Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi E.2024/563 K.2024/850

İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili, 11.07.2022 tarihinde davalı ... idaresinde olup davalı sigorta şirketine ihtiyari mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç ile davacının idaresindeki aracın çarpıştığını, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün tam kusurlu olduğunu, davacının kusuru bulunmadığını, kaza nedeniyle davacının, kaza anında araçta bulunan eşi ve çocuklarının uğradığı psikolojik zararlar için manevi tazminat talep edildiğini, davalının araçta bulunanların travma yaşamasına neden olduğunu, araçta bulunan çocuklarının uyku sorunları yaşadığını, iletişimden kaçtığını, araç kullanmaktan ve araca binmekten çekindiklerini,

davacının kaza nedeniyle psikolojisinin bozulduğunu, davacı ve araçta bulunan tüm kişiler adına davacı lehine manevi tazminat talep ettiklerini, trafik kazalarından sonra en önemli sorunlardan birinin psikolojik travmalar olduğunu, araçta bulunanların kaza tarihinden ve tedavi süresinden bu yana geçirdiği evreler nedeniyle çektikleri ve çekecekleri sıkıntılar nedeniyle manevi tazminat talep edildiğini belirterek, davanın kabulü ile 10.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını ve yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu mahkemeleri olduğunu, davacı tarafça usulüne uygun başvuru bulunmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kusur oranlarının tespiti gerektiğini, hüküm altına alınacak tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, talep edilen manevi tazminat talebinin fahiş olduğunu, davalı şirketin dava tarihinden itibaren yasal faizden sorumlu olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur. Davalı ..., davaya karşı cevap dilekçesi vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın trafik kazası nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkin olup davacının kaza nedeniyle psikolojik olarak etkilendiğini ileri sürdüğü, davacıya bu yönde maluliyeti bulunup bulunmadığı hususunda rapor almak üzere süre verildiği, davacının maluliyete ilişkin rapor alınmasını istemediğini, mevcut duruma göre karar verilmesini talep ettiği, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacının kendisinin bedensel bütünlüğünün zarara uğradığı veya yakanlarının ağır şekilde bedensel zarara uğradığının kanıtlanamadığı, manevi tazminat koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, davanın reddine ilişkin kararın eksik inceleme ile verildiğini, kazanın meydana gelmesinde davalının % 100 oranında kusurlu olduğunu, davalının davacı nezdinde doğan psikolojik zarar nedeniyle manevi zararı tazmin etme yükümlülüğü bulunduğunu, davacının araç sürmeye ve araca binmeye korktuğuna dair rapor almasının mümkün olmadığını, psikolojik olarak çöküntüye uğradığı konusunda tanık beyanlarının yeterli olması gerektiğini, tanık dahi dinlenmeden davanın reddine karar verildiğini, davalının ağır kusuru yüzünden davacının aracının pert olduğunu,

her davanın açıldığı tarihteki koşullara göre değerlendirilmesi gerektiğini, haksız fiil sonucun üzüntü ve keder hisseden kişi lehine manevi tazminata hükmedilebileceğini, kazada yanında bulunan eşi ve çocuklarının dinlenmesini talep ettiklerini, güncel Yargıtay kararlarında aracı perte çıkan kişiler lehine manevi tazminata hükmedildiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak dosya içindeki bilgi ve belgeler, Mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonucunda;

Davacı vekili, 11.07.2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında davacı ve araçta bulunan diğer aile bireylerinin kazadan psikolojik olarak etkilendiklerini ve bu nedenle davacının manevi olarak zarara uğradığını belirterek manevi tazminat talebinde bulunmuş, yargılama sırasında davacıya maluliyetine ilişkin rapor almak üzere süre verilmiş, davacı 27.02.2024 tarihli duruşmada, doktora gitmek ve rapor almak istemediğini, mevcut duruma göre karar verilmesini talep ettiğini beyan etmiş,

mahkemece davacının kendi bedensel bütünlüğünün zarara uğradığı veya yakanlarının ağır şekilde bedensel zarara uğradığının kanıtlanamadığı ve manevi tazminat koşullarının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

6098 TBK'nın 56. maddesinde “Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verir. Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.

Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 tarihli ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlemesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir.

Hâkimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir etmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23.06.2004, 13/291-370)

Somut olay yukarıda açıklanan Kanun hükümleri ve ilkeler doğrultusunda değerlendirildiğinde, 11.07.2022 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre davacı idaresindeki ... plakalı araç ile davalı idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucunda trafik kazası meydana geldiği, dava dilekçesinde kaza nedeniyle davacı ve araçta bulunan diğer aile bireylerinin kazadan psikolojik olarak etkilendiklerini ve bu nedenle davacının manevi olarak zarara uğradığını belirterek manevi tazminat talebinde bulunulduğu,

yargılama sırasında 05.12.2023 tarihli celsede davacı tarafa psikolojik tedavi görmüş ise buna ilişkin sağlık kuruluşunu bildirmesi için süre verildiği, davacı vekilinin 06.12.2023 tarihli dilekçesinde manevi tazminata hükmedilmesi için raporun şart olmadığını beyan ettiği, davacının da 27.02.2024 tarihli duruşmada doktora gitmek ve rapor almak istemediğini, mevcut duruma göre karar verilmesini istediğini beyan ettiği, iddia, savunma, toplanan deliller, yargılama sırasındaki davacı tarafın beyanları ve 11.07.2022 tarihli kaza tespit tutanağına göre trafik kazasında maddi hasar meydana geldiği,

davacının bedensel bütünlüğünün zedelendiğinin kanıtlanamadığı ve manevi tazminat koşulları bulunmadığı gözetilerek davanın reddine karar verilmiş olmasında isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır.

6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca ileri sürülen istinaf nedenleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda davacı vekilinin açıklanan nedenlerle yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun aynı Kanun'un 353/1-b-1. maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiştir.