Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2025/284 K.2025/411

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkin davada mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, Müvekkili şirket ile davalı borçlu şirket arasındaki anlaşmaya göre müvekkilinin davalı şirketin alt taşeronluğunu gerçekleştirdiğini, ...Yolu 72000*134* 997 Km arası toprak işleri, sanat yapılan, üst yapı yapım işi 1 nolu hakediş bedeli yönünden müvekkilinin işini yaptıktan sonra davalıya 09.07.2013 tarihinde KDV Dahil 215.948,45 TL’lik açık fatura kestiğini, faturanın davalı şirket tarafından teslim alındığı ve ticari de defterlere işlenmiş olduğu gibi müvekkilinin ticari defterlerine dc işlendiğini, buna rağmen fatura bedelinden bakiye 119.948,96 Tl lik kısmının ödenmediğini,

fatura bedelinin ödenmesi konusunda müvekkili şirket yetkililerinin davalı şirket yetkilileri ile yaptıkları görüşmelerden bir sonuç çıkmaması üzerine davalı aleyhine Ankara 8. İcra Müdürlüğünün 2013/13699 nolu icra dosyası ile icra takibinde bulunduğunu, davalı şirketin itirazı üzerine takibin durması nedeniyle işbu itirazın İptali davasının açıldığını, müvekkilinin yapmış olduğu iş karşılığındaki alacağını her ne kadar haklı olarak davalı şirketten istemiş ise de davalının bu tutarı ödemediği gibi müvekkilinin haklı olarak yaptığı icra taikbine itirazda bulunduğunu ve genel haciz yoluyla yapılan İcra takibinin itiraz üzerine durduğunu,

tüm bu gerçekliklere karşın davalının hiçbir yazılı belgeye ve haklı bir sebebe dayanmaksızın yaptıkları İtirazın kaldırtması ve alacağın %20’si oranında tazminatın davalılardan alınmasına karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili.

Davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığını, İİK'mn 67, Maddesine göre itirazın İptali davası açmak için bîr senelik bir hak düşürücü sürenin öngörüldüğünü, somut olayda borca İtirazın üzerinden 2,5 yıl geçtiğini, bu nedenle bu yönden davanın reddinin gerektiğini, davacının müvekkilinden herhangi bir alacağının bulunmadığını, bilakis müvekkilinin davacıdan alacaklı olduğunu, davacının taleplerinin haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olup reddinin gerektiğini, şöyle ki;

müvekkili ile davacı arasında ...Yolu 72000-134-997 Km arası toprak işleri, sanat yapılan, üst yapı yapım İşine ilişkin iş kalemlerinin yapılması ve alt yüklenicinin hakedişi esas alınarak alt yükleniciye bu oranda ödeme yapılacağı hususunda anlaştıklannı, müvekkili tarafından bu kapsamda davacıya işe başlaması için bir miktar avans verildiğini, ancak davacının anlaşma ile üstlendiği edimini yerine getirmediğini, işi yapmak iddiası bîr yana İşe başlamadığını ve bu sebeple de söz konusu iş kapsamında herhangi bir hak ediş alacağının doğmadığını,

bilakis işe başlaması için müvekkilınce verilen avansı da iade etmediğinden müvekkiline karşı borçlu olup bu konudaki talep ve dava haklarını saklı Tuttuklarını, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının sözleşme kapsamındaki işi yaptığını ispatlaması gerektiğini, bu konuda külfetin davacıya ait olduğunnu, ispat hukuku kuralları gereği fatura tanziminin tek başına İşin yapıldığının ispatı için yeterli Olmadığını,Ayrıca, faturanın müvekkili şirket tarafından teslim alındığı ve ticari defterlere işlendiği,

yönündeki iddiasının da gerçeği yansıtmadığım, öte yandan müvekkiline usulünce, herhangi bir faturanın da tebliğ edilmediğini, beyanla, usul ve yasal dayanaktan yoksun haksız davanın reddine, davacı aleyhine tazminata hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece,"... Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkememizin 09.12.2019 tarih 2015/654 Esas 2019/797 sayılı kararı Bölge Adliye Mahkemesi 31. HD.'nin 2020/1095 Esas ve 2022/257 karar sayılı ilamıyla Mahkememiz kararının kaldırılmasına, dosyanın davanın yeniden görülmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine kesin olmak üzere karar verildiğinden, dava mahkememizin yeni esasına kaydı yapılıp incelendi.

Yargılama sürecinde tarafların gösterdiği deliller toplamış, icra dosyası celp edilmiş, taraf defterleri incelenmiş, vergi dairelerinden BA ve BS formları getirilmiş, ticaret sicil kaydı temin edilmiş, ticaret sicil kaydıyla taraflar arasında imzalan sözleşme ve dava dışı idareden ihale dosyasının tamamı dosyaya kazandırılarak mahkememizce atanan bilirkişilerden 30/10/2017, 16/03/2018, 02/01/2019,17/08/2022 ,10/09/2024 tarihli raporlar alınmıştır.

Davanın başlangıçta yöneltildiği ... firmasının 08/04/2015 tarihinde birleşme-terkin ile ... Şti.'ye devrolduğu ticaret sicil kaydından anlaşıldığından ve davacı vekili 28/11/2016 tarihinde talepde bulunduğundan, 28/11/2016 tarihli celse 1 nolu ara kararı ile HMK 124. Madde kapsamında taraf değişikliği yapılarak ... inşaat şirketi davalı olarak kabul edilmiştir.

Ankara 8. İcra Müdürlüğünün 2013/13699 sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacının davalıdan 1.084,47 TL işlemiş faiz ile birlikte toplam 121.033,43 TL alacak talebinde bulunduğu, davalının süresince itirazı ile takibin durduğu anlaşılmıştır.

Davanın konusu sözleşmeye göre alt yüklenici olan davacının yaptığı iş karşılığı düzenlediğini iddia ettiğini 09/07/2013 tarihli 215.948,45 TL lik fatura bedelinden 119.948,96 TL lik tutarının ödenmesinin gerekip gerekmediği, üstlenilen işin davcı tarafca yapılıp yapılmadığı ve bu kapsamda itirazın iptali ile tazminat koşullarının oluşup oluşmadığından ibarettir.

Tarafların defterlerini inceler 30/10/2017 tarihli rapordan anlaşıldığı üzere davacı defterlerinde dayanak faturanın kayıtlı olduğu ve takip tarihi itibariyle 215.948,45 TL alacaklı göründüğü, davalı defter kayıtlarına göre ise davacıyla herhangi bir ticari işlemin söz konusu olmadığı, takip konusu faturanın davalı defterlerinde kayıtlı olmadığı tespi olunduğundan davanın, tarafların defter ve kayıtlarına göre çözüme kavuşturulması söz konusu olmamıştır.

Taraflar arasında ki tarihsiz sözleşmenin ödemeler başlığı altında "ödemeler hak edişlerin idareden tahsilini takip eden üç iş günü içerisinde verilecektir. Söz konusu hak edişler hiç bir şekilde devir ve temlik edilemez." düzenlemesi mevcuttur. Buna göre hak edişin idareden (Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü) tahsil edilmesi ve üç iş günü içerisinde taraflar arasındaki hak edişin düzenlenmesi ve bedelinin aynı süre içerisinde ödenmesi gerekmektedir.

Dava dışı idareden getirilen ihale dosyası da incelenmek suretiyle oluşturulan 16/03/2018 tarihli ve 02/01/2019 tarihli raporlara göre; taraflar arasındaki sözleşmenin kapsadığı iş ile ilgili davalı dışı idare ile düzenlenmiş hak ediş ve davalının bu hak ediş bedellerini tahsil ettiğine dair delil bulunamamış aynı şekilde taraflar arasında da hak ediş düzenlenmemiştir. Yine ihale dosyası ve dava dışı idare ile dava dışı ... Ltd arasında düzenlenen 10 nolu hak ediş incelendiğinde davacı ile davalı arasında ki tesviye işleri ve sanat yapılarının imalatını içerir sözleşme kapsamında ki işin yapılmadığıda belirlenmiştir.

