Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2022/1274 K.2024/331

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin davada mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, müvekkilinin davalı şirket ile Nisan 2016 tarihinde Elektrik otomasyon malzeme temin ve montajı işinin yapılması konusunda sözleşme imzaladığını, müvekkilinin işin Y98-99 kısmını tamamladıktan sonra şirketin elinde olmayan sebeplerden dolayı işi tamamlayamadığını, işin kaları kısmının davalı tarafından tamamlandığını veya tamamlattırıldığını, işin tamamlanmayan kısmının 901-2'ye tekabül ettiğini, kesilen faturalar incelendiğinde kalan işlerin davalı tarafından 7.000,00 TL'ye başka firmalara tamamlattığının anlaşıldığını, ancak davalının tamamlanmayan işlerin bedeli olarak müvekkili firmadan 45.000,00 TL kesinti yaptığımı,

taraflar arasında imzalanan sözleşmeye göre yapılacak işin toplam bedelinin 148.720,00 TL (Sözleşme bedeli *KDV-Tevkifat) olduğunu, ancak müvekkiline bu bedelin sadece 59.461,00 TL'sinin zamanında ödendiğini, bakiye 89.259,00 TL alacağının ise 32.789,00 TL'sinin hesap kapama tarihinden 27 ay sonra ödendiğini, böylece davalının toplam ödemesinin 92.250,00 TL olduğunu, tamamlanmayan işlerin bedeli olarak 7.000,00 TL düşüldüğünde müvekkilinin davalıdan bakiye 49.470,00 TL anapara alacağının bulunduğunu, müvekkilinin sözleşme harici olarak ayrıca ruhsat bedeli, kablo montajları, galvaniz boru, bakır topraklama çubuğu, kazı işleri,

pano montajı ve sarf montajları için 6.785,00 TL harcama yaptığını, bu bedelin de müvekkiline ödenmediğini, davalının müvekkiline 49.470,00 TL ve gecikme faizi olan 13.300,00 TL gecikmeli olarak yatırılan 32.789,00 TL'nin gecikme faizi olan 7.724,00 TL, sözleşme harici yapılan işler için harcadığı 6.785,00 TL olmak üzere toplam 77.369,00 TL borcunun bulunduğunu, dava şartı arabuluculuk görüşmelerinin de anlaşamama ile sonuçlandığını beyan ederek, müvekkilinin davalıdan 77.369,00 TL alacağının ödeme tarihlerinden itibaren hesaplanacak olan yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın usulden reddini talep ettiklerini, taraflar arasında 01.05.2016 tarihinde Elektrik Otomasyon Montaj Sözleşmesinin akdedildiğini, sözleşmenin toplam bedelinin 130.000,00 TL olduğunu, işin devamı süresinde önce davacı şirket yetkilisi ...'ın ardından da şirketin işlerini yürüten eşinin FETÖ soruşturmasından ötürü tutuklarmaları nedeniyle davacı şirketin taahhüdü altındaki işlerin büyük çoğunluğunu yapamadan yarım bırakmak durumunda kaldığını, bu durum üzerine müvekkili şirketin 04.08.2016 tarihli bildirimi ile sözleşmenin tek taraflı feshedildiğini, kalan işlerin başka bir firmaya yaptırılarak firmaya rücu edileceği,

her türlü masraf ve işçilik ücretlerinin davacı şirkete rücu edileceğinin bildirildiğini, sözleşmeye göre işin 35 takvim günü için tamamlanıp teslim edileceğinin belirlendiğini, davacının işi süresinde teslim edemediği için müvekkilince sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini, yarım kalan işin tamamlanması için müvekkilinin ....

Şti. ile anlaştığını, 31.08.2016 tarihli hakediş raporu ile bu firmaya 35.000,00 TL ödeme yapıldığını, ek olarak işin tamamlanabilmesi amacıyla müvekkili şirket tarafından T1 Maddesi için geriye kalan işin koordinasyon hizmet bedeli olarak 5.000,00 TL ve T2 Maddesi için yapılmayan as-built projelerin çizilmesi hizmet bedeli olarak 5.000,00 TL ödediğini, 06.09.2016 tarihinde davacı şirket tarafından müvekkili şirket muhasebe müdürlüğüne hitaben gönderilen mutabakatname de;

“ilgili işlere istinaden, işlerin tamamlanamaması sebebiyle tarafımıza gönderilen 04.08.2016 tarihli tebligatın taraflarına ulaştığı ve bedeli mukabilinde kalan işlerin üçüncü bir firma üzerinden yaptırılmasının kabul edildiği, bu doğrultuda aşağıdaki hesap özerinde açıklandığı şekli ile bakiye kalan bedelin taraflarına ödenmesi ile birlikte ...

A.Ş. şirketinde hiçbir kanuni alacaklarının kalmayacağını bilgilerinize sunar, gerekli bakiye ödemesinin taraflarına ödenmesi hususunun arz edildiği, çıkarılan ödeme tablosunda ... firmasına kalan tutarın (KDV hariç) 42.328,72 TL olarak belirtildiği, ancak çıkarılan ödeme tablosunda personellerin maaşları ve SGK prim borçlarının düşülmemiş olduğunu, 06.09.2016 tarihinde davacı şirket yetkilisi ...'ın eşi ... tarafından (... tutuklu olduğunda o sırada eşi ... yetkilidir) personel alacak listesi ve alacak miktarlarını içeren yazısının müvekkili şirkete ulaştırıldığı,

listede yer alan tüm personellere belirtilen tutarlardaki alacaklarının ödendiği, ayrıca müvekkili şirket tarafından 07.09.2016 tarihinde de listede ismi geçen işçiler adına 4.988,77 TL SGK 4A prim borcunun ödendiğini, maaş ödemeleri ve SGK primleri için müvekkili tarafından 21.778,77 TL ödendiğini, bu sebeple kalan bakiyenin 32.789,95 TL olduğunu, müvekkili şirket tarafından davacı şirkete 06.06.2016 tarihinde 39.000,00 TL avans ödemesi yapıldığını, 31.08.2016 tarihli A152691 nolu faturadan kaynaklı 247,80 TL ...

T-shirt yansıtma bedeli ödendiğini, 30.07.2016 A152674 nolu faturadan kaynaklı 1.417,76 TL yansıtma yemek bedeli ödendiğini, 30.06.2016 tarihli A152656 nolu faturadan kaynaklı 773,32 TL yansıtma yemek bedeli ödendiğini ve 1.232,40 TL damga vergisi ödendiğini, ilgili belgelerin ekte sunulduğunu, tüm ödemeler düşüldükten sonra davacı şirkete ödenmesi gereken bakiye miktarın KDV dahil 32.789,95 TL olduğunu, müvekkili şirketin kalan miktarı ödemek için karşı tarafa banka hesabı bildirmesine ilişkin olarak defalarca iletişime geçilmeye çalışıldığını, ancak muhatap bulunamadığını,

bunun üzerine Ankara 44. Noterliğinin 24.10.2016 tarih ve 13704 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 06.09.2016 tarihine kadar yapılmış olan işier için düzenlenen A122197 numaralı 08.09.2016 tarihli faturanın aslının talep edildiğini, ayrıca bakiye ödeme için banka hesap numarasının bildirilmesinin istenildiğini, ihtarnameye rağmen davacı şirket tarafından herhangi bir bildirim yapılmadığını, uzun bir zaman geçtikten sonra şirket yetkililerinin tahliye edilmesinin ardından müvekkili şirkete kalan bakiye ödeme için banka hesabı bildirildiğini,

18.01.2019 tarihinde bakiye 32.789,95 TL'nin davacı şirket yetkilisi ...'ın hesabına ödendiğini ve davacı şirkete herhangi bir borç kalmadığını, müvekkili şirket tarafından davacı şirkete yapılan bakiye ödemeye rağmen, davacı şirket tarafından Dörtyol 1. Noterliğinin 25.02.2019 tarih ve 02097 yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini, işbu ihtarname ile müvekkilinin 45.000,00 TL kesinti yaptığı, müvekkilinin davacı şirkete 49.470,00 TL ve gecikme faizi olan 13.390,00 TL,

gecikmeli olarak yatırılan 32.470,00 TL'nin gecikme faizi olan 7.724,00 TL ve davacı şirketin yapmış olduğu diğer masraflar için harcamış olduğu 6.785,00 TL olmak üzere toplam 77.369,00 TL'nin 7 gün içerisinde davacı şirketin hesabına aktarılması hususunun ihtar edildiğini, ihtarnameye cevap olarak Ankara 6. Noterliğinin 05.03.2019 tarih ve 02678 yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini, ihtarnamede yukarıda ifade edilen hususlar belirtilerek müvekkilinin davacı şirkete herhangi bir borcunun kalmadığının belirtildiği,

