Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/1212 K.2024/895

...

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

26. HUKUK DAİRESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ... BATI ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 24/02/2022

NUMARASI :.....

DAVANIN KONUSU

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

KARAR TARİHİ : 28/06/2024

GEREKÇELİ KARAR

YAZILMA TARİHİ : 12/07/2024

İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı ... ... ... Şirketi vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 17.09.2018 tarihinde davalı ...’ın idaresinde olup davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı araç ile davacının idaresindeki motosikletin karıştığı kazada davacının yaralandığını, kazada davalı sürücünün kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle uzun süre tedavi gören davacının işinden uzak kaldığını, iş gücü kaybı oluştuğunu ayrıca tedavi giderleri yaptığını, ... şirketine yapılan başvuru sonucunda ödeme yapılmadığını, arabuluculuk aşamasından sonuç alınamadığını, ayrıca davacının kaza nedeniyle manevi olarak da zarar gördüğünü belirterek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla geçici iş göremezlik tazminatı için 100,00 TL, sürekli iş göremezlik tazminatı için 100,00 TL, tedavi gideri için 100,00 TL maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihinden, davalı ... şirketinden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

kaza nedeniyle uğradığı manevi zararlar için 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ...’dan yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini istemiş, yargılama sırasında sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 451,344,77 TL, geçici iş göremezlik tazminatını 12.565,16 TL, tedavi gideri talebini 352,50 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı ..., olay tarihinde ehliyetsiz, kasksız bir şekilde davacı tescilsiz motosiklet sürücüsünün otomobiline çarptığını, sola dönüş kuralı ihlali yaptığını kabul etmekle birlikte davacının da kavşaklara yaklaşırken hızını azaltma kuralını ihlal ettiğini, kazadan sonra davacıyı ziyaret ettiğini, davacının bir işte çalışıp çalışmadığının, çalışıyorsa kaydının çıkartılması gerektiğini, aracının davalı ... şirketine sigortalı olduğunu ve mağduriyetin ... şirketi tarafından giderilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... şirketi vekili, başvuru şartı yerine getirilmediğini ve davalı ... şirketinin temerrüde düşürülmediğini, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, meydana gelen kaza ile talep arasında illiyet bağının bulunması ve kanıtlanması gerektiğini, hesaplamaların Sağlık Uygulama Tebliği çerçevesinde yapılması gerektiğini, sorumluluklarının sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kazanın tescilsiz motosiklet sürücüsünün kusurundan meydana geldiğini, Adli Tıp Kurumundan kusura ilişkin rapor alınması gerektiğini, davacının belgelendirilmiş gelirinin esas alınması gerektiğini,

dosyaya maluliyete ilişkin rapor sunulmadığını ve Adli Tıp Kurumundan rapor alınmasını, davacıya SGK tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının belirlenmesini, davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın trafik kazasında yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olduğu, makine mühendisi bilirkişi tarafından ibraz edilen 02.09.2019 tarihli raporda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücü ...'ın %75 oranında kusurlu olduğu, motosiklet sürücüsü davacı ...'nin %25 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği, ... ... ...

Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen 08.10.2021 tarihli raporda davacının özür oranının %28 olduğu, 9 ay süreyle iş göremez halde kaldığı ve 1 ay süreyle bakıma ihtiyacı olduğunun belirlendiği,

aktüer ve doktor bilirkişi tarafından düzenlenen 29.12.2021 tarihli rapordaki tespit ve hesaplamalar esas alınarak ve manevi tazminatın takdirine ilişkin ilkeler gözetilerek davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebinin kabulü ile 451.344,77 TL tazminatın davalı ... şirketi bakımından 07.05.2019 tarihinden, diğer davalı bakımından ise haksız fiil tarihi olan 17.09.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin hakkın saklı tutulmasına, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına,

davacının geçici iş göremezlik tazminat talebinin kabulü ile 12.565,16 TL tazminatın davalı ... şirketi bakımından 07.05.2019 tarihinden, diğer davalı bakımından ise haksız fiil tarihi olan 17.09.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına,

davacının tedavi giderlerine ilişkin tazminat talebinin kabulü ile 352,50 TL tazminatın davalı ... şirketi bakımından 07.05.2019 tarihinden, diğer davalı bakımından ise haksız fiil tarihi olan 17.09.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı tutulmasına,

manevi tazminat talepli davanın kabulüne, 30.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 17.09.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hükme karşı davalı ... şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... şirketi vekili istinaf dilekçesinde, mahkemece itirazları değerlendirilmeden eksik inceleme ile karar verildiğini, davacı tarafça maluliyet raporu alınmadan ve geçerli bir başvuru yapılmadan dava açıldığını ve davanın kabulüne karar verildiğini, gerekli belgelerin tam ve eksiksiz bir şekilde ibraz edilmesi gerektiğini, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, iddia edilen daimi iş göremezlikten sorumluluktan bahsedebilmek için illiyet bağının ispat edilmesi gerektiğini, davacının kaza sonrası psikiyatri polikliniğine gitmediği ve 1 yıl boyunca takip edilmediğini, dosyaya bu döneme ilişkin rapor sunulmadığını,

illiyet bağının ispat edilememiş olması nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davalı ... şirketinin geçici iş göremezlik tazminatı ve tedavi giderlerinden sorumlu olmadığını, bu giderlerin SGK tarafından karşılanacağını, tazminata hükmedilecek ise hem kusur oranlarının hem de müterafik kusur indiriminin uygulanması gerektiğini, müterfik kusur dikkate alınmadan davanın kabulüne karar verildiğini, davacının koruyucu tertibat tedbirine başvurmadığını, müterafik kusur nedeniyle tazminattan %20 oranında indirim yapılması gerektiğini, hüküm altına alınan tazminata uygulanan faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu,

faiz başlangıç tarihinin dava dilekçesinde belirtilen dava değeri yönünden dava tarihinden bakiye kısmı için ıslah veya ek dava yoluna gidilecek ise bu tarihten itibaren olması gerektiğini, temerrüt oluşabilmesi için ... şirketine usulune uygun başvuru yapılması gerektiğini, usulüne uygun bir başvuru bulunmadığından faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;

Davacı vekili, 17.09.2018 tarihinde davalı ...’ın idaresinde olup davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı ... plakalı araç ile davacının idaresindeki motosikletin karıştığı kazada davacının yaralandığını belirterek geçici iş göremezlik tazminatı, sürekli iş göremezlik tazminatı, tedavi gideri ve manevi tazminat taleplerinde bulunmuş, mahkemece kusura ilişkin makine mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 02.09.2019 tarihli raporda kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %75 oranında kusurlu olduğu, motosiklet sürücüsü davacının %25 oranında kusurlu olduğunun belirtildiği, ... ... ...

Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen 08.10.2021 tarihli raporda davacının özür oranının %28 olduğu, 9 ay süreyle iş göremez halde kaldığı ve 1 ay süreyle bakıma ihtiyacı olduğunun belirlendiği, aktüer ve doktor bilirkişi tarafından düzenlenen 29.12.2021 tarihli rapordaki tespit ve hesaplamalar dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı ... şirketi vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Dosya içeriğinden davacının maluliyetinin tespiti bakımından hükme esas alınan ... ... ... Anabilim Dalı Başkanlığının 08.10.2021 tarihli raporunda, davacının 20.08.2019 tarihinde yapılan muayenesinde, 9 ay önce Sincan'da motosiklet kazası geçirdiğini, bilincinin kaza akşamına doğru yerine geldiğini, o esnada olanları çok iyi hatırlamayamadığını, kazadan sonra ...

Hastanesi'ne götürüldüğünü, beyin kanaması geçirdiğini, kafatasında çatlak olduğunu, ..... yatış verildiğini, ordan ...

Hastanesi'ne sevk edildiğini, 3-4 gün de orda yattığını, belinden beyin sıvısı alındığını, şu anda halen kontrole gittiğini, kafasında sızlama, dalgınlık, sinirlilik, uyku problemi sıkıntıları olduğunu, işe girdiğini ama çalışamayıp çıktığını şu anda çalışmadığını, ilaç kullanmadığını, epilepsi nöbeti geçirmediğini, askere gidemez belgesi aldığını (belgede ... normal olduğu, MRG'de frontobazalde ensefalomalazik alan olduğu yazılı olduğu) belirttiği, yapılan muayenesinde kabaca kraniyal sinir muayenesinin doğal olduğu, motor-duyu defisiti olmadığı, minimental testte başarılı olduğu tespit edildiği,

psikiyatrik muayenesinde dış görünüşü yaşına uygun, bakımlı erkek hasta olduğu, düşünce içeriğinin sığ olduğu, göz temasından kaçındığı, duygu durumunun apatik olduğu, zekasının normal sınırlarda olduğu izlenimi verdiğinin belirtildiği, davacı hakkında düzenlenmiş ... ...

Tıp Fakültesi ... ve Uygulama Hastanesinin 09.11.2020 tarihli Nöroloji Polikliniği durum bildirir sağlık kurulu raporunda taraflarınca yapılan nörolojik muayenesinin normal olduğu, geçirilmiş kafa travması nedeni ile sorulan sorulara ilişkin beyin cerrahisi bölümünden görüş olmanın uygun olduğunun belirtildiği, ... ...

Tıp Fakültesi Hastaneleri Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği 05.01.2021 tarihli raporunda hastadan ve ailesinden alınan tıbbi öyküden geçirdiği trafik kazası sonrasında bilinç kaybı yaşadığı, kafa travmasının bulunduğunun öğrenildiği, hastada kaza sonrası başlayan ve yaklaşık iki yıldır süren unutkanlığın, ilgi kaybının yürücütü işlev bozukluklarının ve sosyal içe çekilmenin ön planda olduğu şikayetlerinin geliştiği ve bu şikayetlerinin sosyal ve mesleksel işlevselliğini önemli ölçüde etkilemiş olduğunun anlaşıldığı, hastanın yapılan ruhsal durum muayenesinde bilincinin açık, oryante, koopere olduğu, göz temasının azaldığı,

distraktibilite mevcut olduğu, zekasının klinik olarak normal olduğu, yakın bellek kusuru olduğu, düşünce üretiminin azaldığı, gerçeği değerlendirme ve yargılama yeteneğinin sağlam olduğu, düşünce akışının yavaşlamış olduğu, spontan konuşmanın azaldığı, algı patolojisi saptanmadığı, duygudurum apatik olduğu, duygulanımının duygu durumu ile uyumlu olacak şekilde sığlaştığı, duygu, jest ve mimik ifadelerinin azaldığı yönünde değerlendirildiği, psikolojik değerlendirilmesine yönelik yapılan testlerde hastada sözel bellek, yürütücü işlevler ve frontal işlevlerde ön plana çıkan kısmi bilişsel bozulmaların varlığının tespit edildiği,

sağlık kurulunda yapılan değerlendirmede hasta ve yakınlarından alınan bilgiler, psikiyatrik muayenesi, psikometrik değerlendirmeleri ve tıbbi kayıtlarının incelenmesi sonucunda beyin hasarı beyin işlev bozukluğuna bağlı davranış bozuklukları (frontal lop sendromu) tedavi ile işlevselliği düzelmeyen tanılarıyla geçirdiği kazaya ilişkin sekel mahiyetinde arızası olduğu ve psikososyal işlevselliğinin buna bağlı olarak bozulduğu (GİD skoru 51) kanaatine varıldığının belirtildiği,

daha önce düzenlenmiş rapor ve tedavi belgeleri belirtildikten sonra davacının "beyin hasarı beyin işlev bozukluğuna bağlı davranış bozuklukları (frontal lop sendromu) tedavi ile işlevselliği düzelmeyen" için zihinsel, ruhsal, davranışsal bozukluklar-geçici forksiyon kaybına neden olan ruhsal hastalıklar- beyin hasarı-beyin işlev bozukluğuna bağlı davranışlar bozuklukları-frontal lop sendromu-tedavi ile işlevselliği düzelmeyen maddesine dayalı olarak özür oranının %28 olduğu, 9 ay süreyle iş göremezlik halinde kaldığı, 1 ay süreyle bakıcı ihtiyacı olduğu belirtilmiştir.

... ... ... Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen raporda, ... ... Tıp Fakültesi ... ve Uygulama Hastanesinin 09.11.2020 tarihli Nöroloji Polikliniği raporuna atıf yapıldığı ancak bu raporda davacının maluliyetinin belirlenmesi için beyin cerrahisi bölümünden görüş alınmasının önerildiği, ancak raporda bu yönde görüş alındığı ve değerlendirildiği hususunda bir belirleme bulunmadığı gibi tespit edilen davranışsal bozuklukların kaza ile illiyeti konusunda açıklık bulunmadığı, davalı vekili tarafından düzenlenen rapora davacının rahatsızlığı ile kaza arasında illiyet bağı bulunmadığı yönünde itiraz edildiği de gözetildiğinde davacının maluliyetinin tespiti yönünde yapılan araştırmanın hüküm vermeye yeterli olmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece, davacının kazadaki yaralanmasının niteliği, kazanın gerçekleşme biçimi, davalılar vekilinin rapora itirazları da değerlendirilerek davacının belirtilen davranışsal bozuklukları ile ilgili gördüğü tedavilere ait tüm belgelerin getirilmesi, kaza ile illiyetinin bulunup bulunmadığı, tedavisinin sona erip ermediği, tedavi ile iyileşip iyileşmeyeceği, maluliyete neden olacak şekilde kalıcı hale gelip gelmediği,

araz bırakacak şekilde çalışmasına engel teşkil edip etmediğinin belirlenmesi için Adli Tıp Kurumundan olay tarihi itibariyle uygulanmakta olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre rapor alınması ve varılacak sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

Davalı ... şirketi vekili, yargılama aşamasında davacı motosiklet sürücüsünün kaza sırasında kask takmadığını, koruyucu ekipman kullanmadığının belirterek müterafik kusurlu olduğunu savunmuştur.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminatın belirlenmesi" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğine ve özellikle kusurun ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş; "tazminatın indirilmesi" başlıklı 52. maddesinde ise;

zarar gören taraf, zararı doğuran fiile razı olduğu veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olduğu yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırdığı takdirde hakimin, tazminatı indirebileceği veya tamamen kaldırabileceği açıklanmıştır.

Müterafik kusur nedeniyle tazminattan indirim yapılabilmesi için zararın bu nedenle artması zarar ile mağdurun eylemi arasında uygun illiyet bağının bulunması ve buna göre, zarar görenin zarara katılması veya zararın artmasına sebep olduğu hallerde zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında müterafik kusurunun bulunduğunun kabulü gerekir.

Mağdurun kusurunun zararın meydana gelmesinde başlıca etken olması halinde zarar verenin sorumluluğunun kalkması söz konusu olabileceği gibi belirlenen kusura göre zarar ve ziyandan indirim yapılmasını da gerektirebilir. Yargıtay tarafından müterafik kusura ilişkin savunma olmasa dahi mahkemece resen araştırılması ve tartışılması gerektiği kabul edilmektedir.

Bu hale göre mahkemece davalı ... şirketinin bu yöne ilişkin itirazları değerlendirilerek davacının kaza sırasında kaskının olup olmadığı, kaskının olmamasının zararın artmasında etki edip etmediği, maluliyeti ile kask takmaması arasında illiyet bağı olup olmadığının tespiti ile sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde bu husus gerekçeli kararda tartışılmadan karar verilmiş olması da isabetli görülmemiştir.

Davalı ... ... AŞ vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.