Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/581 K.2024/649

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili, davalı ... vekili ve davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili, 07.05.2017 tarihinde davalıların işleteni, sürücüsü ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ... plakalı araç ile davacıların desteği ...’nün içinde yolcu olarak bulunduğu ... plakalı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıların murisi ...’nün vefat ettiğini, davacı ...’nün desteğin annesi, davacı ...’nün desteğin babası ve davacı ...’nün desteğin kardeşi olduğunu, kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, sürücünün ceza yargılamasında da cezalandırıldığını, davacılarının defin, cenaze vb. nedenler ile birçok masraf yaptıklarını ve ölenin desteğinden yoksun kaldıklarını,

ölen ...’nün okulda başarılı bir öğrenci olduğunu, kayak sporu dalında da başarı olup milli takıma katılma hakkı elde ettiğini, davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğunu, 25.236,68 TL ödeme yapıldığını, ödemenin ihtirazi kayıt ile alındığını belirterek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı ... için cenaze ve defin masrafı ile destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere toplam 500,00 TL maddi tazminat ile 100.000,00 TL manevi tazminat, davacı ... için cenaze ve defin masrafı ile destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere toplam 500,00 TL maddi tazminat ile 100.000,00 TL manevi tazminat, davacı ... için 50.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 1.000,00 TL maddi tazminat ile 250.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek en yüksek faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 12.12.2018 tarihli dilekçe ile,

1.000,00 TL olarak olarak talep edilen maddi tazminat talebinin 100,00'er TL'sinin cenaze defin gideri, 400,00'er TL'sinin ise destekten yoksun kalma tazminat talebi olduğunu açıklamış, 27.10.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile, davacı ... için destekten yoksun kalma tazminat talebini 340.468,58 TL, davacı ... için destekten yoksun kalma tazminat talebini 226.517,92 TL olarak belirlemiştir.

Davalı ... Sigorta AŞ vekili, başvuru üzerine 19.04.2018 tarihinde 25.236,68 TL ödeme yapıldığını, davalının tazmin sorumluluğunu yerine getirdiğini ve başka sorumluluğunun kalmadığını, olay tarihi dikkate alınarak tazminat hesabında TRH tablosunun dikkate alınmasını, bakiye tazminat olmadığını, davalının sorumluluğunun poliçe limiti ve kusur ile sınırlı ve orantılı olduğunu, kusur tespiti için Adli Tıp Kurumundan rapor alınmasını, tazminat hesabının aktüer bilirkişi tarafından yapılmasını, tazminat hesabında ödemenin de dikkate alınmasını, faiz başlangıç tarihini ve faiz türünü kabul etmediklerini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, kazanın meydana gelmesine dava dışı ...'in sebebiyet verdiğini, davalının kusurunun bulunmadığını, davalının kazaya karışan aracı ticari ilişki nedeniyle alacağına mahsuben diğer davalı ...'a teslim ettiğini, dava konusu araç üzerinde davalının herhangi bir zilyetliği kalmadığını, araç ile ilgili fiili ve ekonomik hiçbir ilişkisinin kalmadığını, ceza dosyasında ...’in asli kusurlu olduğunun sabit olduğunu, davalıların olaydan sonra davacılar ile ilgilenmeye çalışmalarına rağmen davacı tarafın talebi reddettiğini, davacıların zararlarının sigorta şirketi tarafından karşılandığını belirterek fahiş tazminat taleplerinin reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili, davalının meydana gelen kaza nedeni ile kusurunun bulunmadığını, bu nedenle zarardan sorumlu olmadığını, davalının olay sonrası çok üzüldüğünü belirterek davanın reddini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece toplanan delillere göre, 07.05.2017 tarihinde meydana gelen kazada tarafların kusur durumlarının tespiti amacı ile öncelikle Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden 17.06.2019 tarihli rapor alındığı, rapora itiraz edilmesi üzerine İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nden talimat yolu ile 23.12.2019 tarihli bilirkişi raporu alındığı, her iki raporda da ... plakalı araç sürücüsü ...'in %80, ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'un %20 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği,

aktüer bilirkişinin 23.08.2021 tarihli raporuna göre de davacı ...'nün 340.468,58 TL, davacı ...'nün ise 226.517,92 TL bakiye destek zararı alacağının kaldığı, davalı ...'un ... plakalı aracın sürücüsü, davalı ...'ın ise bu aracın maliki olması nedeniyle, davalı ...

Sigorta AŞ'nin ise aracın olay tarihinde geçerli ZMMS poliçesini düzenlemekle belirlenen zararlardan poliçe limiti dahilinde müteselsilen sorumlu olduğu, kaza tarihi itibarıyla ölüm halinde kişi başına ZMMS poliçe limitinin 330.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından dava öncesinde toplam 25.236,68 TL ödeme yapıldığı, bakiye poliçe limitinin belirlenmesinde güncellenmiş değerin dikkate alınmaması gerektiği, sadece esas alacağa dair ödemenin limit tutarından mahsubu gerektiğinden davalı ...

Sigorta AŞ'nin bakiye poliçe limit sorumluluğunun 304.763,32 TL olduğu, en fazla bu tutar ile sorumlu tutulabileceği, her iki davacının toplam destek zararının ise 566.986,50 TL olduğu, davacıların toplam zararının poliçe limitini aştığı anlaşılmış olup, her bir davacının zararından davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu tutarın tespiti açısından garameten paylaştırma hesabı yapılarak davacı ... için belirlenen 340.468,58 TL destek tazminatının 183.251,19 TL'sinden, davacı baba ... için belirlenen 226.517,92 TL destek zararının ise 121.512,13 TL'sinden davalı sigorta şirketinin bakiye poliçe limiti nedeniyle sorumlu tutulabileceği,

davalı ...'ın 04.12.2020 tarihinde vefat etmesi üzerine davacılar vekilince 22.12.2020 tarihli dilekçe ile mirasçılar ...'ın davaya dahil edilmesi talebinde bulunulmuş ise de, dahili davalıların mirası reddettikleri ve davalı ... hakkında Kayseri 5. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/151 Esas sayılı dosyasında mahkeme yazı işleri müdürünün tasfiye memuru olarak atandığı, bunun üzerine davacılar vekilinin 29.11.2021 tarihli dilekçe ile davalı ... hakkındaki taleplerini Kayseri 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2021/151 Esas sayılı tereke dosyasına yönelttiklerini bildirdiği,

tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın meydana geldiği 2017 yılında paranın alım gücü, davalı sürücünün kazaya %20 oranında kusurlu olarak sebebiyet vermiş olması, bu kaza sonucu davacıların desteği olan ...'nün vefat etmesi gözetilerek; maddi tazminat davasının kabulü ile,

davacı ... için 340.468,58 TL ve davacı ... için 226.517,92 TL olmak üzere toplam 566.986,50 TL destekten yoksun kalma bedelinin davalı ... vefat ettiğinden bu davalı hakkındaki Kayseri 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2021/151 Esas sayılı tereke dosyası ile davalı ...'dan olay tarihi olan 07.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,, davalı sigorta şirketi yönünden ise, davacı ... için 183.251,19 TL,

davacı ... için 121.512,13 TL olmak üzere toplam 304.763,32 TL'sinden temerrüt tarihi olan 19.04.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olması ile diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, davacı ... için 100,00 TL, davacı ... için 100,00 TL olmak üzere toplam 200,00 TL cenaze ve defin gideri için davalı ... vefat ettiğinden bu davalı hakkındaki Kayseri 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2021/151 Esas sayılı tereke dosyası ile davalı ...'dan olay tarihi olan 07.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacılara ödenmesine,

davalı ... hakkında tereke dosyasındaki tasfiye memuru davaya dahil edildiğinden dahili davalılar ... hakkında karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat davasının kısmen kabulü kısmen reddi ile, davalı ...

Sigorta AŞ hakkında açılan manevi tazminat davasının reddine, davalı ... vefat ettiğinden bu davalı hakkındaki Kayseri 5. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2021/151 Esas sayılı tereke dosyası ile davalı ... hakkında açılan manevi tazminat davasının kısmen kabulü kısmen reddi ile, davacı ... için 15.000,00 TL, davacı ... için 15.000,00 TL ve davacı ... için 7.500,00 TL olmak üzere toplam 37.500,00 TL tazminat bedelinin olay tarihi olan 07.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte bu davalılardan tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, karara karşı davacılar vekili, davalı ...

Sigorta AŞ vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde, hükmedilen manevi tazminat miktarının düşük olduğunu, mahkeme kararında kısmen reddedilen manevi tazminat yönünden, davalılar ... ve ... Sigorta AŞ lehine ayrı ayrı ve her bir davacı aleyhine de ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin "Manevi tazminat davalarında ücret" başlıklı 10/2. Maddesi'nde "Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez." hükmünün yer aldığını, eldeki davada manevi tazminat yönünden kararda davacılar lehine hükmedilen vekalet ücretini aşan miktarda davalılar lehine ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

Davalı ... Sigorta AŞ vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davalı şirketin sigortalısının %20 kusuru oranında sorumluğunun olduğunu, müşterek müteselsil sorumluluk kapsamında hüküm kurulmasını kabul etmediklerini, dosyada müteveffanın gelir durumunu gösterir bir belge mevcut olmadığından hesaplamanın asgari ücret üzerinden yapılması gerektiğini, yargılama sırasında alınan bilirkişi raporları ile müteveffanın geliri hesaplanırken varsayıma dayalı şekilde asgari ücretin 2 katı esas alınmasının hatalı olduğunu, hesaplamanın TRH 2010 yaşam tablosu ve 1.8 teknik faiz kullanılarak yapılması gerektiğini ileri sürmüştür.

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davaya konu kazada davalının kusuru olmadığını, davacıların eniştesi olan ...'in kaza anında alkollü olduğu ve trafik kurallarına aykırı olarak araç kullanması sebebiyle %80 oranında kusur olduğunu, bilirkişi raporunda müterafik kusur indirimi yapılamayacağının bildirildiğini, bu durumun hukuka aykırı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacı anne ve baba yönünden hesaplama yapılırken yetiştirme süresi 18 yaşına kadar hesap edilmiş olup bu sürenin çok düşük olduğunu, müteveffanın anne ve babasına destek pay oranlarına ilişkin olarak yapılan hesaplamayı kabul etmediklerini,

müteveffanın maaş hesaplaması net asgari ücret üzerinden yapılması gerekirken varsayım üzerinden maaş hesaplaması yapıldığını, tanık beyanlarının esas alınmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE;

Davacılar vekilinin, davalı ... vekilinin ve davalı ... Sigorta AŞ vekilinin HMK’nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava trafik kazasında ölümden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar vekili, davalıların işleteni, sürücüsü ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ... plakalı araç ile davacıların desteği ...’nün içinde yolcu olarak bulunduğu ... plakalı aracın çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıların murisi ...’nün vefat ettiğini belirterek destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talep etmiş, mahkemece destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulüne, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davalı ... Sigorta AŞ vekili ve davalı ... vekili hükme esas alınan aktüer raporundaki gelirin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

Mahkemece hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunda tazminat hesabına esas alınan gelirinin belirlenmesinde, desteğin snowboard ve kayak sporlarında ulusal bazda başarı elde etmiş bir sporcu olduğu, 18 yaşından itibaren üniversiteden mezun olup iş bulacağı tarihe kadar (13.10.2022-31.12.2030) asgari ücretin 1,5 katı gelir elde edebileceğinin varsayıldığı, üniversite eğitimi alacağı, 25 yaşında mezun olacağı, mezun olduktan 1 yıl sonrasında iş bulabileceğinin kabul edildiği, mezun olup iş bulduktan sonraki süreçte (01.01.2031’den itibaren) desteğin gelirinin asgari ücretin 2 katı oranında kabul edilerek hesaplama yapılmış ise de;

müteveffanın farazi gelirine ilişkin belirleme için yeterli araştırma yapılmadığından rapor hüküm kurmaya elverişli değildir. Mahkemece, olay tarihinde 12 yaşında olan desteğin öğrenim gördüğü okuldan ders notları getirilerek, üniversite öğrenimi görüp görmeyeceği ve buna göre ileride elde edeceği gelirinin asgari ücretin üzerinde olup olmayacağı değerlendirilmesi, snowboard ve kayak sporcusunun 18-25 yaşları arasında elde edebileceği gelirin araştırılması,

kabule göre de desteğin 25 yaş sonrası için alacağı üniversite eğimine göre yapabileceği muhtemel mesleklerin belirlenip, mesleğine göre elde edebileceği gelirin saptanması için bağlı olacağı meslek kuruluşları, sendika, özel kuruluşlar veya kamu kurumlarından emsal gelirin ve ortalama bir üniversite mezununun alacağı ücretin araştırılması, tespit edilen gelirine göre tazminat hesabının yapılması için, rapor düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile karar verilmesi isabetli olmamıştır.

Ayrıca davacılar vekili tarafından, dava dilekçesinde davalı sigorta şirketinin kazaya karışan aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu belirtilerek poliçe limiti ile talepte bulunulduğu, davalı sigorta şirketinin zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sorumlu olduğu, 2918 sayılı KTK'nın 92/f maddesi gereğince manevi tazminattan sorumlu olmaması karşısında manevi tazminat yönünden hüküm kurulması ve vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin, davalı ... Sigorta AŞ vekilinin ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK’nın 353/1.a.6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden inceleme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, tarafların sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.