kalan bakiye miktarın geç ödenmesinin müvekkili şirketin ihmalinden kaynaklanmadığını, bu gecikmenin tamamen davacı şirket yetkililerinin tutuklanmalarından ve cezaevinde olmalarından ötürü kendileri veya yetkili kimse ile iletişime geçilememesinden kaynaklandığını, davacı şirket tarafından banka hesabı bildirildiğinde vakit kaybetmeksizin müvekkili şirket tarafından ödeme yapıldığını,

söz konusu gecikmeden müvekkilinin sorumlu olmadığına ilişkin davacı şirket yetkililerinin tutuklanmaları ve cezaevinde olmalarından kaynaklandığı hususunun açığa kavuşturulması adına davacı şirket yetkilisi ... ve eşi ... aleyhine açılmış olan ceza davalarının sorgulanmasını, ne kadar ceza aldıkları ile ne zaman tutuklanıp ne zaman tahliye olduklarının sorulmasını talep ettiklerini beyan ederek,

sair cevap verme ve delil sunma hakkı saklı kalmak kaydıyla, öncelikle huzurdaki davanın esasına girilmeden belirsiz alacak davası olarak açılan davanın usulden reddine, esasa girilmesi halinde ise müvekkili şirketin davacı şirkete herhangi bir borcu bulunmadığından ve söz konusu gecikmenin müvekkili şirketin ihmalinden değil bizatihi davacı şirket yetkililerinden kaynaklanmasından ötürü olması nedeniyle ikame edilen işbu haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın tümüyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "...Taraflarca bildirilen deliller toplanmış, getirtilmesi gereken belgeler dosyaya getirtilmiş, tanıklar dinlenmiş, dosya, mevcut delil durumuna göre bilirkişi incelemesi ve keşif incelemesi yaptırılmak üzere talimat mahkemesine gönderilmiş, 04/01/2022 tanzim tarihli rapor alınmıştır. Rapordan anlaşıldığı üzere sözleşmeye konu işin hali hazırda yapılmış olduğu ve sistemin çalışır vaziyette olduğu, ancak yapılan işten kimin ne kadar iş yatığının tespitinin mümkün olmadığı belirtilmiştir.

Taraflara ticari defter ve kayıtlarını sunmaları, sunulmayacak boyutta ise adresini bildirmeleri konusunda kesin süre verilerek sonuçları ihtar edilmiştir. Verilen kesin süreye rağmen davacı defterleri sunulmamış ve adresi de bildirilmemiştir. Bu itibarla yalnızca davalı defterleri incelenebilmiştir.

İncelenen davalı defter ve kayıtlarına, davacının tanzim ettiği 97.240,00TL fatura bedelinin davalı tarafça muhtelif tarihlerde davacı yana ödendiği ve 18/01/2019 tarihi itibariyle davalı yanın davacı yana borçlu olmadığı tespit edilmiştir.

Davacı yana verilen kesin süreye rağmen defter ve kayıtlar sunulmadığından ve adresi de bildirilmediğinden davalı defterlerinin açılış ve kapanış onaylarının yapılmış olması ve davalı lehine delil olma vasfına haiz olması hususları gözetilerek davalı defter ve kayıtları HMK madde 222/3 (Değişik:22/07/2020 - 7251/23.m.) uyarınca davalı lehine delil olarak kabul edilmiştir.

Taraf iddia ve savunmaları, toplanan deliller talimat mahkemesince yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporu, incelenen davalı defter ve kayıtları ve düzenlenen bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, sözleşmeye konu işin ne kadarının davacı tarafça tamamlandığının ve dava dışı firmanın hangi aşamada işi devralarak ne kadar iş yaptığı hususunun tüm dosya kapsamına göre belirlenemediği gibi davacının fazladan yapmış olduğu işe yönelik iddiasının da dosya kapsamından ispatlanamadığı, uyuşmazlık konusuna göre ispat yükünün davacı üzerinde olduğu,

ancak sunulan deliller, alınan raporlar ile davacı yanın iddialarını ispat edemediği, davalı defter ve kayıtlarına göre de davacı tarafça düzenlenen faturanın ödenmiş olduğu ve davalı yanın davacı yana borcunun bulunmadığı anlaşılmakla davacının davasının reddine..."karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyada mevcut hak ediş raporları, evraklar ve bilirkişi raporuna göre, dava dışı firmanın tüm üniteler için 7.000,70 TL'lik iş yaptığını, buna rağmen her ünitede ayrı ayrı iş yapılmış gibi gösterilerek 45.000,00 TL hesap çıkarıldığını, bu hususun tek başına davayı kanıtladığını belirterek, mahkeme kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.