Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi E.2023/874 K.2023/1249

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacılar vekili ile davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacılar vekili dava dilekçesinde.

31.03.2018 tarihinde, davacı ...'nun yolcu olarak bulunduğu ... plakalı aracın emniyet şeridine dörtlü lambaları yanar şekilde park edildikten sonra, araçtan inerek aracın ön kısmında arkadaşlarıyla sohbet ettiği sırada, aynı istikamette seyir eden ...‘nın sevk ve idaresinde olan ... plakalı aracın, önce ... plakalı araca çarpıp daha sonra davacıya çarpması sonucunda yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde davacının kusurunun bulunmadığını, kazaya neden olan ... plaka sayılı aracın Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi'nin davalı ...

Sigorta AŞ. tarafından, Genişletilmiş Kasko Poliçesi'nin ise davalı ... Sigorta AŞ. tarafından yapıldığını belirterek, davacı ... yönünden şimdilik 1.000,00-TL maddi, 20.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile, davacı ... yönünden10.000,00-TL manevi tazminatın, davacı ... yönünden 10.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, davacı tarafın davalı sigorta şirketine gerekli evraklarla birlikte usulüne uygun başvurusunun bulunmadığını, davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş.vekili cevap dilekçesinde, yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece kaldırma kararı sonrasında yürütülen yargılama sürecinde, davalı sigorta şirketlerine ZMMS (... Sigorta A.Ş.) ve KASKO (...

Sigorta A.Ş.) sigortası ile sigortalı dava dışı ... tarafından kullanılan ... plaka sayılı araç ile davacının içinde bulunduğu ... plaka sayılı aracın karıştığı kaza nedeniyle davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinin bulunduğu, meydana gelen kazada sigortalı araç sürücünün yüzde yüz oranında kusurlu olduğu, davacılardan malul durumunda kalan ...'nun ise kusursuz olduğu, ayrıca zararının artmasına neden olacak şekilde müterafik kusurunun tespit edilmediği,

davalıların ayrıca cevap dilekçesi süresinde hatır taşıması indirimi itirazında bulunmadıkları, davalı sigorta şirketlerinin poliçe limitleri dahilinde meydana gelen maddi ve manevi zarardan sorumlu oldukları , yargılama sırasında vekaletnamesinde davadan feragate yetkili kılınan davacılar vekili manevi tazminat talebinden feragat ettiğini bildirdiğinden bu yönden davacıların davasının reddine karar verilmesi gerektiği, Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E. 2020/40 K. sayılı kararı ile,

2918 sayılı yasanın 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş, iptal kararı neticesinde sürücü, işleten ve sigortanın sorumlu olduğu zararın belirlenmesindeki yöntem farklılığı ortadan kaldırıldığından sorumluluğun kapsamının TBK hükümleri ve Yargıtay uygulaması ile belirlenen gerçek zararın hesaplanmasına ilişkin ilkeler çerçevesinde belirlenmesi gerektiği,

mahkemece TRH-2010 yaşam tablosu ve progressif rant yöntemi doğrultusunda güncel asgari ücret dikkate alınarak yeniden bilirkişi raporu alınması gerektiği gerekçesiyle. "Davanın KISMEN KABULÜ ile. 280.151,57-TL sürekli işgöremezlikten ve 100,00-TL geçici işgöremezlikten kaynaklı olmak üzere 280.251,57-TL maddi tazminatın 08/11/2018 tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte (poliçe limitiyle sınırlı ve sorumlu olmak üzere) davalı ...

Sigorta A.Ş.'den tahsili ile davacı ...'na ödenmesine, Fazlaya ilişkin istemin reddine, Davacıların manevi tazminat talebinin davadan feragat nedeniyle reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde, gelir konusundaki bilirkişi kabullerinin kabul edilebilir olmadığını, tazminat miktarının fahiş olduğunu 1,8 teknik faiz uygulanması gerektiğini, Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Yönetmeliğine göre tanzim edilen maluliyet raporunun hükme esas alınmasının hatalı olduğunu, özürlülük ölçütü yönetmeliğinin uygulanması gerektiğini, davacıların söz konusu olaydan dolayı Sosyal Güvenlik Kurumundan herhangi bir ödeme alıp almadığının tespiti gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde, hesaplama verilerinin hatalı olduğunu, manevi tazminat yönünden verilen karar ve hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu, davalı ... Sigorta AŞ tarafından karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi noktasında sunulan beyan dilekçesine rağmen gerekçeli kararda feragat nedeniyle ret kararı verilmesi ve karşı vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, davalı ...

Sigorta ile manevi tazminat yönünden anlaşma sağlanmış olup manevi tazminat yönünden davanın konusuz kaldığını, bu husus belirtilmesine ve davalı tarafından 28.03.2023 tarihli dilekçe ile "Yukarıda bilgileri bulunan Sayın Mahkemeniz dosyasında manevi tazminat davasının feragat sebebiyle reddine karar verilmiş olup bu aşamada feragat sebebiyle yargılama gideri ve vekil ücreti talebimizin bulunmadığını saygıyla arz eder bu hususta ek karar yazılmasına karar verilmesini talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmasına rağmen karşı vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılık görülmediğinden, HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde;

Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemidir.

Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, maluliyete ilişkin alınacak raporların 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihi ile 01/06/2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20/02/2019 tarihinden sonra da Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.

Somut olayda; davalı vekili tarafından raporun Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmediğinden bahisle kararın istinaf edildiği, ancak düzenlenen raporda Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerinin uygulandığı anlaşılmıştır.

Gelire yönelik olarak ise, davacı ve davalı ... Sigorta AŞ vekili gelire ilişkin istinaf talebinde bulunmuşlar ise de, istinaf sebepleri ile bağlantılı olarak inceleme yapıldığı ve gelirin asgari ücret olarak alındığı, başkaca bir iddia ve ispat bulunmadığı gözetildiğinde, bu yöne ilişkin istinaf talebinin de reddi gerekmiştir.

Davalı vekili tarafından hesaplamanın 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMMS Genel Şartları gereğince TRH2010 Yaşam Tablosuna göre muhtemel yaşam süresi belirlenerek, bilinmeyen dönem hesabının ise %1,8 teknik faiz uygulanarak "Devre Başı Ödemeli Belirli Süreli Rant Yöntemi" uygulanarak belirlenmesi gerektiği ileri sürülmüş ise de; Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, 2918 sayılı Yasa'nın 90. maddesindeki 6704 sayılı Yasa ile yapılan değişikliğin Anayasa Mahkemesi tarafından kısmen iptalinden sonra içtihat değişikliğine giderek tazminat hesabında TRH2010 Yaşam Tablosuna göre muhtemel yaşam süresinin belirlenmesi, bilinmeyen (işleyecek) dönem hesabının "Progresif Rant Yöntemi" uygulanmak suretiyle hesaplaması gerektiği benimsenmiş olduğundan bu yöne ilişkin istinaf sebebine itibar edilememiştir.

Sosyal Güvenlik Kurumu Trabzon Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 11.12.2018 tarihli yazılarında "rücuya tabi bir ödeme kaydının bulunmadığı” bildirilmiş olup, rücuya tabi ödeme bulunup bulunmadığına ilişkin araştırma yapılmadığına ilişkin istinaf sebebi de yerinde değildir.

Vekalet ücretine gelince, manevi tazminata yönelik olarak davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmesi nedeniyle davalı sigorta şirketi lehine vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin olarak; bu davadaki feragat, maddi anlamda hakkın özünden değil, ödeme nedeniyle şekli anlamda feragat niteliğinde olup, somut olayda sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme nedeniyle feragat edildiği, tarafların dava tarihine göre haklılık oranı ve davalının dava açılmasına sebebiyet verdiği gözetilerek mahkemece davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekmektedir.

Nitekim, Yargıtay 17. (kapatılan) Hukuk Dairesi 2020/481 E. 2021/89 K. Sayılı ilamında "...... davacı tarafa dava tarihinden sonra yargılama devam ederken davalı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılması nedeniyle davacı vekili maddi tazminat talebinden feragat etmiş ve müşterek ve müteselsil sorumluluk gereği feragat diğer davalılar açısından da sonuç doğurmuştur.

Burada hakkın özünden feragat söz konusu olmayıp; davacı alacağına yargılama sırasında kavuştuğu için feragat etmiş, esasen dava konusuz kalmıştır. Davalılar kendilerine karşı dava açılmasına yine kendileri sebebiyet vermişlerdir. Bu nedenle, feragat sebebiyle reddedilen maddi tazminat yönünden davalılar lehine davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir." denilmiş olup, davalı ... Sigorta A.Ş. lehine vekalet ücretine hükmedilmesi isabetsiz bulunmuştur.

Açıklanan nedenlerle; davalı ... Sigorta AŞ vekilinin istinaf talebinin esastan reddine, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen nedenlerle kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, istinaf konusu yapılmayan kısımlar baki kalmak üzere, HMK.nın 353/1.b.2. maddesi gereğince yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN

III-a-Davacı tarafça yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde istinaf eden davacıya iadesine,

B-Davalı ... Sigorta A.Ş'den alınması gereken 19.143,98 TL istinaf karar harcından peşin alınan 4786,00-TL'nin mahsubu ile bakiye 14.357,98 TL'nin bu davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

IV-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan 30,00-TL istinaf yargılama giderinin davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile davacıya verilmesine,

V-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

VI-HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

VII-Kararın HMK'nın 359/4.maddesi gereğince taraflara tebliğine,

Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.nın 361. maddesi uyarınca kararın usulen tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere 11/10/2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.