Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2023/107 K.2024/574

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili ile davalılar... ve ...vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde.

08.02.2020 günü saat 20.10 sıralarında davalı sürücü ...sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı özel halk otobüs ile Eşref Bitlis Caddesi'ni takiben Fatih Köprüsü istikametinden seyirle geldiği olay yeri ışıklı kavşaktaki refüj aralığından sola dönüşe geçip Tanzimat Caddesi'ne giriş yapmak istediği sırada aracının sağ yan arka kısımları ile karşı yönden gelen (Eşref Bitlis Caddesi'ni takiben Fatih Köprüsü istikametine seyir halinde olan) sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobilin ön kısımları ile çarpışması ve bu çarpışmanın etkisiyle karşı yön yol bölümüne savrulan ... plakalı otomobilin arka sol köşe kısımları ile yine Eşref Bitlis

Caddesi'ni takiben Fatih Köprüsü istikametinden seyirle kavşağa gelmiş olan ve sol sinyali yanar vaziyette refüj aralığına doğru yönelen dava dışı sürücü ... idaresindeki ... plakalı otomobilin ön sol kısımlarına çarpması neticesinde ... plakalı aracın hasar aldığını, dava konusu trafik kazasına karışan ve müvekkil davacının aracının ağır şekilde hasarlanmasına sebebiyet veren ... plaka sayılı aracın kaza tarihi itibariyle 0001-0210-25279855 nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi uyarınca davalı ...

Sigorta A.Ş.’nin sigorta teminatı kapsamına olduğunu, kaza sonrasında müvekkil ...'in uğramış olduğu maddi zararın tazmini için gerekli bilgi, belge ve evraklarla birlikte davalı ...

Sigorta A.Ş.'ye başvuruda bulunulduğunu belirterek, öncelikle davalılar üzerine kayıtlı taşınır ve taşınmazlar üzerinde ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz kararı verilmesini ve şimdilik 100.000,00 TL hasar bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...

Sigorta AŞ. vekili cevap dilekçesinde; öncelikle hukuksal yarar yokluğu nedeniyle davanın reddini talep ettiklerini, sigorta poliçesi hazırlanış tarihi itibari ile sigortalının maddi araç başına sigorta limitinin 36.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, davalı şirketin sorumluluğunun, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranında ve zarar nispetinde olduğunu, Zorunlu Trafik Sigortası Sorumluluk Sigortası olup, bu nedenle bu sigorta ile sigorta ettiren kişinin işleteni olduğu motorlu araçların üçüncü kişilere verdikleri zararların karşılanmasının amaçlandığını, davacı iddialarının aksine sigortalı araç sürücüsünün kazada kusuru bulunmadığını,

zorunlu trafik sigortası sorumluluk sigortası olup, bu nedenle bu sigorta ile sigorta ettiren kişinin işleteni olduğu motorlu araçların üçüncü kişilere verdikleri zararların karşılanması amaçlandığını, KTK.'nın 86. maddesi gereğince araç işleteninin ve sürücünün kusursuz olduğu hallerde sigortacının da tazminat ödeme yükümlülüğü olmayacağını, başvuru sahibinin tazminat taleplerinde, talep edebileceği faizin, yasal faiz olduğunu belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

Davalılar... vekili cevap dilekçesinde.

08.02.2020 tarihinde, diğer davalı ...idaresindeki otobüsün Kavşakta dönmek için kendisine kırmızı yanan ışıklarda durduğunu, ışığın yeşil yanması ile önce otobüsün önündeki üç aracın sonra da davalıya ait otobüsün kurallara uygun bir şekilde harekete geçtiğini, bu esnada davacıya ait olan ve dava dışı ...’in idaresindeki aracın aşırı hızlı bir şekilde gelerek önce davalıya ait araca sonrasında da davalının yanından geçmekte olan ... plakalı araca çarparak dava konusu trafik kazasının meydana gelmesine neden olduğunu,

dolayısıyla dava konusu kazanın meydana gelmesinde davalıya ait araç sürücüsüne ve dolayısı ile kendisine yansıtılabilecek hiçbir kusur olmadığından davanın reddi gerektiğini, hasar bedeli talep edilen dava konusu aracın hasarını gösteren hiçbir evrakın sunulmadığını, dava konusu kaza öncesinde, aracın görmüş olduğu bir hasarın tamir edilmemiş olma ve hasar miktarını artırma ihtimali de bulunduğunu, ödeme yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini, söz konusu ödemenin mahsup edilmesi ve geri kalan bir bedel olursa öncelikli olarak sigorta şirketi tarafından ödeme yapılması gerektiğini belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde; öncelikle dava öncesi davalı için arabuluculuğa başvurulmadığını, davalıya yansıtılacak hiçbir kusurun bulunmadığını, hasar bedeli talebini, hatalı faiz oranı ve faiz başlangıç tarihini kabul etmediklerini belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davalıların %80, davacıya ait araç sürücüsünün %20 kusuruyla gerçekleşen kazada davacı aracında kusur oranına göre hasar miktarının bilirkişi raporuyla tespit edildiği anlaşıldığından, “davanın kısmen kabulü ile, 89.822,40 TL'nin davalı ... Sigorta AŞ yönünden 36.000,00 TL ile sınırlı olmak ve diğer davalılar için müştereken ve müteselsilen olmak üzere tahsiline, davalı ... Sigorta AŞ. yönünden hükmolunan alacağa 21/05/2020, diğer davalılar yönünden ise 08/02/2020 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine” karar verilmiş; hükme karşı davacı vekili ile davalılar... ve ...vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; tespit edilen sovtaj değerinin yüksek olduğunu, rayiç değerin düşük belirlendiğini, yine kusur oranları ve hesaplamaya esas verilerdeki lehe değişiklikler yönünden yasal haklarını saklı tuttuklarını belirterek, istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiş, istinaf aşamasında 22/03/2023 tarihli dilekçe ile dava konusu kaza ile ilgili Ankara 25. Asliye Ceza Mahkemesi dosyasında ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen ve tüm kusurun davalı sürücü ...’da olduğu yönünde görüş belirten raporu sunarak tazminatın buna göre belirlenmesini talep etmiştir.

Davalılar... ve ...vekili ayrı ayrı verdiği istinaf dilekçesinde; kusur oranlarının hatalı tespit edildiğini, rapora itirazlarının değerlendirilmediğini, soruşturma sırasında alınan raporun esas alınmasının doğru olmadığını, yine hasar raporunun da usulsüz olduğunu, farazi olarak başka hasarlar da olabilir diyerek rapor düzenlenmesinin doğru olmadığını, sovtaj bedelinin düşük belirlendiğini, kabul anlamına gelmemekle beraber kararın da hesap hatalarıyla dolu olduğunu, gerçek hasar miktarının 108.549,19TL olduğunu,

davalıların %80 kusurlu olduğu kabul edilse dahi zarar miktarının kusura göre 86.839,35TL olması gerekirken 89.822,40TL olarak tespit edildiğini, poliçe limitinin 2020 yılında 41.000TL olmasına rağmen 36.000TL olarak eksik belirlendiğini, davacı lehine hükmedilen vekalet ücretinin de 9.200TL olması gerekirken yanlış olarak 14.371,58TL verilmesinin doğru olmadığını belirterek, istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE İstinaf talebinde bulunan davacı vekili ile davalılar... ve ... vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; Dava, trafik kazasından kaynaklanan araç hasar bedelinin tazminine ilişkindir. Yerel Mahkeme tarafından davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, davacı vekili ile davalılar... ve ...vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Mahkemece Ankara ATK’dan kusur raporu alınarak davacıya ait araç sürücüsünün %20, davalı sürücü Tuncay’ın %80 kusurlu olduğu kabul edilerek karar verilmiş ise de, aynı kazaya ilişkin yaralanmalar nedeniyle Ankara 25 Asliye Ceza Mahkemesinde derdest 2021/521 Esas sayılı dosyada İstanbul Trafik İhtisas Dairesi tarafından mahkemece verilen karardan sonraki tarihli (09/12/2022) düzenlenen kusur raporunda, “.

Müşteki-sanık sürücü ..., idaresindeki otobüs ile olay mahalli ışıklı kavşakta kendisine hitap eden trafik ışıklarını dikkate alarak kırmızı ışıkta uygun konumda durması gerekirken bu hususlara riayet etmediği, sola dönüşlere hitap eden trafik ışıkları kırmızı yanmaktayken kırmızı ışık ihlali ile sola dönüşle kavşak müşterek alanına girdiği sırada karşı istikametten gelerek yeşil ışıkta kavşağa giriş yapan otomobilin seyir istikametini kapattığı anlaşılmakla meydana gelen kazada dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışı ile asli kusurludur…. yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda.

A-) Müşteki-sanık sürücü ...'ın asli kusurlu olduğu, B-) Müşteki-sanık sürücü ...'in kusursuz olduğu, C-) Sürücü ...'ın kusursuz olduğu” yönünde görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

Haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında “gerçek zarar” ilkesi geçerli olup, gerçek zararın belirlenmesinde kusur durumunun da tereddütsüz bir biçimde tespiti gereklidir.

Yine; ZMMS kapsamında, Sigorta Şirketinin sorumlu olduğu teminat miktarı, kaza tarihindeki teminat limitlerine göre belirlenir. Poliçe tanzim tarihi ile kaza tarihinin aynı yıl içerisinde olmaması halinde zeyilname yapılmaksızın Sigorta Şirketi kaza tarihindeki limitler ile sorumludur.

Dava konusu olayda mahkemece Ankara ATK’dan alınan rapora göre belirlenen kusur oranı ile Ceza Mahkemesi dosyasında alınan raporda belirlenen kusur oranının farklı olduğu görülmüştür. Hukuk mahkemesi hakimi her ne kadar ceza mahkemesindeki kusur oranı ile bağlı değil ise de dava konusu olayda olayın oluşuna ilişkin ceza mahkemesi kararı ile belirlenen maddi vakıa ve bu hususun kusur oranlarına etkisi yönünden ceza mahkemesi kararı etkili olduğundan, mahkemece dosya kapsamına ceza dosyası da kazandırılarak Karayolları Fen Heyeti'nden veya İTÜ öğretim üyelerinden oluşan heyetten çelişki giderici nitelikte rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

Ayrıca, mahkemece davalı sigortanın sorumluluğunun poliçede yazan miktara göre belirlendiği anlaşılmışsa da, kaza tarihi itibarıyla limitin ne kadar olduğu yönünde bir araştırmanın da yapılmadığı anlaşıldığından bu yönden de eksik inceleme ile karar verilmesi doğru değildir.

Açıklanan nedenlerle, davacı vekili ve davalılar... ve ...vekilinin istinaf başvurularının ayrı ayrı kabulü ile, 6100 sayılı HMK.nın 353/1.a.6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılarak kaza tarihi itibarıyla sigorta limiti belirlenerek ve ceza dosyası ile iş bu dosyadaki kusur raporları arasındaki çelişki giderilerek sonucuna göre bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre davacılar vekili ile davalılar... ve ...vekilinin sair istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.