Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2023/952 K.2025/1110

İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı ... Beton İnş. Tic. AŞ vekili ve davalı ... vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 28.08.2020 tarihinde, davalı ...'ün sevk ve idaresinde bulunan ve diğer davalı ... Beton İnş. Tic.

AŞ'nin sahibi olduğu beton mikserinin, Atatürk Bulvarını takiben Kızılay istikametine seyir halinde iken Şehit Ersan Caddesinde bulunan ışıklı kontrollü kavşağa yaklaştığı esnada beyana göre aracın arızalanması (freninin boşalması) sonucunda kırmızı ışıkta bekleyen araçlara çarpmamak için sola manevra yaparak yaya kaldırımına çıktığı ve davacı şirkete ait ... olan çift yüzlü 72 inch boyutundaki dikey dijital LCD ekrana (dijital reklam panosuna) çarparak hasarlanmasına ve kullanılamaz hale gelmesine neden olduğunu, davacı şirkete her türlü vergiler,

gümrük ücretleri ve nakliye bedelleri hariç 71.917,10 USD maliyeti bulunan dijital ekranın üretiminin durdurulması nedeni ile muadili mahiyetinde 75 inch boyutundaki dijital ekranın 59.000,00 USD olduğu bilgisinin verildiğini, davalı şirkete ait aracın ... Sigorta AŞ'ye 1094434020 sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, sigorta şirketi tarafından davacı şirkete 75.630,32 TL ödeme yapıldığını belirterek HMK’nın 107.

Maddesi uyarınca şimdilik 10.000,00 TL’nin kaza tarihi olan 28.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş. 19.04.2023 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 291.940,24-TL’ye yükseltmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; diğer davalı şirkete ait ... plakalı beton mikser aracında şoför olarak çalışırken 28.08.2020 tarihinde mikser aracının freni boşaldığından dolayı çevresindeki insanlara ve araçlara zarar vermemek için manevra yaptığını ve kendisini tehlikeye atarak mikser aracını yan yatırdığını, bu esnada kontrolü dışında davacı şirkete ait olan LCD ekrana çarptığını, olayda kastının bulunmadığını, mikser aracının bakımsız ve fazla yük aldığından dolayı yapmış olduğu itirazlarının da karşılıksız kaldığını, kusurlu tarafın mikser aracının sahibi olan diğer davalı şirket olduğunu, aracın fren bakımı yapılmadığından ve kapasiteden fazla yük atıldığından dolayı bu kazanın meydana geldiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Beton İnş. Tic.

AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalı araç sahibi davalı şirketin herhangi bir kusuru ve sorumluluğu bulunmadığını, davalı araç sürücüsünün kendi hatası ile aracın kontrolünü kaybederek yoldan çıkması sonucunda davacı şirkete ait reklam panosuna çarptığını, araçların tüm bakım ve onarımlarının düzenli olarak yapıldığını, davacı tarafından aracın bakımını yaptırmadığına dair iddialarına ilişkin hiçbir somut delil bulunmadığını, söz konusu reklam panosunun pert-total kabul edilmesi hususunu kabul etmediklerini, davacı tarafından belirtilen miktarların fahiş nitelikte olup,

davacı yanın ithal olarak satın alırken ödediğini iddia ettiği bedeller üzerinden zararı olduğu iddiasının kabul edilebilir olmadığını, reklam panosu 2013 yılında satın alınmış ve 8 yıldır kullanılmakta olduğundan kullanmaktan kaynaklı bir değer kaybı ve amortisman söz konusu olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; toplanan delillere ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %100 oranında kusurlu olduğunun anlaşıldığı, dava konusu reklam panosunun kullanılamaz halde bulunduğunun dosya muhteviyatı ve yerinde fiziki yapılan incelemelerden belirlendiği,

hasar gören çift taraflı LCD ekranlı reklam panosunun olay tarihi itibariyle üretiminin durması nedeniyle emsal yerine konulabilir rayicinin KDV dahil 59.412,00 Dolar olduğu ve olay tarihindeki Merkez Bankası kurları üzerinden yapılan hesaplamada 434.788,90 TL olabileceği, yaklaşık 7 yıllık bir ürün oluşu ve kullanımı da dikkate alındığında amortisman tenzili ile sovtaj değerinin düşülmesi neticesinde reel zararının belirlenebileceği,

buna göre 434.788,90 TL üzerinden bulunan değerden yapılan %15 oranındaki 65.218,34 TL amortisman tenzili ve 2.000,00 TL takriben sovtaj (hasarlı bedeli) düşülmesi sonucu toplam KDV'li hasar tutarının 367.570,56-TL olduğunun anlaşıldığı,

olay tarihi itibariyle belirlenen bu zarar bedelinden, dava dışı sigorta şirketi tarafından ödenen 75.630,32-TL tazminat bedeli mahsup edildiğinde davacının bu olay nedeniyle uğradığı zararın 291.940,24-TL tutarında olacağının belirlendiği gerekçesi ile davanın kabulüne, 291.940,24 TL davacı zararının kaza tarihi olan 28.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı şirkete ödenmesine, karar verilmiş, hükme karşı davalılar tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; kazanın meydana gelmesine aracın frenlerinin arızalanmasının neden olduğunu, davalı sürücüye atfedilecek kusur bulunmadığını, aracın bakım ve onarımından araç sahibi diğer davalı şirketin sorumlu olduğunu, davalı yönünden davanın kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Beton İnş. Tic. AŞ vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; kazanın meydana gelmesine sürücünün kusurlu hareketinin neden olduğunu, davalı şirketin aracın bakım ve onarımlarını düzenli olarak yaptırdığını, davalı sürücünün iddialarına ilişkin hiçbir somut delil bulunmadığını, bilirkişi raporuyla belirlenen zararın fahiş olduğunu, dijital ekranın 8 yıllık olduğunu, değer kaybı ve amortisman bedelinin daha fazla hesaplanması gerektiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Dava, trafik kazası nedeniyle hasarlanan dijital ekran bedelinin tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece davacının zararının belirlenmesi yönünden makine mühendisi, sigorta hasar uzmanı, reklam ve marka danışmanından oluşan bilirkişi kurulundan rapor alındığı, davacının dijital reklam panosunun zararının hesaplandığının belirtildiği, bu rapor hükme esas alınarak karar verildiği görülmüştür.

6100 sayılı HMK'nın 266. maddesinde; “ (1) Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Ancak genel bilgi veya tecrübeyle ya da hâkimlik mesleğinin gerektirdiği hukukî bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz. Hukuk öğrenimi görmüş kişiler, hukuk alanı dışında ayrı bir uzmanlığa sahip olduğunu belgelendirmedikçe, bilirkişi olarak görevlendirilemez.” düzenlemesi yapılmıştır.

HMK'nın 275. maddesinde ise Bilirkişinin haber verme yükümlülüğü düzenlenmiş “(1) Bilgisine başvurulan bilirkişi, kendisine tevdi olunan görevin, uzmanlık alanına girmediğini, inceleme konusu maddi vakıaların açıklığa kavuşturulması ve tespiti için, uzman kimliği bulunan başka bir bilirkişi ile işbirliğine ihtiyaç duyduğunu veya görevi kabulden kaçınmasını haklı kılacak mazeretini bir hafta içinde görevlendirmeyi yapan mahkemeye bildirir. (2) Bilirkişi, incelemesini gerçekleştirebilmek için, bazı hususların önceden soruşturulması ve tespiti ile bazı kayıt ve belgelerin getirtilmesine ihtiyaç duyuyorsa, bunun sağlanması için, bir hafta içinde kendisini görevlendiren mahkemeye bilgi verir ve talepte bulunur.” hükmü düzenlenmiştir.

Somut olayda, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunun, dijital reklam panosu konusunda uzmanlığı anlaşılamayan makine mühendisi, sigorta hasar uzmanı ile reklam ve marka danışmanı tarafından düzenlendiği görülmüştür.

Bu nedenle mahkemece, davacıya ait dijital reklam panosunda meydana gelen zararın belirlenmesi için konusunda uzman 2 elektrik elektronik mühendisi ve 1 bilgisayar mühendisi bilirkişilerden seçilecek 3 kişilik bilirkişi heyeti oluşturularak davalı tarafın itirazları da değerlendirilerek dijital ekran üzerinde inceleme yapılıp kaza sonucu meydana gelen hasarın belirlenmesi, dijital reklam panosunun kaza sonucu gördüğü hasar nedeniyle tamirinin mümkün olup olmadığı,

tamir edilebilir ise onarım bedelinin tespiti, tamirinin mümkün olmaması halinde aynı model ve özelliklere sahip dijital reklam panosunun davacıya ait ekranın kullanım süresi de dikkate alınarak olay tarihindeki ikinci el rayiç değeri belirlendikten sonra, hurda ve amortisman tenzili yapılarak zararın belirlenmesi için ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken dava konusunda uzman olmayan bilirkişilerden alınan rapora göre yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, HMK’nın 355. Maddesi gereğince, istinaf sebepleri ve kamu düzenine ilişkin hususlar yönünden yapılan inceleme sonunda; davalı ... Beton İnş. Tic. AŞ vekili ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülüp sonucuna göre karar verilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine, kararın kaldırılma sebebine göre davalıların sair istinaf sebeplerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.