Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2023/506 K.2024/1074

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde. 24.09.2021 tarihinde davacı ...'ın maliki olduğu idaresindeki aracı ile seyir halinde iken, A.O.Ç.

Köprülü Kavşağına geldiği esnada köprü altına 50 metre mesafe geride sol şerit üzerinde kontrolsüz biçimde duran davalıya ZMMS ile sigortalı ve sürücü ...'ın idaresindeki kamyonet ile çarpışmaları sonucu yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkiline ait aracın ağır hasara uğradığını, kazada müvekkilinin hiçbir kusuru bulunmadığını, sigortaya başvurularının sürüncemede bırakıldığını, arabuluculukta anlaşmaya varılamadığını belirterek,

belirsiz alacak davası olarak şimdilik 10.000 TL araç hasarına ilişkin maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile dava değerini 43.000TL’ye yükseltmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; kazaya karışan ... plakalı araca ait müvekkili şirket kayıtlarında kaza tarihi olan 24.09.2021 tarihini kapsayan herhangi bir poliçeye rastlanılmadığını, davacının talebini dayandırdığı poliçenin 15.02.2021-15.02.2022 vade tarihli 1067044821 numaralı poliçe olduğunu, söz konusu poliçenin kaza tarihinde iptal edilmiş bir poliçe statüsünde olduğunu, TTK'nın sigorta edilen menfaatin sahibinin değişmesi kenar başlıklı 1470'inci maddesi uyarınca;

"sigorta edilen menfaatin sahibinin değişmesi halinde, aksine sözleşme yoksa sigorta ilişkisi sona erer.", Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS (Trafik) Sigortası Genel Şartlarının sigortalının değişmesi kenar başlıklı C.4. maddesinde. "Sigorta sözleşmesi sözleşmeye taraf olan sigortalıyı takip eder. Sigortalının değiştiği her durumda mevcut sözleşme değişim tarihi itibariyle kendiliğinden sona erer ve ilgiliye gün esasına göre prim iadesi yapılır.

Ancak mevcut sözleşme sigortalının değiştiği tarihten itibaren on beş gün süresince herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ve prim ödemeksizin yeni işleten için sözleşme yapılana kadar geçerli" olduğunun düzenlendiği, somut olayda devir işleminin 07.09.2021 tarihinde yapıldığını, sözleşmenin 15 gün süresince devam ederek 22.09.2021 tarihinde sona erdiğini, dolayısıyla kaza tarihi olan 24.09.2021 tarihli poliçenin vadesi dışında olduğunu, talebi kapsayan bir poliçenin mevcut olmaması nedeniyle şirket yönünden olay tarihinden itibaren ticari faiz talebinin de haksız ve mesnetsiz olduğunu bildirerek,

davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; dava konusu aracın trafik ve TRAMER kayıtları, kaza tespit tutanak ve ekleri, uzman bilirkişi heyetinden alınan rapor kapsamında, ... plakalı aracın 10.2.2021 tarihinde ... Nakliye Gıda Teks. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti., 25.08.2021 tarihinde ... ... A.Ş., 25.10.2021 tarihinde ... Sağlık Turizm İnş. Pet. San. Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı olduğu, kaza tespit tutanağında aracın ... ...

A.Ş adına kayıtlı olduğunun tespit edildiği, sigortalı aracın devri halinde devredenin 2918 sayılı 94. maddesi uyarınca 15 gün içinde sigortacıya bildirim yapmak zorunluluğu olup, sigortacının poliçeyi 15 gün içinde fesh edebileceği, fesih halinde fesihten 15 gün sonrasına kadar poliçenin geçerli olacağı, ... plakalı araç için ... Nakliye Gıda... Ltd. Şti adına düzenlenmiş 15.2.2021 - 12.2.2022 tarihli sigorta poliçesinin mevcut olduğu, aracın 25.08.2021 tarihinde ....

A.Ş.'ye satıldığını, kazanın ise 24.09.2021 tarihinde meydana geldiği, zeyilname 18.10.2021 tarihinde düzenlenmiş olup 07.09.2021 tarihi itibari ile sözleşmenin sona erdiği, buna göre 15 gün sonrası 22.09.2021 olup 24.09.2021 kaza tarihi itibarı ile sözleşme ilişkisinin bittiği kabul edilerek poliçenin kaza tarihini kapsamadığı şeklinde rapor tanzim edilmiş ise de,

zeyilname 18.10.2021 tarihinde düzenlenmiş olup sigorta şirketinin tek taraflı olarak zeyilnamenin başlangıç tarihini 3. kişiler aleyhine olacak şekilde değiştirmesi mümkün olmadığından poliçenin 18.10.2021 fesih tarihi itibarı ile 15 gün sonrasına kadar geçerli olması nedeniyle kaza tarihinde sigorta poliçesinin halen geçerli olduğu kabul edilerek, olayda davacının %25, sigortalı araç sürücüsünün %50 kusurlu olduğu anlaşıldığından,

bulunan hasar bedeli ve davacının ıslah dilekçesi gözetilerek “Davanın KABULÜNE, 43.000 TL'nin 24.11.2021 tarihinden avans faizi ile davalıdan tahsiline” karar verilmiş, karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; dosyaya konu kazaya karışan ... plaka numaralı araca ait müvekkili şirket kayıtlarında kaza tarihi olan 24.09.2021 tarihini kapsayan herhangi bir poliçeye rastlanılmadığını, davacının talebini dayandırdığı poliçenin 15.02.2021-15.02.2022 vade tarihli 1067044821 numaralı olduğunu, ancak ZMMS Genel Şartları'nın Sigortalının Değişmesi kenar başlıklı C.4 maddesine göre, söz konusu poliçe kaza tarihinde iptal edilmiş poliçe statüsünde bulunduğunu, zira sigortalı aracın devir işlemi 07.09.2021 tarihinde yapılmış olup, sözleşmenin 15 gün süresince devam ettiğini ve 22.09.2015 tarihinde sona erdiğini,

dolayısıyla kaza tarihi olan 24.09.2021 tarihli poliçenin vadesi dışında olduğunu, kaldı ki dava açılmasına sebebiyet vermeyen davalı hakkında faize, vekâlet ücretine ve yargılama giderine hükmedilmesinin doğru olmadığını belirterek, istinaf isteminin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

İstinaf talebinde bulunan davalı vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda, kamu düzenine aykırılıklar resen gözetilerek, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan araç hasarının tazmini istemine ilişkindir.

Yerel Mahkeme tarafından davanın kabulüne dair verilen karar, davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

2918 sayılı KTK'nın 94. maddesinde; "sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde, devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorundadır.

Sigortacı, sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliği tarihinden itibaren 15 gün içinde feshedebilir. Sigorta fesih tarihinden 15 gün sonrasına kadar geçerlidir".,

Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS Genel Şartları C.4 maddesinde ise; “Sigorta sözleşmesi, sözleşmeye taraf olan sigortalıyı takip eder.

Sigortalının değiştiği her durumda mevcut sözleşme değişim tarihi itibarıyla kendiliğinden sona erer ve ilgiliye gün esasına göre prim iadesi yapılır. Ancak, mevcut sözleşme sigortalının değiştiği tarihten itibaren onbeş gün süresince herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ve prim ödenmeksizin yeni işleten için sözleşme yapılana kadar geçerlidir.” hükmü düzenlenmiştir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 30.06.2020 tarih ve 2017/17-2701 Esas, 2020/494 Karar sayılı ilamında. “2918 sayılı KTK’nın 94. ve ZMMSGŞ’nin C.9. uyarınca araç işleteninin devri on beş gün içinde sigortacıya bildirmesi gerekmektedir. Sigortacının sigorta sözleşmesini yeni işletenle devam ettirip ettirmemek konusunda takdir hakkı vardır. Yani araç işleteninin değişmesi hâlinde sigortacıya sadece fesih imkânı getirilmiştir.

Bu nedenle KTK’nın 94. maddesi uyarınca gerekli ihbarı sigortacıya yapıp sigorta sözleşmesinin iptali imkânını sigortacıya vermediği sürece, aracı takip eden sigorta poliçesi geçerlidir ve poliçenin tarafları arasındaki yükümlülükler devam eder.

Ancak, işleten değişikliği bir zeyilname ile belirlenmiş ise bundan sonra oluşan rizikolardan ötürü sigortacı akidine rücu edemez.” denilmekte olup, somut uyuşmazlıkta, işleten değişikliğinin 25/08/2021 tarihinde yapıldığı ve devirden dolayı fesih ihbar yükümlülüğünün yerine getirildiği ve 18/10/2021 tarihli zeyilnamenin düzenlendiği, davaya konu kazanın ise 24/09/2021 tarihinde meydana geldiği anlaşılmıştır.

Her ne kadar 18/10/2021 tarihli zeyilnamede poliçe iptal tarihi zeyilname tarihinden öncesi olan 07/09/2021 olarak gösterilmiş ise de, yukarıda belirtilen HGK kararında da açıkça belirtildiği üzere KTK’nın 94. maddesi gereğince gerekli ihbarın sigortacıya yapılıp sigorta sözleşmesinin iptali imkânını sigortacıya verilmediği sürece, aracı takip eden sigorta poliçesi geçerli olduğu ve poliçenin tarafları arasındaki yükümlülüklerin devam edeceği açık olup, bu durumda kaza tarihi itibariyle davalı sigorta şirketinin yükümlülüğü devam ettiği anlaşıldığından davalının tüm istinaf sebeplerine itibar edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle usul ve yasaya uygun ilk derece mahkemesi kararına karşı davalı vekilinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.