Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2022/513 K.2022/606

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı ... vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde.

26/06/2017 tarihinde davalı ...'na ait, diğer davalı ...'ın sevk ve idaresindeki .....plakalı aracı park ettiği esnada geri manevra yapmaya çalışırken araç manevralarına dair kurallara uymadığından aracın arka tarafında taşıt yolunda bulunan dava dışı ...'a çarparak yaralanmasına neden olduğunu, sürücünün %75 oranında kusurlu ve ...'ın da %5 malul olduğunu, davacı tarafından asıl alacak olan 9.805,00 TL tazminatın hak sahiplerine 18/09/2018 tarihinde ödendiğini, davacının davalıların kusuru nedeniyle ödemek zorunda kaldığı tazminatı davalılardan rücuen tahsil etme hakkına sahip olduğunu,

bu nedenle Ankara 1. İcra Müdürlüğünün 2018/12771 esas numaralı takip dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalıların itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, itirazın iptaline ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davaya konu rücu alacağının gerçeğe aykırı sağlık raporuna istinaden temin edildiğini, davacı tarafından yeterli araştırma yapılmadan işlem dosyalarında denetim eksikliği ile sistemi kötüye kullanan nitelikli dolandırıcıların yol açtığı bu tutumdan her başvuruyu yeterince araştırmayan davacı ve yetkililerinin sorumlu olduğunu, müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Diğer davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, 26/06/2017 tarihinde dava dışı ...'a çarpması sureti ile yaralanmasına neden olan .... plakalı aracın kaza tarihinde ZMMS poliçesinin bulunmadığı, bu nedenle ...'ın davacı ... ...'na başvurmak sureti ile meydana gelen bedensel zararının tazmini talebinde bulunduğu,

ZMMS poliçesi bulunmayan .... plakalı aracın kaza tarihindeki maliki ... ile kazayı yapan sürücü ... ... ... tarafından bildirimde bulunulmasına rağmen ödemenin yapılmadığı ve bu suretle ... ... ilgili belgelerin kusur uzmanı, aktüer ve medikal ekspere incelettirilmesi sureti ile meydana gelen zararı karşılayarak hak sahibine 18/09/2018 tarihinde 8.905,00 TL ödediği ve ardından ödenen miktarın tahsili amacıyla davalılara başvurulmasına rağmen ödeme yapılmaması üzerinde icra takibi başlatıldığı anlaşılmakla, mahkemece yapılan değerlendirmede de davalı sürücü ...'ın meydana gelen kazada %75 kusurlu bulunduğu,

araç maliki ...'nun da meydana gelen zarardan sürücünün kusur oranında sorumlu olduğu, ... ... tarafından yapılan kusur tenzili neticesindeki ödemenin yerinde olduğu ve fazla bir ödemenin yapılmadığı, bu suretle takibe konu asıl alacak olan 8.905,00 TL'nin istenebileceği, işlemiş faiz yönünden de hasar dosyasında takip başlatılmadan önce taraflara bildirimde bulunulduğu hususu gözetilerek talepte bulunulabileceği ve talep edilen işlemiş faiz miktarının da mahkemece denetlenmek sureti ile yerinde olduğu,

her ne kadar davalılara bildirimde bulunulmuş olsa da talep edilen miktara ilişkin hesaplamanın yerinde olup olmadığının uzmanlık gerektirdiği ve bu nedenle icra inkar tazminatı talep edilemeyeceği gerekçesiyle, davanın kabulü ile Ankara 1. İcra Müdürlüğünün 2018/12771 esas sayılı dosyasına davalıların yaptığı itirazın iptaline ve takibin aynı şartlarda devamına, icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; gerek ... ... hesap dosyasının, gerekse kaza sonrası yaralandığını iddia eden yayaya ilişkin sağlık belgelerinin mizansenle yaratıldığını, rücu alacağının gerçekte olmadığını, sağlık raporlarının akıbetinin ve sıhhatinin araştırılmadığını, davacı ... ... yeterli araştırma yapmadan ödemeyi hemen kazazedeye yapıp davaya konu icra takibi yapmak yerine her dosyada kaza olayını iyi tetkik edip bu konuda sistemli bir çıkar amaçlı örgüt olup olmadığını araştırmak yerine belirli şablonlara göre otomatik işlemlere girişilmesi nedeniyle ortada gerçek bir zarar olmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Dava, cismani yaralamalı trafik kazasına karışan aracın ZMM Sigortası bulunmaması nedeniyle, Sigortacılık Kanunu ve ... ... Yönetmeliği hükümleri gereğince, zarar görene yapılan ödemenin rücuen tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemidir.

Öncelikle görev konusunun incelenmesi gerekmiştir.

Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1-a maddesi gereği her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen hususlar ticari davalardır. TTK 5/1 maddesi gereği ticari davalara bakmakla görevli mahkeme asliye ticaret mahkemeleridir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden itibaren yasanın 5/3 maddesi gereği asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki işbölümü olmaktan çıkmış, görev ilişkisi haline gelmiştir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi gereği göreve ilişkin kurallar kamu düzeni ile ilgili olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerekmektedir.

Uyuşmazlığın giderilmesine konu somut olayda, davacı ... ... zorunlu trafik sigortası bulunmayan araçların neden olduğu trafik kazalarında zarar gören üçüncü kişilere ödediği tazminatı Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan hallerde zarardan sorumlu olan gerçek kişi sürücü ya da işletene rücu etmektedir. TTK'nın 4/1 maddesinde belirtilen her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili nispi dava söz konusu değildir. Davalılar gerçek kişi olup, uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmaktadır.

Bu durumda uyuşmazlığın genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. (Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi’nin 21.12.2020 tarih, 2020/466-2020/8778 sayılı kararı ile 16.10.2019 tarih, 2017/1132-2019/9502 sayılı kararları, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin Bölge Adliye Mahkemesi Kesin Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair 16/09/2021 tarih ve 2021/17896- 2021/4942 Karar sayılı ilamı)

Açıklanan nedenlerle 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c maddesi gereğince görev hususunun dava şartı olması nedeniyle HMK'nın 115/1 maddesi gereğince yargılamanın her aşamasında mahkemece re’sen gözetilmesi gerekir.

Mahkemece davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine ve mahkemenin görevsizliğine, dosyanın Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken yargılamaya devam edilerek esas hakkında karar verilmiş olması doğru görülmediğinden görev hususunun kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle HMK'nın 355. maddesi gereğince resen gözetilerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/1.a.3. maddesi gereğince görev konusunda karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, davalı vekilinin diğer istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.