Davacı taraf işi yapıp teslim ettiğini ıspat için dava dışı asıl iş veren ...firması şantiye şefi ...'ya imzasına işi yapıp teslim ettiğini iddia etmiş, bu kişiyi tanık olarak dinletmek istemiş ise de ... davalı çalışanı ya da temsilcisi olmadığından davacının bu talebi Mahkememezice reddedilmiş ve davacı vekiline, işin yapılıp teslim edildiğini toplanan deliller itibariyle ıspat edememiş olmaları ve yemin deliline dayandıkları için yemin hakları hatırlatılmış, davacı tarafça yemin teklif edildiğinden yemin tarihi itibariyle davalı şirketi temsil yetkisi bulunan ...'a 09/12/2019 tarihinde usule uygun yemin yaptırılmış ve davalı temsilcisi davacıya borçlu olmadıklarına dair yemini eda etmiştir.

Bam kaldırma kararı sonrası yapılan yargılama sırasında Davacı vekiline davaya konu işin davalıya teslimine dair varsa tanık listesini ve bu hususu ispata yarar diğer belge örneklerini mahkememize sunması için iki haftalık kesin süre verilmesine, aksi takdirde tanık deliline dayanmaktan vazgeçmiş sayılacağı hususu ile dosyadaki mevcut delil durumuna göre karar verileceği hususunun davacı vekiline ihtarına dair ara karar kurulduğu , ,davacı vekili tarafından bildirilen tanık ...nın vefaat ettiğinin anlaşıldı akabinde davacı vekili tarafından tanık olarak ... nün tanık olarak bildirildiği ve mahkememizce talimat yolu ile bu tanığın beyanının alındığı anlaşıldı akabinde bilirkişiden rapor alınmasına karar verildiği anlaşıldı,

Alınan 10/09/2024 tarihli bilirkişi raporundan da anlaşılacağı üzere Davacı yanın takip ve dava talebinin 121.033,43 TL olduğu anlaşılmakla dosya kapsamı ve talimat yolu ile beyanı alınan tanık beyanında açık ve net olmadığı, dava konusu olguyu tam ispata yeterli nitelikte olmadığı birlikte değerlendirildiğinde: Davacının alacağı bulunmadığı,, Dolayısı ile davacının faiz alacağı da bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yapılan yargılama toplanan deliler ve alınan bilirkişi raporları gözetildiğinde takibe dayanak faturanın konusu işin yapıldığını ıspat yükü üzerinde olan davacının ıspatı yerine getiremediği anlaşıldığından dava reddedilmiş, davanın reddi iddia edilen alacağın varlığının ıspat edilememesine dayandığından ve sırf bu nedene dayalı olarak davacının takip yapmakta kötü niyetli olduğu kabul edilemeyeceğinden davalının tazminat talebininde reddi..." şeklinde karar verilmişir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kaldırma kararı öncesinde tanık olarak gösterilen ... vefat ettiğinden söz konusu işte çalışmış olan ...'nün tanık olarak dinlendiğini ve davacının sözleşme konusu işleri yaptığını bildirdiğini, son bilirkişi kurulu raporunda müvekkilinin hiçbir alacağının olmadığı belirtilmiş ise de, bu tespitin dosyada bulunan sözleşme, hakedişler, davalının şantiye şefi tarafından imza edilen hakedişler ile tanık beyanları ile önceki bilirkişi raporunun tam aksine görüş bildirerek hukuken müvekkilinin hakkı olan alacağının elinden alındığını, son bilirkişi raporunun BAM kaldırma kararına da aykırı olduğunu,

SSK işyeri numarası dikkate alındığında müvekkilinin bu işte çalışmadığına yönelik iddianın ortadan kalktığını, iş sahibi idarenin 11 nolu hakediş raporunda müvekkilinin yaptığı işlerin yer aldığını ve bedelinin davalının iş verenine ödendiğini, bu hususun mahkemece gözden kaçırıldığını, buna göre yapılan işlerin bedelinin 64.780,00 TL olduğunu, bununla birlikte JCB tutanağı, bordür ekibi, mikser tutanağı, yemek bedeli, makina kamyon bedeli olarak hakedişte bulunan 118.227,16 TL lik bedel toplamının müvekkilinin faturasındaki miktarla belirtildiğini,

sözlemeyi imzalayan ... firmasının yetkilisi ...'na yemin ettirilmesi gerekirken yeni firma olan ... şirketinin yetkilisine yemin ettirilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek, mahkeme kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli gerekçeyle karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve özellikle Dairemizin kaldırma kararına uygun inceleme ve değerlendirme yapıldığı anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Başkan Üye Üye Katip