Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2022/830 K.2024/781

İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Asıl davada dosyasında davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. 09.04.2015 tarihinde, davacılar ...'nın eşi, ... ve ... ...'in oğlu, ... ve ......'ın ağabeyleri olan 1989 doğumlu ... ...'in, ... plakalı aracı ile trafik kazası geçirdiğini, bu kazadan sonra aracının emniyetini almak üzere yansıtıcı ve dubaları yol üzerine yerleştirmiş iken davalılardan ... ...'un sevk ve idaresindeki, davalı ...

Sigorta AŞ’ye ZMSS poliçesi ile sigortalı, diğer davalı şirket adına kayıtlı ... plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında vefat ettiğini, davalı sürücünün alkollü olduğunun tespit edildiğini, kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğunu, bilinçli taksir ile ölüme neden olmaktan dolayı tutuklandığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı eş ... ... için 50.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 40.000,00 TL manevi tazminat, davacı baba ... ... için 30.000,00 TL manevi tazminat, davacı anne ... ... için 30.000,00 TL manevi tazminat,

davacı kardeş ... ... için 20.000,00 TL manevi tazminat, davacı kardeş ...... ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi davalı açısından sorumluluk limiti göz önüne alınmak suretiyle tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, olay tarihinden işleyecek faiziyle birlikte tahsil edilerek davacılara ödenmesine karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile davacı ... ... yönünden destekten yoksun kalma tazminatı talebini 127.572,68 TL'ye yükseltmiştir.

Davalı ...

Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde bahsi geçen ... plakalı aracın davalı şirkete 24.02.2015-24.02.2016 tarihleri arasında 96302213 numaralı ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı sorumluluklarının sigortalının kusuru oranında olmak üzere bedeni zararlarda şahıs başına azami 290.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, davayı ve talebi kabul anlamına gelmemek üzere, kusur tespiti ile destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin talebin değerlendirilebilmesi için gerekli incelemelerin yapılmasını,

SGK tarafından rücuya tabi bir ödeme yapılmış olması halinde bu ödemenin hesaplanacak tazminattan tenzili gerektiğini, söz konusu kaza ile ilgili davadan önce davalı şirkete müracaat edilmediğini, bu sebeple davacıların olay tarihinden itibaren faiz istemesinin yasaya aykırı olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır. Birleştirilen dava dosyasında davacı ... vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, asıl davaya konu trafik kazasında vefat eden ... ...’in çocuğu olduğunu, kazadan sonra dünyaya geldiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 50.000,00TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 25.000,00TL manevi tazminatın sigorta şirketi davalı açısından sorumluluk limiti göz önüne alınmak suretiyle tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen olay tarihinden işleyecek faiziyle birlikte tahsil edilerek davacıya verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabul kısmen reddine dair verilen 17.10.2017 tarihli kararın Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi'nin 10.07.2020 tarih 2018/315 Esas -2020/867 Karar sayılı ilamı ile, HMK’nın 297. maddesine uygun hüküm kurulmamış olması nedeniyle kaldırılığı, kaldırma kararı sonrası, davacılarından ... ...'in dosya arasına alınan nüfus kaydına göre 08.05.2016 tarihinde evlendiğinin tespit edildiği, bu nedenle aktüer bilirkişiden 01.10.2021 tarihli ikinci ek raporun alındığı,

davacı çocuğun 18 yaşına kadar destek görebileceği kabulüne göre davacı çocuk ...’in 22.312,91 TL, davacı eş ... ...’in 1.245,23 TL; davacı çocuğun 25 yaşına kadar destek görebileceği kabulüne göre, davacı ...’in 32.282,46 TL, ... ...’in 1.245,23 TL destekten yoksun kalma zararının hesaplandığı, TBK’nın 56. maddesi gereğince davacılar lehine manevi tazminat koşullarının oluştuğu gerekçesi ile asıl dava yönünden, davacı ... ... (...)'in maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 1.245,23 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ...

Tekstil İnş. Mimarlık Taah. Dekorasyon Gıda Reklam Organizasyon Hizmetleri Tic. ve San. Ltd.

Şti.'den olay tarihi olan 09.04.2015 tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacıların manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile, takdiren ... ... için 15.000,00 TL, ... ... için 8.000,00 TL, ... ... için 8.000,00 TL, ... ... için 5.000,00 TL, ...... ... için 5.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ...

Tekstil İnş. Mimarlık Taah. Dekorasyon Gıda Reklam Organizasyon Hizmetleri Tic. ve San. Ltd.

Şti.'den olay tarihi olan 09.04.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, davalı sigorta şirketi aleyhine açılan manevi tazminat talepli davanın reddine; birleştirilen dava yönünden, davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 22.312,91 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... Tekstil İnş. Mimarlık Taah.

Dekorasyon Gıda Reklam Organizasyon Hizmetleri Tic. Ve San. Ltd. Şti.'den olay tarihi olan 09.04.2015 tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, takdiren 10.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... Tekstil İnş. Mimarlık Taah.

