Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi E.2022/1221 K.2024/820

Eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali talepli davada mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili özetle; davalı ...... Şirketi'ne (...) ait baraj şantiye sahasında davalı ......

Şirketi (...) tarafından üstlenilen bir kısım işlerin ... ile yapılan 30.000 USD götürü bedelli sözleşme gereğince müvekkili tarafından yapıldığını, yapılan iş itibariyle müvekkiline 15.000 USD ödenmesi gerekirken 9.000 USD ödeme yapıldığını, mobilizasyonun tamamlandığını, iki aşamalı işin birinci aşamasının da %90 seviyesinde tamamlandığını, müvekkili ile işçilerinin şantiyeden yaka paça çıkartıldığını, kalan işlerin müvekkiline ait mobilizasyon ve iş ekipmanları kullanılarak 2 ay boyunca davalı ......

Şirketine (...) yaptırıldığını, müvekkilinin yapılan işin su altında kalacak olması nedeniyle Bingöl Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/3 D.İş sayılı dosyasıyla delil tespiti yaptırdığını, bilirkişi raporunda yaklaşık maliyetler ve yapılan işin tespit edildiğini, müvekkilinin mobilizasyonu tamamladığını, 3.ünitede bulunan Pit Liner ve Draft Tube kumlamasını da tamamladığını, 370 m² kumlama ve 62 m² boya yapıldığını, fiyat teklifinde 2 ünite için bu iş kalemlerine 22.878,36 EURO teklif verildiğini, müvekkilinin yaptığı işler bedelinin 7.897,62 EURO olduğunu, boya testlerinin yapılması için verilen teklifin 5.000 EURO olduğunu,

bu kalemde 2.950 EURO imalat yapıldığını, müvekkilinin toplam imalatının 10.847,62 EURO olduğunu, ayrıca kumun müvekkili tarafından temin edildiğini, gaz ölçümleri, nem ölçümleri, hava ölçümleri, tarak ölçümleri ve tuz testlerinin müvekkili tarafından yapıldığını, iş sağlığı ve güvenliği uzmanına ödeme yapıldığını, müvekkilinin işin yapımı için gerekli tüm cihaz ve makineleri sahaya getirdiğini, davalı tarafça hukuki dayanaktan yoksun biçimde el konularak 2 ay boyunca ... tarafından bedelsiz kullanıldığını,

başlatılan Ankara 17. İcra Müdürlüğünün 2019/16015 sayılı takibinin davalıların haksız itirazı sonucu durduğunu öne sürerek itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle; müvekkilinin faaliyet konusunun elektrik üretimi olduğunu, işin ...'ye verildiğini, dava konusu iş kapsamında kumlama ve boya işleri için ... tarafından ... ile anlaşıldığının müvekkiline bildirildiğini, bildirilen alt yüklenici listesinde davacının yer almadığını, davacının işin tanımını yapmadığını, davacının talep dilekçesi tebliğ edilmeden derhal tespit yaptırmasının acele hal tanımına uymadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle; iş sahibi ... ile yüklenici ... arasında akdedilen sözleşmede dava konusu edilen işlerin doğrudan davacıya devrine engel hüküm bulunmadığını, yüklenici ... tarafından sözleşmeyle müvekkiline devredilen işin müvekkili tarafından davacıya sunduğu fiyat teklifiyle devredildiğini, tamamladığı bir kısım iş bedelinin de müvekkili tarafından davacıya ödendiğini, davacının fiyat teklif formunda 2 ünite için Draft Tube + Pit Liner kumlama ve boyama işlemleri, işçilik, boya espektörü sağlanması ve boya kontrollerinin yapılmasını üstlendiğini, tüm işler için 27.878,36 EURO talep edildiğini,

davacının delil tespit dosyasına da bu fiyat teklifini sunduğunu, fiyat teklifinin götürü bedel içerdiğini, bu itibarla mobilizasyonun ayrıca ücretlendirilemeyeceğini, teklifte her bir ünite için 22 gün olmak üzere iş süresinin 44 gün olarak belirlendiğini, davacının üstlendiği işi süresinde tamamlayamadığını, büyük ölçekli yapım işinde her bir alt yüklenicinin üstlendiği işi süresinde tamamlamasının büyük önem arz ettiğini, zira bir işin tamamlanmasını takiben başka kalemlerin yapılmasına başlanabileceğini, ...'nin işin süresinde teslim edilemeyeceği gerekçesiyle davacı alt yüklenicinin değiştirilmesini talep ettiğini,

davacının üstlendiği işi gereği gibi yerine getiremediğini, 3.ünitenin kumlama ve boyasıyla Draft Tube'nin yalnızca kumlamasının yapılarak teslim edildiğini, ... mühendislerinin daha önce kullanılan grid malzeme ile yapılan Draft Tube kumlamasının da beklenilen kalitede olmadığını rapor ettiklerini, teklife konu 2.ünitede ise hiçbir işlem yapılmadığını, davacı tarafın tamamladığı işler bedelinin kendisine ödendiğini, başkaca alacağının bulunmadığını, davacının makine ve teçhizatlarına el konulduğuna ilişkin iddiasının doğru olmadığını, planlanan teslim tarihinin aşıldığını, davacıya yaptığı işe nazaran 3.740,23 EURO fazla ödeme yapıldığını,

