Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2020/418 K.2021/382

(İnceleme aşamasında / Duruşmasız) (Kararın kaldırılarak dosyanın mahkemesine gönderilmesi/HMK m.353/1.a-6 ) ....

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ESKİŞEHİR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 04/10/2018

NUMARASI : ....

DAVANIN KONUSU

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ : 20/04/2021

KARAR YAZIM TARİHİ : 21/04/2021

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında mahkemece davanın kısmen kabulüne kısmen reddine dair verilen karara karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacılar vekili; müvekkili ...'in eşi ve diğer müvekkillerinin babası olan ...'in 19/12/2014 tarihinde vefat ettiğini, muris ... ile karşı taraf arasında 16/10/2014 tarihli sözleşme yapıldığını ve karşı tarafça sözleşmede ayrıntılı yazılan malzemelerle yapılan işlerin yapılıp 30.11.2014 tarihinde teslim edilmek üzere yüklenildiğini,

sözleşmenin tarafı olan ve inşaatın yüklenicisi konumunda olan karşı tarafın ise belirtilen süreler içerisinde sözleşmede belirtilen işleri tamamlayıp teslim etmediği gibi bir kısmını yapmış olduğu işlerde de sözleşmede ayrıntılı olarak belirtilen kullanılacak malzemeler konusunda sözleşmeye aykırı davrandığını ve daha kalitesiz malzemeler kullanıldığını, tadilat masraflarının ne kadar olacağının tespiti için kendilerince sulh hukuk mahkemesinde tespit talebinde bulunulduğunu, mahkemece keşif yapıldığını ve hazırlanan bilirkişi raporunda 11.550,00 TL tadilat masrafı öngörüldüğünü, ayrıca kendilerince karşı tarafa ihtarname çekildiğini,

bu zamana kadar herhangi bir ödeme olmadığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla imalattaki eksikliklerin ve sözleşmeye aykırı olarak kullanılan malzemelerin değiştirilmesi ile tadilat masrafı ve gecikme bedeli olan şimdilik 70.725,00 TL nin ihtarname tarihinden itibaren ticari faizi ile davalıdan alınarak kendilerine ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; davacıların yasal süresi içerisinde yasal yollara başvurmadığını, davacıların talebinin zamanaşımına uğradığını, öncelikle zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, esasa ilişkin olarak 16.10.2014 tarihli sözleşmede yapılacak 18 parça işin bedeli olarak 45.000,00 TL belirlendiini, 15.000,00 TL peşinat verilmesi, 15.000,00 TL ara ödeme yapılması ve kalan 15.000,00 TLnin de işin teslim tarihinde ödenmesinin kararlaştırıldığını, taraflar arasında akdedilen sözleşme gereğince teslim tarihinde (30.11.2014) işin yeri davacılar murisince hazır edilemediğini, dolayısıyla müvekkilinin sözleşmede belirtilen tarihte teslimatı gerçekleştiremediğini belirterek, davanın reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin de davacı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece; taraflar arasında 16/10/2014 tarihli bir iş sözleşmesi yapıldığı, bu sözleşme uyarınca bir kısım mobilyaların yapımı ve montajının yapılacağının kararlaştırıldığı, teslim tarihinin 30/11/2014 tarihi olarak belirlendiği, ithalat ve elektrik kesintilerinden dolayı zorunlu gecikmeler hariç olmak üzere işin zamanında teslim edilmemesi halinde yüklenicinin iş verene günlük binde beş oranında geri ödeme yapacağı hususunun kararlaştırıldığı, her ne kadar davalı bir kısım işleri zamanında yapıp montajını yapmamış ise de; davacının da montajın yapılabilmesi için gerekli koşulları sağlamadığı hususunun tanık beyanları ile anlaşıldığı,

zira işveren olan ...'in sözleşmenin devamı sırasında rahatsızlandığı ve 19/12/2014 tarihinde vefat ettiği, bu sırada sözleşmeye konu mobilyaların süresinde montaj ve tesliminin yapılmamasından meydana gelen aksaklıklarda davalının tek başına kusurlu olmadığı değerlendirildiğinden gecikme tazminatı talebinin reddinin gerektiğinin değerlendirildiği,

ancak Eskişehir 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin...D.İş sayılı dosyasında mobilyacı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 15/09/2015 havale tarihli raporda belirlendiği üzere yapılan işlerdeki eksiklikler ve ayıpların 11.500,00 TL'ye giderilebileceği belirtildiğinden davanın bu miktar yönünden kısmen kabulüne ve ihtarnamenin davalıya gönderildiği 20/08/2015 tarihinin temerrüt tarihi olarak kabulüne karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davalı tanıklara neden üstünlük tanındığının belli olmadığını, kendi tanıklarının gecikmeyi ifade ettiklerini, gecikmenin davalının kusurundan kaynaklandığını, davalının gecikme için ihtar da göndermediğini, gecikme tazminatına da hükmedilmesi gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; sözleşmede teslim tarihinde yer hazır değilse yüklenicinin firmanın montaj tarihinin geçerli olacağının düzenlendiğini, tanık beyanıyla da bu hususun sabit olduğunu, malzemenin sözleşmeye uygun olduğunu, binanın havalandırılmamış olabileceği, zararın davacının kusurundan kaynaklandığını, delil tespiti ile karar verilemeyeceğini, iş bedeli ödenmeden eksik ve ayıplı iş bedelinin istenemeyeceğini, mahsup edilmesinin mümkün olduğunu, temerrüt bulunmadığını, faiz başlangıcının hatalı olduğunu, 15.000,00 TL'lik alacağa ilişkin haklarını saklı tuttuklarını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davacıların murisi ile davalı arasında imzalanan 16/10/2014 tarihli sözleşmede, belirtilen iş ve imalâtların yapımı konusunda eser sözleşmesi ilişkisi kurulmuş olup, iş bedeli toplam 45.000,00 TL olarak kararlaştırılmıştır. Buna göre taraflar arasında iş bedelinin 6098 sayılı TBK 480. (818 sayılı BK 365. maddesi) maddesinde düzenlenen götürü bedel olarak kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır.

Kural olarak götürü bedelli eser sözleşmelerinde, iş bedelinin tamamı veya bir kısmı ödenmemiş ise, yüklenici işi kararlaştırılan götürü bedelle yapmak zorunda olduğundan yüklenicinin hakettiği imalât bedelinin, fiziki oran yöntemi ile başka bir ifadeyle yüklenicinin sözleşme kapsamında gerçekleştirdiği imalâtların eksik ve ayıpları da dikkate alınarak işin tamamına göre fiziki oranının tespit edilip, bulunacak bu oranın götürü iş bedeline uygulanması suretiyle saptanması ve bulunacak bu rakamdan kanıtlanan ödemeler düşülerek hesaplanması gerektiği kabul edilmektedir.

Bu şekilde belirlenen iş bedeli yapılan ödemelerden az ise, iş sahibi fazla ödediği bedelin iadesini; fazla ise yüklenici ödenmeyen iş bedeli alacağının tahsilini isteyebilir. Sözleşme dışı iş kalemlerine ilişkin istemlerde ise, yapıldıkları yıl mahalli piyasa rayiç bedellerine göre hesaplama yapılarak iş bedelinin bulunması gerekir.

(Yargıtay 15. Hukuk Dairesi, ....) Sözleşmede aksi kararlaştırılmamış ise fesih halinde müspet zarar kapsamında ifaya ekli cezai şart talep edilemez. (Yargıtay 15. Hukuk Dairesi, ....

O halde Mahkemece yapılacak işlem; öncelikle HMK madde 26-31 kapsamında taraflara açıklama imkanı tanınarak imalatın yapıldığı bağımsız bölümlerin tespiti ile tapu kayıtları ve akit tablosu getirtilerek yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda denetime elverişli ve hüküm kurmaya bilirkişi raporu alındıktan sonra; davalının mahsup talebini de değerlendirerek davacıların talep edebileceği fazla ödeme bulunup bulunmadığının tespiti; davacılar tarafından talep edilen cezai şartın niteliğinin tespiti ve hangi tanık beyanına hangi nedenle üstünlük tanındığının tartışılması ile sonucuna göre karar vermekten ibaret olacaktır.

Açıklanan nedenlerle; sair hususlar incelenmeksizin taraf vekillerinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde sonuçlandırılması için kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır