Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesi E.2025/720 K.2025/724

Talep eden vekili tarafından karşı taraf aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan ihtiyati haciz talepli davada mahkemece talebin reddine dair verilen karara karşı süresi içinde talep eden vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, dairemize gönderilen dosyanın yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İSTEM

Talep eden vekili tarafından verilen talep dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında akdedilen "11.05.2024 Tarihli Yüklenici Ana Sözleşmesi" ve "10.06.2024 Tarihli Yüklenici ve Alt Yüklenici(Taşeron) Sözleşmesi" çerçevesinde, müvekkili şirketin.

Malatya ili Yeşilyurt ilçesi 9. Paket 256 adet hafif çelik konut projesi (P49) kapsamında, projeye ait çeşitli inşaat ve çelik yapı montaj işlerini üstlendiğini, ancak karşı tarafın hakedişleri ödememesi ve zarara uğratması sonucu, 03/06/2025 tarihli dilekçesi ile karşı yanın müvekkili şirkete olan 68.340.766,55 TL tutarındaki (faiz, yargılama giderleri,

harç ve masraf ile vekalet ücreti hariç) muaccel borcunun tahsilinin güvence altına alınabilmesi amacıyla karşı taraf olan iş sahibi şirketin taşınır ve taşınmaz malvarlıkları ile varsa üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının borca yeter miktarı üzerine İcra Ve İflas Kanunu'nun 257 ve devamı maddeleri gereğince ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

YANIT

Mahkeme kararından önce dosyaya sunulan bir cevap dilekçesi bulunmamaktadır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/06/2025 tarihli ve 2025/100 Değişik İş Esas ve 2025/100 Karar sayılı kararında özetle; Talepte bulunan şirketin diğer şirketten alacaklı olduğu ve varsa alacak miktarının belirlenmesi ancak yapılacak yargılamada talepte bulunanın edimini yerine getirdiği kadarı ile hak ettiği ücretin yapılan ödemelerin mahsubu sonrasında bilirkişi incelemesi ile belirlenmesi mümkün olabilecektir. Yani, alacağın varlığı ve miktarının belirlenmesi yargılamayı gerektirmektedir.

Sonuç olarak yukarıda açıklandığı üzere,

Dayanılan belgeler ve iddianın ileri sürülüş biçimi dikkate alındığında, talep edenle borçlu arasında eser sözleşmesinin akdedildiği talebe konu alacağın bu sözleşme ilişkisine dayandığı iddia olunan her bir alacağın varlığı ve miktarı öncelikle edimin ifa edildiğinin kanıtlanmasına ve buna karşılık eksik ödeme yapıldığının kanıtlanmasına bağlı olmakla, sonuç itibariyle alacağın varlığı ile muaccel olup olmaması yargılamayı gerektirdiği gibi İİK m.257/2 uyarınca borçlunun mal kaçırdığına yönelik yaklaşıp ispat ölçüsünde delil de dosyada bulunmadığından; talepçi vekilinin yasal koşulları bulunmayan ihtiyati haciz isteminin reddine dair karar verildiği görülmüştür.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Talep eden vekili tarafından verilen 07/07/2025 tarihli istinaf kanun yolu başvuru dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında akdedilen ''11.05.2024 Tarihli Yüklenici Ana Sözleşmesi ve ''10.06.2024 Tarihli Yüklenici ve Ana Alt Yüklenici (Taşeron) Sözleşmesi'' çerçevesinde, müvekkili şirketin.

Malatya İli, Yeşilyurt İlçesi, 9. Paket 256 adet hafif çelik konut projesi (P49) kapsamında, projeye ait çeşitli inşaat ve çelik yapı montaj işlerini üstlendiğini, taraflar arasında imzalanan 11.05.2024 tarihli yüklenici ana sözleşmesinin ''ÖDEMELER'' başlıklı 8. maddesinde;

'' yapılan işe ait ödeme şekli özel idari ve teknik şartnamede belirtilmiştir.'' şeklinde düzenleme yer alıp sözleşme eki olan Özel İdari ve Teknik Şartname'nin ''AVANS VE HAKEDİŞ ÖDEMELERİ'' başlıklı 5. maddesinde ise aynen ''Hakediş Ödemesi YÜKLENİCİ, taahhüdündeki işlerin imalı sırasında proses kontrollerini İŞVEREN TEMSİLCİSİ ile yapar ve o aya ait hakediş altlıklarını hazırlayarak İŞVEREN'e verir, buna göre İŞVEREN tarafından aylık hakediş düzenlenir.

İŞVEREN tarafından verilen inşaat malzemeleri, gıda malzemeleri, teminat, avans, varsa nefaset, veya diğer kesintiler yapıldıktan sonra kalan miktar İŞVEREN temsilcisinin onayı alındıktan sonra İŞVEREN tarafından onaylanan hakediş faturası yüklenici tarafından ilgili hakedişin üzerindeki tarihe göre belirlenir.'' şeklinde olduğunu, müvekkili şirketin yükümlülüklerini eksiksiz şekilde yerine getirdiğinin belgelerle sabit olmasına rağmen, bu ödeme yükümlülüğünün ihlal edildiğini,

ihtiyati haciz başvuru dilekçesi ekinde mahkemeye sunmuş oldukları karşı yanın idareden almış olduğu hakedişlerine dair hakediş raporlarına dikkat edilirse bu raporların, talep etmiş oldukları hakediş faturalarının dönemi için olup bu hakedişlerinin taraflarına eksiksiz bir şekilde ödenmesi gerekeceğini, ihtiyati haciz başvuru dilekçesi ekinde mahkemeye sunulan davalı yanın idareden hakediş aldığını gösterir 4 tane hakediş raporna göre.

1 numaralı hakediş raporu 05.07.2024 tarihine kadar yapılan işler için, 2 numaralı hakediş raporu 04.09.2024 tarihine kadar yapılan işler için, 3 numaralı hakediş raporu 04.10.2024 tarihine kadar yapılan işler için, 4 numaralı hakediş raporu 04.12.2024 tarihine kadar yapılan işler için alınmış olup bu hakediş raporları bizzat karşı yanın imzası ile kendisine ödendiğini, ihtiyati haciz koşullarının İİK'nin 257. maddesinde gösterilmiş olup, maddede hem vadesi gelen hem de vadesi gelmeyen para alacakları için ihtiyati haciz şartlarının düzenlendiğini, muaccel alacaklarda alacağın vadesinin geldiğini, ancak rehinle temin edilmemiş olmasının;

müeccel alacaklarda ise, borçlunun adresinin belli olmaması veya taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye ya da kaçırmaya çalışması veya kendisinin kaçması ya da kaçmaya hazırlanması yahut bu amaçla alacaklının haklarını ihlal eden işlemlerde bulunması gerekeceğini, işaret edilen maddede, mezkur sebepler dışında başka herhangi bir koşul öngörülmediğini, dilekçelerinde ekledikleri Yargıtay kararında da ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için, alacağın varlığı hakkında mahkemece kanaat edilmesinin yeterli olduğu hükmünün havi olduğunu, başvuru dilekçesi ekinde sunulan faturaların,

sözleşmelerin ve diğer bir çok belge incelendiğinde müvekkilinin alacağının sabit olduğunun ortaya çıktığını, yerel mahkemece yeterli inceleme yapılmadan ve asgari özen gösterilmeden taleplerinin reddine karar verildiğini, bu nedenlerle istinaf başvurularının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak taleplerinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan inceleme sonucunda;

Talep, taraflar arasındaki 11/05/2024 tarihli "Yüklenici Ana Sözleşmesi" ile 10/06/2024 tarihli "Yüklenici ve Alt Yüklenici Sözleşmesi" kapsamında talepçi şirketin yüklenici olarak edimini yerine getirdiği, ancak karşı tarafın iş bedeli alacağını ödemediği iddiasıyla ve hakediş bedelleri alacağı karşılığı düzenlenen faturalar kapsamında toplam 68.340.766,55 TL'lik alacak için karşı taraf şirketin taşınır ve taşınmaz malvarlıkları ile varsa üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine İİK'nın 257 ve devamı maddeleri uyarınca ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesi isteğine ilişkindir.