işin gecikmemesi için davacının sahada kurulu bulunan ekipmanlarının fazla ödenen bedel karşılığında kiralanması konusunda anlaşıldığını, davacının makine ve ekipmanların iadesi konusunda yazılı veya sözlü talepte bulunmadığını, makine ve ekipmanların kullanımının tamamlanmasını takiben davalıya iade edildiğini, yetkilisinin çekincesiz olarak makineleri aldığını, makine ve ekipmanların kullanıldığı 1.5 aylık süreç için 3.740,23 EURO bedelin bu makine ve ekipmanların kiralanması için gerekli piyasa fiyatında yüksek olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili özetle; davacının uyuşmazlık konusunu gereği gibi açıklamadığını, müvekkili uluslararası bir şirket olduğundan yalnızca sisteminde kayıtlı yüklenicilerle işlem yapabildiğini, müvekkilinin ... ile yaptığı sözleşme gereğince üstlendiği baraj inşaatı kapsamındaki bir kısım işler için ... ile anlaştığını, davacı ile alt yükleniciliğe dair bir ilişkisinin bulunmadığını, müvekkilince ...'e devredilen işin ... tarafından davacıya devredildiğini, ...'in davacının yaptığı imalat kadar iş bedelini davacıya ödediğini, usulsüz bir işlem yapılmadığını,

davacı tarafın dilekçesinde bahsettiği mobilizasyon işinin ayrı bedel ödenmesini gerektirir bir iş kalemi olmadığını, davacı ile götürü bedel üzerinden anlaşma sağlandığını, bahsettiği hazırlık işlemlerinin götürü bedele dahil olduğunu, sahada yapılacak işler için ek ücret talep edemeyeceğini, davacının işi süresinde ve gereği gibi yerine getirmeyeceğinin anlaşılması üzerine müvekkilince ... ile görüşülerek farklı bir taşeron ile çalışması gerektiğinin bildirildiğini, davacının işi tamamlamasına engel olunduğuna ve işin %90 oranında tamamlandığına dair iddialarının asılsız olduğunu, davacıya yaptığı iş miktarı kadar ücret verildiğini,

bu nedenle davacının alacağının bulunmadığını, davacı tarafından tamamlanan işlerin toplam bedelinin 5.259,77 EURO olduğunu, davacıya ... tarafından toplam 9.000 EURO ödenmekle 3.740,23 EURO fazla ödeme yapıldığını, baraj inşaatının gecikmemesi için davacının sahada mevcut ekipmanlarının kendisine yapılan fazla ödeme kiraya sayılarak kullanıldığını, 29.10.2019 tarihinde ekipmanların ve malzemelerin çalışır vaziyette davacı yetkilisine teslim edildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince özetle; uyuşmazlığın davacı ve davalı ... arasında davalı ... üzerinden eser sözleşmesi akdedilip akdedilmediği, davacının davalı şirketlerden takip talebinde yazılı miktarda alacağının bulunup bulunmadığı, alacağın takip tarihi itibariyle muaccel olup olmadığı, davacının edimini tam olarak ifa edip etmediği, eserin ayıplı teslim edilip edilmediği, süresinde ayıp ihbarı yapılıp yapılmadığı ve davalıların sorumluluklarının tespitine ilişkin olduğu, ...'ın iş sahibi olduğu, ...'nin yüklenici olarak üstlendiği, ...'in ise taşeron olduğu, davacının teklif mektubu düzenlediği, ...'in 10.554,25 EURO ödediği,

davacının hak kazandığı iş bedelinin 9.192,90 EURO olduğu, davalı tarafça fazla ödemenin makine ve ekipman kira bedelinden kaynaklandığının beyan edildiği, davacı işçilerinin şantiyeden zorla çıkarıldığı ve ekipmanlarına el konulduğu hususunda kanaat verici delil sunulmadığı, davacıya yaptığı iş bedelinden fazla ödeme yapıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunun hatalı ve kabul edilmez olduğu, fiyat teklifindeki bedellere tarafların itirazının bulunmadığı, buna rağmen ek bilirkişi raporuna yönelik itirazların görmezden gelindiği, müvekkilinin yaptığı hesapla bilirkişi heyeti raporundaki hesap arasında farklılık bulunduğu, yeni bir heyetten rapor alınması taleplerinin dikkate alınmadığı, toplam iş bedelinin KDV hariç 27.878,36 EURO olduğu, bilirkişi heyetinin hesaba kattığı kısmın sadece işçilik maliyetlerine ilişkin bölüm olduğu, kalan maliyetlerin toplu olarak yansıtıldığı,