Dekorasyon Gıda Reklam Organizasyon Hizmetleri Tic. ve San. Ltd. Şti.'den olay tarihi olan 09.04.2015 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı sigorta şirketi aleyhine açılan manevi tazminat talepli davanın reddine, karar verilmiş; karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; aktüerya hesabında TRH 2010 yaşam tablosunun kullanılması gerektiğini, davacı ... ... için %25 destek payı ayrılması ve 25 yaşına kadar desteğin devam edeceğinin kabulü gerektiğini, davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarlarının çok düşük olduğunu, davalı sigorta şirketi yönünden manevi tazminat talepleri olmadığı halde davalı sigorta şirketi yönünden manevi tazminat talebinin reddedilmesinin ve lehine vekalet ücreti takdir edilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Davacılar vekili, davalı ... ... idaresindeki, davalı ... Koleksiyon Tekstil Tic.Ltd.Şti. adına kayıtlı, davalı ... Sigorta AŞ nezdinde ZMSS poliçesi ile sigortalı aracın, davacılar desteğine çarparak ölümüne neden olduğunu belirterek maddi ve manevi tazminat talep etmiştir.

1-Mahkemece, davacıların, destekten yoksun kalma zararlarının hesaplanması için aktüer bilirkişiden rapor ve itirazlar üzerine ek raporlar alındığı; hükme esas alınan 01.10.2021 tarihli ek raporda, yerleşik Yargıtay uygulamalarına uygun şekilde TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant yönteminin esas alındığı, desteğin gelirinin paylaştırılmasında ve pay oranlarında bir usulsüzlük bulunmadığı anlaşıldığından davacılar vekilinin aktüerya hesabına yönelik istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

2-Davacıların manevi tazminat istemi TBK’nın 56. maddesine dayanmakta olup, bu maddeye göre belirlenecek tazminatın zarara uğrayanda bir giderim duygusu yaratması gerektiği açıktır. Ancak tazminat belirlenirken sadece zarara uğrayan yönünden bakılmayıp, karşı taraf açısından da değerlendirme yapılmalıdır. Bu nitelikte bir tazminat miktarı ise, tarafların kusur oranına, ekonomik ve sosyal durumlarına, duyulan acıya, olay tarihindeki paranın satın alma gücüne vb. gibi verilere göre belirlenebilecektir. Tüm bu kriterlere göre belirlenecek tazminat -aynı anda- tarafların ikisini de memnun etmese dahi, adil olacağı için, hukuk tarafından kabul edilen ve uygulanan sistem haline gelmiştir.

Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de göz önünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, TMK.'nun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Somut olayda, davacıların dava dilekçesinde davalı sürücünün tam kusuru ile kazaya neden olduğunun belirterek tam kusura dayanarak manevi tazminat talep ettikleri, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacılar murisinin %70 oranında, davalı sürücü ... ...'un % 30 oranında kusurlu olarak kabul edildiği, tazminatın buna göre hesaplandığı, davacılar tarafından kusur oranına yönelik istinaf sebebi ileri sürülmediği,

HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf incelemesinin istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılması gerektiği, bu durumda kazanın gerçekleşme biçimi, kazanın oluşumunda davalı sürücünün kusur oranı, davacıların müteveffaya yakınlık dereceleri, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarlarının, davacılar tarafından duyulan acıyı, çekilen sıkıntıyı hafifletebilecek düzeyde, olayın özelliğine ve manevi tazminatın amacına uygun olduğu kanaatine varılmıştır.

3-Dava dilekçesinde, talep edilen tazminatlar yönünden davalı sigorta şirketinin sorumluluk ve limiti oranında diğer davalılarla birlikte sorumlu tutulmasının talep edildiği, davalı sigorta şirketinin davalıya ait aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olup KTK'nın 92/f maddesi gereğince manevi tazminat taleplerinin poliçe teminatı kapsamında olmadığı dikkate alındığında, davacılar vekilinin davalı sigorta şirketinden manevi tazminat talebi olduğu kabul edilemeyeceğinden davalı sigorta şirketi yönünden manevi tazminat talebinin reddine karar verilerek davalı lehine vekalet ücreti takdir edilmesi isabetli olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun, vekalet ücreti yönünden kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK’nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca kaldırılması ve düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesine, sair istinaf sebeplerinin reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

II - İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN

1-Davacılar tarafından yatırılan 80,70 TL istinaf karar harcının talebi halinde davacıya iadesine,

2-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan 203,60 TL tebligat ve posta masrafı ile 220,70 TL istinaf başvurma harcı olmak üzere toplam 424,30 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

3-Davacılar tarafından yatırılan istinaf gider avansından kullanılmayan kısım var ise HMK'nın 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

4-Kararın tebliği, kesinleştirme, harç ikmali işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK.nın 361.maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay’da TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere 31.05.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.