Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2021/1184 K.2023/980

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... vekili ve davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Asıl dava dosyasında davacılar vekili, 03.09.2015 tarihinde davalıların işleteni, sürücüsü ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu aracın, davacı ... idaresindeki ve diğer davacı ...'nın içinde yolcu olarak bulunduğu araca çarptığını, kazada davacıların yaralandıklarını, kazanın oluşumunda davacıların kusurunun bulunmadığını belirterek,

şimdilik davacı ... için 50,00TL geçici iş göremezlik, 50,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, davacı ... için 50,00 TL geçici iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, davacılar için ayrı ayrı 10.000,00 TL olmak üzere toplam 20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 06.09.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini davacı ... için 4.510,83 TL geçici iş göremezlik, 5.743,62TL sürekli iş göremezlik,

davacı ... için 956,88 TL geçici iş göremezlik olmak üzere toplam 11.122,33 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ... Sigorta AŞ vekili, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı şirkete ZMSS ile sigortalı ve limitin 290.000.00 TL ile sınırlı olduğunu, kazada her iki sürücünün de kusurlu olduklarını, geçici iş görmezlik ve hastane giderlerinin SGK tarafından ödendiğini, davadan önce usulüne uygun başvurunun yapılmadığını ve davanın reddini savunmuştur. Davalı ... vekili, meydana gelen kazada diğer araç sürücüsünün kusurunun daha fazla olduğunu, zararın nedeninin ve miktarının belirlenmesini, ekonomik sosyal durum araştırması yapılmasını, tanıkların dinlenmesini, kazanın oluşuna ilişkin keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmasını talep etmiştir. Davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.

Birleştirilen Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/394 E. Sayılı dosyasında davacı ... vekili, 03.09.2015 tarihinde davalıların işleteni, sürücüsü ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu aracın, davacı ... idaresindeki araca çarptığını, kazada davacının yaralandığını, kazanın oluşumunda davacının kusurunun bulunmadığını, Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/103 esas sayılı dosyada dava açıldığını, yargılamanın devam ettiğini, dosya kapsamında alınan 03.05.2018 tarihli bilirkişi raporunda 4.510,83 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 5.743,62 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplandığını,

rapor doğrultusunda davayı ıslah ettiğini, davacının maluliyet oranına göre hesaplanan geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı.

Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda hesaplanmış olup, kaza tarihinde yürürlükte bulunan genel şartlarda geçen Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre maluliyetinin belirlenmesi gerektiğini, bu doğrultuda Hacettepe Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından alınan raporda Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu raporları hakkındaki yönetmelik hükümlerine göre %12 olarak hesaplandığını,

07.07.2020 tarihli aktüer bilirkişi ek raporunda geçici iş göremezlik tazminatı 4.510,83 TL, sürekli iş göremezlik tazminatı 25.174,23 TL olarak hesaplandığını, HMK nın 176. maddesi uyarınca dava konusu taleplerini tekrar ıslah ile arttırmaları mümkün olmadığından bu davayı açtıklarını belirterek davacı adına 19.430,61 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının kaza tarihi itibarıyla işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini ve her iki davanın birleştirilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta AŞ vekili, birleşen davada dava dilekçesinin taraflarına tebliğ edilmediğini, ön inceleme duruşması yapılmadığını, usuli yönden itiraz ettiklerini, 07.07.2020 bilirkişi hesap raporuna dayanak 17.12.2019 tarihli Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından hazırlanan maluliyet raporunun taraflarına tebliğ edilmediğini, mahkemenin 02.04.2020 tarihli celsesinde, sözü edilen maluliyet raporunun geldiği belirtilerek dosyanın yeniden aktüer bilirkişiye gönderildiğini, raporu kabul etmediklerini, davalı şirketin geçici iş göremezlik tazminatı nedeniyle hukuki ve yasal sorumluluğunun olmadığını, davanın reddini savunmuştur. Davalı ... ve ... cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporlarına göre.

03.09.2015 tarihinde davalı sürücü ... idaresindeki ... plakalı araç ile davacı ... idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında ... ve araçta yolcu olarak bulunan ...’nın yaralandıkları, davacı ...'nın meslekte kazanma gücü kaybı oranının %12, geçici iş göremezlik süresinin 6 ay olduğu, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %75 oranında kusurlu bulunduğu, aktüer raporunda davacı ... için geçici iş göremezlik tazminatının 4.510,83 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 25.174,23 TL olarak hesaplandığı, davacı ...’nın meslekte kazanma gücü kaybı oluşmadığı,

kamu görevlisi olduğu gerekçesiyle dava dilekçesi, ıslah dilekçesi ve birleşen dava gözetilerek: asıl davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 4.510,83 TL geçici iş göremezlik ve 5.743,62 TL sürekli iş göremezlik olmak üzere toplam 10.254,45 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,

davacı ... yönünden maddi tazminat talebinin reddine, manevi tazminat yönünden davanın kısmen kabulü ile davacılardan ... için 1.000,00 TL, ... için 4.000,00 TL, manevi tazminatın olay tarihi olan 03.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan alınarak davacılara ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine, birleşen davanın kabulü ile, 19.430,61 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş karara karşı davalı ... vekili ve davalı ...

Sigorta AŞ vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, kazanın kavşakta meydana geldiğini, davacı sürücünün kavşağa yaklaşırken hızını azaltmadığını, bu durumda kusur oranının %25'ten fazla olması gerektiğini, sürücü hızını yol, hava koşullarına göre kesmiş olsaydı kazanın yüksek olasılıkla yaşanmayacağını, ceza davasında tanıklar dinlenilmeden, kanıtlar toplanılmadan mahkemece kusur yönünden inceleme yaptırılıp, eksik kanıtla hazırlanan raporun hükme esas alındığını, davalının kusurunun bulunmadığını, dosya kapsamı, kazanın olduğu yer,

o gün ve saatteki hava koşulları dikkate alınarak kusurun belirlenmesi için yeninden bilirkişi incelemesi yaptırılmasını, davacının kusur oranının artması halinde belirlenecek giderim miktarlarının düşeceğini, kararın bu haliyle davacının sebepsiz zenginleşmesine yol açtığını, giderim hesabında bilirkişi tarafından esas alınan gelirin de tahmine dayalı olarak belirlendiğini, davacı ...'nın emekli olduğunu, SGK emeklisi olması halinde asgari ücretten daha az aylık geliri olma olasılığının bulunduğunu, davacının geliri konusunda eksik incelemeyle rapor hazırlandığı,

hüküm kurulduğunu, asıl davada kusur oranı ve giderim itirazları dikkate alınmadan belirlendiğinden, birleşen davada da davacı ...'nın sebepsiz zenginleşmesine neden olacak şekilde giderime hükmedildiğini, davacı ... için manevi giderime hükmedilmesinin yersiz olduğu, yargılama sürecinde davayı gereği gibi takip etmeyen, ara kararları yerine getirmeyen, kaza nedeniyle oluştuğu savlanan yaralarla ilgili rapor almak için ara kararlara rağmen sağlık kuruluşuna başvurmayan, yargılamayı sürüncemede bırakan davacı ...'nın kaza nedeniyle manevi zarara uğradığı savının samimi olmadığını ileri sürmüştür.

Davalı ...

Sigorta AŞ vekili istinaf başvuru dilekçesinde, mahkeme kararına ve hesap raporuna dayanak 17.12.2019 tarihli Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından hazırlanan maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, bu raporda davacı ... yönünden Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğe göre özür oranı ve geçici iş göremezlik süresinin tespit edildiğini, tanzim tarihi itibarı ile söz konusu Yönetmeliğin yürürlükten kaldırıldığını, raporun 20.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre tanzim edilmesi gerektiğini,

dosyaya sunulan, davalı şirket tarafından haricen düzenlenen 06.11.2020 günlü bilirkişi incelemesi raporunun mahkemece değerlendirilmediğini, bu raporda.

Hacettepe Üniversitesi tarafından düzenlenen raporun yürürlükten kalkan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğe göre tanzim edildiğinden değerlendirmeye alınmaması gerektiğinin ifade edildiğini, kabul anlamına gelmemek üzere, davacının maluliyetinin Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre zarar görende %2 tüm vücut fonksiyon kaybı oranına neden olduğu ve 1 ay geçici iş göremezlik süresine neden olduğunun ifade edildiğini, ayrıca Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğine göre,

60 yaş olan yaşlılık sınırı, 65 yaşa çıkarıldığından, davacıda olay tarihinde 64 yaşında olduğundan, maluliyet oranının %12 değil %2 olacağı değerlendirmesinde bulunulduğunu, bu kapsamda hükme esas alınan maluliyet raporunun hukuki olmadığını, 17.12.2019 tarihli Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından hazırlanan maluliyet raporunda, davacı ... yönünden Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğe göre bir özür oranı ve geçici iş göremezlik süresi tespiti yapıldığını, ancak davacı vekilinin 01.04.2019 tarihli beyan dilekçesinde,

açıkça davacı ... yönünden maluliyetin Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre tespit edilmesi gerektiğini ifade ettiğini, dolayısıyla davacı vekilinin 15.06.2017 tarihli Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından hazırlanan maluliyet raporundaki %4'lük oranı açık olarak kabul ettiğini, 27.09.2017 tarihli duruşmada da, 15.06.2017 tarihli maluliyet raporuna karşı bir itirazda bulunmadıklarını, bu sebeple, davacının kabul beyanının göz ardı edilerek %12 maluliyet oranı üzerinden hesap yapıldığını ve bu itirazlarının değerlendirilmeden karar verildiğini,

Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından hazırlanan maluliyet raporundaki %4'lük orana davacı yanca itiraz edilmediğini, lehlerine usuli kazanılmış bir hak oluştuğunun mahkemece gözetilmediğini, Trafik Sigortası Genel Şartlarında, geçici iş göremezlik halinin teminat dışı olup, hastane giderleri tedavi süreci içinde olduğunu, davalı şirketin geçici iş göremezlik tazminatı nedeniyle hukuki ve yasal sorumluluğu olmadığını, ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE;

Davalı ... vekili ve davalı ... Sigorta AŞ vekilinin HMK.nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava trafik kazasında yaralanmadan kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar vekili, davalıların işleteni, sürücüsü ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğu aracın davacı ... idaresindeki ve diğer davacı ...'nın içinde yolcu olarak bulunduğu araca çarpması sonucu meydana gelen kazada davacıların yaralandıklarını belirterek maddi ve manevi tazminat talep etmiş, mahkemece asıl davada davacılar için talep edilen maddi ve manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne, birleşen davada davacı ... için talep edilen maddi tazminat talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemece alınan 03.05.2018 tarihli kusur raporunda, sürücü ... idaresindeki ... plakalı araç ile Akşemsettin caddesini takiben 150 sokak istikametine seyri sırasında olay yeri Halil Sezai Erkut cadde, ışık kontrollü kavşakta kendisine kırmızı fasılalı ışık yanarken kavşaktan geçişi esnasında sağından gelen ... plakalı araçla çarpıştıkları kazada 2918 sayılı kanunun 57/1-a ve 84/h maddelerindeki kuralı ihlali nedeniyle %75 oranında kusurlu, ... plakalı araç sürücüsü ...

Halil Sezai Erkut caddesini takiben Yeni mahalle istikametine seyri sırasında olay yeri Akşemsettin cadde ışık kontrollü kavşakta sarı fasılalı ışıkta geçişi esnasında solundan gelen ... plakalı araçla çarpıştıkları kazada, 2918 sayılı kanunun 42/1-a maddesindeki kuralı ihlali nedeniyle %25 oranında kusurlu olduğu belirtilmiş, kaza tespit tutanağı, kaza yeri krokisi, olayın oluş şekli birlikte değerlendirildiğinde, kusur raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik görülmemiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde ve özellikle manevi tazminat talebi ile ilgili olarak hüküm kurulurken olayın meydana geliş şekli, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, olay nedeniyle duyulan acı ve elemin derecesi ve TBK'nın 56.maddesindeki özel haller dikkate alınmış bulunduğuna göre, davalı ... vekilinin bu yöne ilişkin istinaf sebebinin reddi gerekmiştir.

Mahkemece Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığından alınan 15.06.2017 tarihli maluliyet raporunda, davacı ...’nın Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre, iş gücü kaybı oranının %4 olarak belirlendiği, 17.12.2019 tarihli maluliyet raporunda da davacı ...’nın Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğine göre özür oranının %12 olarak belirlendiği görülmüştür.

Yargıtay tarafından kabul edilen yürürlükte olan yönetmeliğe göre maluliyet raporu alınması doğru ise de; mahkemece Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığından alınan 15.06.2017 tarihli maluliyet raporunda, davacı ...’nın Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine göre, iş gücü kaybı oranının %4 olarak belirlendiği, tarafların bu rapora itiraz etmedikleri, mahkemece resen Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğine göre rapor alınması için ara karar oluşturduğu,

davacı vekilinin 01.04.2019 tarihli dilekçesi ile ara karardan rücu edilmesini talep ettiği ve 15.06.2017 tarihli maluliyet raporuna göre karar verilmesini istediği anlaşılmıştır.

Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığından alınan 17.12.2019 tarihli maluliyet raporunda davacı ...’nın Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmeliğine belirlenen özür oranının davacının kabul ettiğinden fazla olduğu görülmekle, mahkemece kazanılmış haklar gözetilerek, itiraza uğramayan ve davacının kabulünde olan 15.06.2017 tarihli maluliyet raporunda belirlenen orana göre yapılan hesaplamanın hükme esas alınarak karar verilmesi gerekirken, 17.12.2019 tarihli maluliyet raporunda belirlenen orana göre karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davalıların asıl davaya yönelik istinaf sebeplerinin reddine,, birleşen dava yönünden davalı ... Sigorta AŞ vekilinin ve ... vekilinin istinaf isteminin kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalı ... tarafından istinaf yoluna başvurulmadığından, onun yönünden kararın kesinleştiği gözetilerek ve kesinleşen yönler korunarak HMK.353/1.b.2. maddesi gereğince davalı ... Sigorta AŞ ve davalı ... yönünden davanın reddine dair yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

II-İSTİNAF BAŞVURUSU NEDENİYLE YAPILAN HARÇ VE MASRAFLAR YÖNÜNDEN

1-Davalı ... Sigorta AŞ ve davalı ... tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının istek halinde iadesine,

2- İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ... Sigorta AŞ tarafından yapılan 372,70 TL yargılama giderinin davacı ...'dan tahsili ile davalıya ödenmesine,

3- İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ... tarafından yapılan 162,10 TL istinaf başvuru giderinin davacı ...'dan tahsili ile davalıya ödenmesine,

4- Başvuran tarafça yatırılan delil ve gider avansından kullanılmayan kısmın HMK.nın 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

5-Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK.nın 362/1.a maddesi gereğince miktar itibariyle KESİN olmak üzere 24.11.2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.