yine kabul anlamına gelmemekle birlikte Draft Tube boyası için verilen fiyat teklifinin toplam bakiyeden düşülmesi gerekirken keyfi hesaplama yapıldığı, fiyat teklifinde sadece bazı iş kalemlerinin fiyatlandırıldığı, kalanların ise şifai görüşmelerde mutabık kalınması nedeniyle toplu olarak tek kalem yazıldığı, yani bilirkişinin 11.439,16 EURO'yu hesaba kattığı, bunun sadece boya ve kumlama işçilik maliyeti olduğu,

bu tutara boya ekipman masrafı 5.000 EURO eklendiğinde bulunan 16.439,18 EURO'nun teklif bedeli 27.878,36 EURO'dan düşülmesiyle bakiye 11.439,18 EURO'nun nakliye, mobilizasyon, tuz, tarak testi gibi çeşitli giderlere ilişkin olup, teklifte yazılmadığı, bilirkişilerin toplam teklif bedelinden yapılmayan iş bedelini düşerek sonuca ulaşmaları gerektiği, bu itibarla Draft Tube bedeli 4.746,78 EURO'nun düşülmesiyle müvekkilinin bakiye 23.131,58 EURO alacaklı olacağı, ödeme tutarı 10.554 EURO olduğundan müvekkilinin bakiye 12.557,58 EURO alacaklı olduğu, bunun yanı sıra müvekkilinin gaz, nem, hava ölçümleri vs. ölçüm hizmetlerini verdiği,

yine temin edilen kumun maliyetinin hesaba katılmadığı, inceleme yapılmadığı, ...'in cevap dilekçesinde bu hususları açıkça kabul ettiği, iş bedeline itirazının bulunmadığı nedenleriyle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali talepli olup, mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İnceleme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 355. madde uyarınca istinaf nedenleriyle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Somut olayda davalı ...'ın iş sahibi olduğu, baraj inşaatı işinin yükleniciliğinin davalı ... tarafından üstlenildiği ve davalı ...'nin bir kısım işleri davalı ...'e taşere ettiği, davacı tarafça davalı ...'e sunulan 06.07.2019 tarihli Spiral Case 2 Ünite Kumlama Boyama / Draft Tube ve Pitliner Kumlama + Boyama İşleri teklifiyle davacı ile davalı ... arasında eser sözleşmesi ilişkisi kurulduğu anlaşılmaktadır.

Davacının 2. ve 3. üniteler için verdiği teklifinde kumlama (kumlama draft tube 15,50 EURO birim fiyatla toplam 4.777,10 EURO, pitliner kumlama 15,50 EURO birim fiyatla 961 EURO) 5.738,10 EURO ve işçilikli boya (boyama dahil draft tube 15,40 EURO birim fiyatla 4.746,28 EURO, boyama aynı birim fiyatla 954,80 EURO) 5.701,08 EURO olmak üzere bir ünite için teklifin toplam 11.439,18 EURO olduğu, yine boya espektörü sağlanması ve boya testlerinin yapılması için 5.000 EURO teklif verildiği, davacının kum temini, boya, gaz, ısı ve nem ölçerlerin temini, gaz ölçümü yapılması, tuz testi yapılması, ISG uzmanı bulundurulmasını da üstlendiği,

delil tespit raporu ve mahkemece aldırılan bilirkişi heyet raporundan davacının sadece 3.ünitede imalat yaptığı, bu ünitede de draft tube boyanın yapılmadığı, bu itibarla bir ünite için verilen teklif olan 11.439,18 EURO'dan draft tube boya bedeli 4.746,28 EURO'nun düşülmesi ve iki ünite için verilen 5.000 EURO tutarlı boya ekspektörü sağlanması ev boya testlerinin yapım bedeli 5.000 EURO'nun yarısının hakedişe eklenmesi suretiyle davacı hakedişinin 9.192,90 EURO olduğu, davacıya ait makine ve ekipmanların iş sahasında bırakıldığı, davalı ... tarafından işin tamamlanması maksadıyla bu makine ve ekipmanların 3.740,23 EURO bedelle kiralandığı,

davalı ...'in kabulünde olmakla davacı hakedişinin 9.192,90 EURO imalat bedeli ile 3.740,23 EURO kira bedeli toplamı 12.933,13 EURO olduğu, bilirkişi raporuyla belirli davalı ... tarafından yapılan ödemeler toplamı 10.554,25 EURO'nun mahsubuyla davacının bakiye alacağı 2.378,88 EURO olduğu halde, davalı tarafın kabulünde olan kira bedeli dahil edilmeksizin yapılan hesaplama esas alınmak suretiyle mahkemesince hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm tesisi dosya kapsamına usul ve yasaya uygun bulunmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile mahkeme kararının HMK 353/1.b.2 madde gereğince kaldırılmasına,

davalı ... hakkındaki davanın kısmen kabulüyle 2.378,88 EURO'nun takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanan 15.095,18 TL asıl alacak üzerinden takibin devamına, alacak likit olmadığından davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin reddine, davacı tarafça davalılar ... ve ... ile akdi ilişki kanıtlanamadığından bu davalılar hakkındaki davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair yeniden hüküm tesisine karar verilmiştir.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır