilmemesi halinde, 171 inci maddenin dördüncü fıkrasındaki şart aranmaksızın, kamu davası açılır. Uzlaşmanın sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamaz; açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılır.

Şüphelinin, edimini yerine getirmemesi halinde uzlaşma raporu veya belgesi, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 38 inci maddesinde yazılı ilam mahiyetini haiz belgelerden sayılır." şeklinde düzenlenmiştir.

Uzlaştırmanın Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 20. maddesinde şüpheli tarafından yerine getirilebilecek edimlerin konusu belirtilmiş, aynı maddenin 20/d bendinde mağdurdan veya suçtan zarar görenden özür dilenmesi dahi edimler arasında sayılmış, tarafların uzlaşması için mutlaka maddi karşılık ödenmesi şartı ön görülmemiştir. Uzlaşmanın hangi sebeple yapıldığının sonuca etkili olmayıp, uzlaşılmış olmasının sonuç doğurur.

Araç sürücüsü, işleteni ve trafik sigortası veya ... arasında kanundan kaynaklanan müteselsil borçluluk ilişkisi bulunduğundan kendi aralarındaki iç ilişkide rücu şartları varsa zarar en son haksız fiil faili olan araç sürücüsü üzerinde kalır.

(TBK'nın 162,163.vd mad.),TBK'nın 166 maddesi gereğince borçlulardan birinin ifa veya takasla borcun tamamını veya bir kısmını sona erdirmesi halinde, bu oranda diğer borçlular da borçtan kurtulur, aynı kanunun 168/2 maddesi gereğince alacaklının diğerlerinin zararına olarak borçlulardan birinin durumunu iyileştirmesi halinde bunun sonuçlarına kendisinin katlanması gerekir.

Açıklanan nedenlerle ceza soruşturması kapsamındaki uzlaştırma faaliyetlerinde, tutanak düzenlendiğinde davacının yaralanma durumunu bildiği, bir başka ifade ile davacının uğranılan cismani zararın farkında iken araç sürücüsü ile uzlaşmayı kabul ettiği, uzlaşma teklif formunda CMK'nın 253. maddesinde düzenlenen uzlaşmaya ilişkin hükümlerin yazılı olduğu, davacı ...’in uzlaşmanın mahiyeti, uzlaşmayı kabul veya reddetmenin hukuki sonuçlarını anladığına dair tutanakta imzasının bulunduğu, imza inkarında bulunulmadığı, davacının özgür iradesi ile uzlaşma tutanağını imzaladığı,

kaza tarihi ile uzlaşma tutanağının düzenlendiği tarih arasında geçen süre ve soruşturma kapsamında davacının sağlık durumu hakkında bilgi sahibi olduğunun anlaşıldığı, davacının imzaladığı uzlaşma tutanağının CMK'nun 253/19. maddesi gereğince ilam niteliğinde olduğu,

kazaya neden olan aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi bulunmaması nedeniyle Güvence Hesabının, araç işleteninin 3. kişilere olan hukuki sorumluluğunu sürücünün dolayısıyla işletenin kusuru oranında ve azami poliçe limitine kadar üstlenmesi nedeniyle haksız fiil faili olan araç sürücüsü ile yapılan uzlaşmanın davalı... sirayet ettiği dikkate alındığında CMK.nın 253/19. maddesi gereğince davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmediğinden davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına,

HMK.353/1.b.2. maddesi gereğince davanın CMK.nın 253/19. maddesi gereğince reddine dair yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

II-İSTİNAF BAŞVURUSU NEDENİYLE YAPILAN HARÇ VE MASRAFLAR YÖNÜNDEN

1-Davalı vekili tarafından yatırılan 690,30-TL. istinaf karar ve ilam harcının istek halinde iadesine, 2-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 3-Başvuran tarafça yatırılan delil ve gider avansından kullanılmayan kısmın HMK.nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 4-Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK.nın 362/1.a maddesi gereğince miktar itibariyle KESİN olmak üzere 26.12.2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip * Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.