Mahkemece, talepçi vekilinin ihtiyati haciz isteğinin, alacağın yaklaşık olarak ispatlanamaması ve alacağın var olup olmadığının yargılamayı gerektirdiği kabul edilmek suretiyle reddine dair 05/06/2025 tarihli 2025/100 Karar sayılı karar verilmiş olup, bu karara karşı talep eden vekili tarafından yukarıda belirtilen gerekçelerle istinaf yoluna başvurulmuştur.

Her ne kadar talep eden vekili tarafından verilen ve içeriği yukarıda açıklanan istinaf başvuru dilekçesi ile ilk derece mahkemesi kararının yerinde olmadığı nedeniyle kaldırılarak ihtiyati haciz kararı verilmesi isteğinde bulunulmuş ise de;

İİK'nın 257. maddesinde ihtiyati haciz şartları gösterilmiştir.

İİK'nın 257. maddesi uyarınca; alacağının vadesi gelmiş (alacak muaccel) ve alacak rehin ile güvence altına alınmamış ise, alacaklı mahkemeye başvurarak ihtiyati haciz kararı verilmesini isteyebilir (İİK m. 257/1). Bu halde alacaklı, mahkemede yalnız alacağın varlığını, vadesinin geldiğini ve alacak için bir rehin bulunmadığını ispat etmekle yetinecektir, alacaklının başka bir hususu ispat etmesine gerek yoktur.

Alacağının vadesi henüz gelmemişse (alacak müeccel ise), alacaklı kural olarak borçlunun mallarına ihtiyati haciz konulmasını isteyemez. Ancak alacaklı borçlunun belli bir ikametgahının bulunmadığını, borçlunun taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisinin kaçmaya hazırlandığını ya da kaçtığını ve yahut da alacaklanın haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunduğunu ispat ederse, ihtiyati haciz kararı verilebilir.

Bu bilgiler ışığnda somut olay değerlendirildiğinde, taraflar arasında, eser sözleşmesi niteliğindeki ve yukarıda belirtilen işlerin yapılmasını konu alan yüklenici ve alt yüklenici sözleşmeleri uyarınca talep eden, iş bedeli karşılığı olarak düzenlemiş olduğu faturalara istinaden karşı taraftan 68.340.766,55 TL alacaklı olunduğu iddiasıyla karşı taraf olan yüklenicinin malvarlığı ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulması isteminde bulunulmuştur.

İİK'nın 257. ve 258. maddeleri uyarınca, talep edenin, karşı taraftan var olduğunu iddia ettiği alacağın varlığının ve muaccel olduğunun tam ve kesin şekilde ispat etmesi aranmamaktadır. Bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterlidir.

Somut olayda, taraflar arasındaki sözleşmenin niteliği ve karşı tarafın savunma ve delilleri henüz bilinmeden isteme konu talep edenin alacağının olup olmadığı ve alacaklarının miktarı yargılamaya muhtaç olup, dosyada bu aşamada bulunan deliller ile hakediş belgeleri ile faturalar ihtiyati haciz kararı verilmesi için gerekli olan yaklaşık ispat ölçüsünü sağlayacak nitelikte değildir.

Bu nedenle, mahkemece de, aynı gerekçelerle talep eden vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş olmasında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istemde bulunan vekilinin, ihtiyati haciz talebinin reddine dair mahkeme kararına karşı yapmış olduğu istinaf kanun yoluna başvurusunun, HMK'nın 353/(1)-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip